Uzaktan çalışan işçinin hakları neler? Sosyal Güvenlik Haberleri

Uzaktan çalışma tüm dünyada olduğu gibi Türkiye’de de giderek yaygınlaşıyor. Ofis çalışanları başta olmak üzere birçok meslek mensupları haftanın tamamında veya tamamına yakınında uzaktan çalışıyor.

SORULARINIZ İÇİN: [email protected]

Konuyla ilgili yönetmeliğe göre, uzaktan çalışmaya ilişkin iş sözleşmeleri yazılı yapılmak zorunda. İşin tanımı, yapılma şekli, işin süresi ve yeri, ücret tutarı, ücretin ödenmesine ilişkin hususlar, işveren tarafından sağlanan araçlar, ekipman ve bunların korunmasına ilişkin yükümlülükler, işverenin işçiyle iletişim kurma şekli ile genel ve özel çalışma şartlarına ilişkin hükümlerin sözleşme ile düzenlenmesi gerekiyor.

İŞ ARAÇLARINI İŞVEREN KARŞILAR

Yönetmelik uyarınca, iş sözleşmesinde aksi kararlaştırılmamışsa uzaktan çalışan işçinin mal ve hizmet üretimi için gerekli malzeme ve iş araçları işverence karşılanır. Malzeme ve iş araçlarının kullanım esasları ile bakım ve onarım koşulları açık ve anlaşılır bir şekilde işçiye bildirilir.

İş araçlarının işverence sağlanması halinde, bunların işçiye teslim edildiği tarihteki bedellerini gösterir liste yazılı olarak işçiye teslim edilir. Söz konusu malzeme ve iş araçları bir anlamda işçiye zimmetlenir.

İşin yerine getirilmesinden kaynaklanan mal veya hizmet üretimiyle doğrudan ilgili zorunlu giderlerin tespit edilmesine ve karşılanmasına ilişkin hususlar iş sözleşmesinde belirtilir.

FAZLA ÇALIŞMA YAZILI TALEP EDİLİR

Uzaktan çalışmanın yapılacağı zaman aralığı ve süresi iş sözleşmesinde belirtilir. İş Kanunu’ndaki sınırlamalara bağlı kalmak şartıyla taraflarca çalışma saatlerinde değişiklik yapılabilir. Fazla çalışma işverenin yazılı talebi üzerine yapılır. İşçinin fazla çalışmayı kabul etmesi halinde geçerlilik kazanır.

İşveren, işin niteliğini dikkate alarak iş sağlığı ve güvenliği önlemleri konusunda çalışanı bilgilendirmekle, gerekli eğitimi vermekle, sağlık gözetimini sağlamakla ve ekipmanla ilgili gerekli iş güvenliği tedbirlerini almakla yükümlüdür.

Tehlikeli kimyasal madde ve radyoaktif maddelerle yapılan işlerde uzaktan çalışma yapılamaz.

NORMAL ÇALIŞMADAN UZAKTAN ÇALIŞMAYA DÖNÜLEBİLİR

işçi yeni işe alınırken doğrudan uzaktan çalışma sözleşmesi yapılabileceği gibi iş yerinde normal çalışan işçi, tarafların kabul etmesi halinde uzaktan çalışmaya geçebilir. Bu durumda iş sözleşmesi uzaktan çalışma sözleşmesine dönüştürülür.

Uzaktan çalışmak isteyen işçi işverenden bu konuda yazılı talepte bulunmak zorundadır. İşveren cevabını 30 gün içinde yazılı olarak işçiye bildirir. Talebin kabul edilmesi halinde uzaktan çalışma sözleşmesi yapılır.

Uzaktan çalışmaya geçen işçi, yazılı olarak tekrar işyerinde çalışma talebinde bulunabilir. İşveren talebi öncelikli olarak değerlendirir.

Pandemide olduğu gibi uzaktan çalışmanın zorlayıcı nedenlerle iş yerinin tamamında veya bir bölümünde uygulanması halinde uzaktan çalışmaya geçiş için işçinin talebi ve onayı aranmaz.

ILO İŞLE İLGİLİ GİDERLERİN İŞVERENCE KARŞILANMASINI TAVSİYE EDİYOR

Uluslararası Çalışma Örgütü’nün (ILO) 177 Sayılı Evde Çalışma Sözleşmesi Türkiye tarafından henüz onaylanmadı. Sözleşme, evde çalışanlar ile diğer çalışanlar arasında ayrımcılık yapılmamasını öngörüyor.

Türkiye sözleşmeyi onaylamamakla birlikte, ILO’nun söz konusu sözleşmeyle ilgili 184 sayılı tavsiye kararı evde çalışanların enerji ve su kullanımı, haberleşme, makine ve teçhizatın bakımıyla ilgili ortaya çıkan giderler gibi işleriyle bağlantılı maliyetlerin işverenden talep edebileceği öngörülüyor.