Bir elbisenin içine gizlenmişti, dünyanın en zor şifresi 10 yıl sonra çözüldü Sözcü Gazetesi

Her şey, Sara Rivers Cofield adlı bir koleksiyoncunun 2013 yılında Maine'deki bir antika dükkanından 1880'lerden kalma ipek bir elbise satın almasıyla başladı. Elbisenin eteğinin içine gizlenmiş gizli bir cepte, üzerinde anlamsız kelimeler ve sayılar yazan iki buruşuk kağıt saklıydı.

Saçma kelimelerden oluşan gizemli bir yazı 

On yıl boyunca kriptologlar kağıtta yazan şu tarz cümlelerin gizemini çözmeye çalıştı:

"Bismark yaprak dökmeyen geyik bankası"

"Calgary Küba korumasız ördek faganı çürütüyor"

"Bahar vahşi doğası bir okuma acemisini kaplıyor"

Kağıtların kenarlarında ise "101 PM" (22:11) ve "1124 P" (23:24) gibi zaman notları yer alıyordu. İlk başta bu notların yasadışı kumar çetelerine, gizli ajan jargorlarına veya elbise ölçülerine ait olduğu düşünüldü.

Telgraf teknolojiyle ipucu bulundu

Wayne Chan, ipucunu telgraf teknolojisinde buldu. O dönemde telgraf şirketleri kelime başına ücret aldığından, insanlar kelime sayısını az tutmak için bir çeşit "telgraf stenosu" (sıkıştırma sistemi) kullanıyordu.

Chan, 170'den fazla kod kitabını inceledikten sonra nihayet aradığı izi buldu: Kodlar, 1800'lerin sonunda ABD ulusal hava servisi olarak görev yapan ABD Ordusu Sinyal Kolordusu'na aitti! 1887'de kabul edilen bu karmaşık sistem, bir meteoroloji istasyonunun tüm hava raporunu sadece 6 kelimeye sıkıştırmasını sağlıyordu.

Kodun gerçek anlamı ne? 

Kağıttaki "Bismark, omit, leafage, buck, bank" ifadesi çözüldüğünde aslında şu anlama geliyordu:

Bismark: İstasyon konumu (Dakota Bölgesi)

Omit: Barometrik basınç (30.08 inHG) ve hava sıcaklığı (56°F)

Leafage: Çiğ noktası (32 derece)

Buck: Yağış yok, rüzgar kuzeyden esiyor

Bank: Gün batımı açık, rüzgar hızı saatte 12 mil

Wayne Chan, çözülen bu meteorolojik verileri eski hava durumu kayıtlarıyla karşılaştırarak, bu mesajların telgrafla çekildiği o gizemli günü de tam olarak tespit etmeyi başardı: 27 Mayıs 1888.

Şifre çözüldü ama yeni bir gizem başladı: Bu elbise kimin?

Mesajların ne anlama geldiği artık biliniyor, ancak bu devlet raporlarının bir kadının ipek elbisesinin gizli cebinde ne aradığı hâlâ büyük bir soru işareti.

Elbisenin içindeki bir etikette "Bennett" ismi yazıyor. Wayne Chan ve araştırmacılar, o dönem Washington DC'deki Sinyal Servisi ofisinde çalışan ya da telgraf işiyle uğraşan kadınların izini sürse de henüz elbisenin gerçek sahibine ulaşamadı. Elbise 130 yıl boyunca elden ele geçmiş, çamaşırhanelerde karışmış veya yeniden satılmış olabilir.

Şifre artık çözüldü, ancak ipek elbisenin sahibine giden gizemli yolculuk hâlâ keşfedilmeyi bekliyor.