UNESCO Konferansı nın yapılacağı Semerkant, tarihindeki en büyük etkinliğe hazırlanıyor

Büyük Tarihi İpek Yolu güzergahında yer alan ve 3 bin yıllık köklü tarihiyle yüzden fazla tarihi ve kültürel yapıyı barındıran Semerkant’ta yarın, Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü'nün (UNESCO) en yüksek karar alma organı olan Genel Konferans başlıyor.

1985 yılından beri ilk defa, UNESCO merkez ofisinin bulunduğu Fransa’nın başkenti Paris dışındaki bir şehirde gerçekleştirilecek olan bu etkinliğe, dünyanın 194 ülkesinden 5 binden fazla üst düzey yönetici, akademisyen ve sivil toplum örgütü temsilcisi katılacak.

Orta Asya'da ilk kez düzenlenen ve UNESCO Genel Direktörü Audrey Azoulay'ın da yer alacağı konferansın açılışında, Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev'in bir konuşma yapması ve ülkesinin kültürel diplomasi vizyonunu ortaya koyması bekleniyor.

Semerkant, tarihindeki en büyük etkinliğe hazırlanıyor

Geçmişte bilim, eğitim, kültür ve sanatın merkezlerinden olan Semerkant, günümüzde de önemli etkinlik ve toplantılara ev sahipliği yapıyor.

2022’de Şanghay İşbirliği Örgütü (ŞİÖ) ve Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Devlet Başkanları zirvelerine ev sahipliği yapan Semerkant’ta, Ekim 2023’te Birleşmiş Milletler Dünya Turizm Örgütünün 25’inci Genel Kurulu Toplantısı düzenlendi.

Bu yıl Orta Asya-Avrupa Birliği (AB) Zirvesi'nin tertip edildiği Semerkant, çeşitli dönemlerde ŞİÖ ve Orta Asya-ABD (C5+1) diyaloğu dışişleri bakanları, TDT Tarım ve Ekonomi bakanları toplantılarına ev sahipliği yaptı.

2022'deki Semerkant'ta düzenlenen TDT Zirvesi’nde, "Türk Dünyası Medeniyet Başkenti" ilan edilen bu tarihi şehir, 2023 yılında "Dünya Turizm Başkenti" unvanını aldı, 2024’te Bağımsız Devletler Teşkilatı (BDT) tarafından "BDT Kültür Başkenti", 2025'te ise İslam Dünyası Eğitim, Bilim ve Kültür Teşkilatı (ISESCO) tarafından İslam Dünyası Kültür Başkenti seçildi.

Yarın tarihindeki en büyük etkinliğe ev sahipliği yapacak Semerkant, birçok ülkeden aralarında devlet ve hükümet başkanları, kültür bakanları ve diğer hükümet üyeleri ile sivil toplum örgütü temsilcilerinin de bulunduğu üst düzey katılımcıları bir araya getirecek.

Sırbistan Cumhurbaşkanı Aleksandar Vucic ve Finlandiya Cumhurbaşkanı Alexander Stubb’un da aralarında bulunduğu birçok ülkenin devlet ve hükümet başkanları ile uluslararası kuruluşların üst düzey yöneticilerinin de yer alacağı konferansta, Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin de hazır bulunacak.

UNESCO 43. Genel Konferansı, şehir yakınlarındaki 400 hektarlık alanda yeni inşa edilen "İpek Yolu Semerkant" turizm merkezindeki Kongre Merkezi'nde düzenlenecek.

18 bin metrekare kapalı alana ve 3 bin 500 kişi kapasitesine sahip olan Bağımsız Devletler Topluluğu ülkelerindeki en büyük kongre merkezi, 13 toplantı salonundan oluşuyor.

Konferansta, 15 Aralık'ın "Dünya Türk Dili Ailesi Günü" ilan edilmesi kararlaştırılacak

İki hafta sürecek olan UNESCO 43. Genel Konferansı’nda önemli kararların alınması bekleniyor.

Konferans süresince, UNESCO’nun eğitimden bilime, kültürel mirastan dijital dönüşüme kadar birçok ana gündem maddesi ele alınacak. Ayrıca iklim değişikliği, gençlerin eğitime erişimi ve kültürel çeşitliliğin korunması gibi küresel sorunlara çözüm arayışları tartışılacak.

Genel Konferans kapsamında gençlik meseleleri ve iklim değişikliği konularının ele alınacağı 14. UNESCO Gençlik Forumu ile UNESCO Ulusal Komisyonlarının 12. Bölgelerarası Toplantısı düzenlenecek; konferans günlerinde ayrıca "Semerkant – 3000 Yıllık Tarihi Miras" konulu bilimsel konferans da tertip edilecek.

Konferans kapsamında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın 15 Aralık’ın "Dünya Türk Dili Ailesi Günü" ilan edilmesi önerisine ilişkin karar taslağının kabul edilmesi de öngörülüyor.

Semerkant, bu süreçte sadece diplomatik temaslara değil, aynı zamanda kültür ve sanat etkinliklerine de ev sahipliği yapacak. Özbek klasik müziğinden geleneksel el sanatlarına kadar birçok unsur, konuk heyetlere tanıtılacak.

UNESCO 43. Genel Konferansı katılımcıları ayrıca Semerkant şehrindeki beş hektarlık alanda yeni inşa edilen ve UNESCO Bahçesi adını alan alana fidan dikecek.

Geniş güvenlik önlemleri alınıyor

Semerkant’ta 30 Ekim’de başlayıp, 13 Kasım’a kadar sürecek konferansla ilgili hazırlıklar tamamlanırken, etkinlik dolayısıyla şehirde geniş güvenlik önlemleri alındı.

Güvenlik önlemleri kapsamında vatandaş ve araçların şehir genelinde hareket etmelerinde bazı kısıtlamaların getirilmesi öngörülürken, konferansın yapılacağı tarihlerde şehir merkezindeki bazı caddelerde araçların hareket etmesi geçici olarak yasaklanacak, toplu taşıtların hareketlerine ise kısıtlamalar getirilecek.

"Konferansın Semerkant'ta yapılıyor olması Özbek diplomasisinin önemli bir başarısı"

Kültürel miras uzmanı Gülnaz Usmanova, bu tarihi etkinliği Semerkant'ta yapılıyor olmasının Özbekistan'ın uluslararası alandaki prestijinin artması ve kültürel diplomasisinin güçlenmesi açısından önemli bir fırsat olduğunu kaydederek, "UNESCO Genel Konferansı'nın 40 yıl aradan sonra ilk defa Paris dışında yapılıyor olması Özbek diplomasisinin önemli bir başarısı ve uluslararası alanda Özbekistan'a duyulan saygı ve güvenin de bir göstergesidir." dedi.

Bu etkinliğin ülkenin ve bölgenin zengin kültürel ve tarihî mirasının dünya kamuoyuna anlatılması açısından da önemli olduğunu belirten Usmanova, "UNESCO’nun bu önemli zirvesini Semerkant’ta düzenlemesi, sadece Özbekistan için değil, tüm Orta Asya bölgesi için tarihî önem taşıyor. Bu konferansla birlikte Özbekistan'ın ve Orta Asya bölgesinin kültürel zenginliği uluslararası alanda daha fazla bilinir olacaktır." diye konuştu.

Usmanova, bu etkinliği yalnızca bir konferans olmadığını, aynı zamanda Özbekistan’ın dünyaya açılan kültürel penceresi olduğunu ifade ederken, 5 binden fazla katılımcının yer alacağı konferans aracılığıyla ülkenin hem tarihi mirasının hem de çağdaş sanatlarının tanıtılacağını dile getirdi.