Tüketici hakem heyetine nereden başvurulur? Yargıtay dan yetki tartışmasına son veren karar

Tüketicilerin satın aldıkları mal veya hizmetle ilgili yaşadıkları sorunlarda en büyük çekincelerinden biri olan "bürokratik engel" Yargıtay'ın son kararıyla ortadan kalktı. Özellikle elektrik dağıtım şirketleri gibi merkezi başka ilde, hizmet bölgesi başka ilde olan şirketlerle yaşanan uyuşmazlıklarda tüketiciler, "konu uzar" veya "başka şehre gitmem gerekir" endişesiyle hak aramaktan vazgeçebiliyordu. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, bu endişeleri sona erdiren dosyayı karara bağladı.

Yargıtay'ın gündemine gelen dosya, tüketicilerin hakem heyetlerine başvuru yaparken hangi adresi dikkate alması gerektiği konusundaki belirsizliği giderdi. Yüksek Mahkeme; tüketicinin, şikayet edilen şirketin ana merkezi nerede olursa olsun, kendi oturduğu il veya ilçede hakkını arayabileceğine hükmetti.

Emsal karara konu olan olay Muğla'nın Marmaris ilçesinde yaşandı. Bir elektrik abonesi, voltaj dalgalanması nedeniyle evindeki kliması arızalanınca, zararın tazmini için harekete geçti. Tüketici, elektrik dağıtım şirketinden kaynaklanan bu zarar için Muğla İl Tüketici Hakem Heyeti’ne başvurdu.

Dosyayı inceleyen Hakem Heyeti, tüketiciyi haklı bularak şirketin tüketiciye 17 bin Türk Lirası ödemesine karar verdi.

Kasaya gidince sürpriz yaşamayın! Kullanmayınca siliniyor

Ancak elektrik dağıtım şirketi, Hakem Heyeti'nin bu kararına itiraz ederek konuyu yargıya taşıdı. Dosyaya bakan Muğla Asliye Hukuk Mahkemesi, 2023 yılında verdiği kararda şaşırtıcı bir gerekçe sundu. Mahkeme, elektrik dağıtım şirketinin merkezinin Denizli'de bulunduğuna dikkat çekerek, itirazın Muğla yerine şirket merkezinin olduğu ilde yapılması gerektiğini belirtti ve Tüketici Hakem Heyeti'nin kararını kaldırdı.

Tüketicinin hak arama hürriyetini zorlaştıran bu karar, Adalet Bakanlığı'nın dikkatinden kaçmadı. Bakanlık, kararın "kanun yararına" bozulması istemiyle dosyayı temyiz etti.

Bakanlık temyiz gerekçesinde; tüketicinin Marmaris’te yaşadığını, hizmeti orada aldığını belirterek, başvurunun Marmaris İlçe Tüketici Hakem Heyeti'ne veya Muğla İl Tüketici Hakem Heyeti'ne yapılabileceğini vurguladı. Yani tüketici, şirketin merkezinin bulunduğu Denizli'ye gitmek veya oradaki mercilere başvurmak zorunda bırakılamazdı.

Dosyayı inceleyen Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, 2025 tarihli kararında Adalet Bakanlığı'nın itirazını haklı buldu ve tüketiciler lehine çok önemli bir ilkeyi kayıt altına aldı.

Yargıtay kararında şu ifadelere yer verildi:

"Tüketici, yaşamış olduğu uyuşmazlığın çözümü amacıyla yerleşim yerinin bulunduğu veya tüketici işlemin yapıldığı yerdeki ilçe tüketici hakem heyetine başvurabileceği gibi, yerleşim yerinin bulunduğu il sınırlarında yetkili il tüketici hakem heyetine başvurabilir."

Markette raftaki fiyatla kasadaki fiyat farkı icraya taşındı

Bu karar, özellikle ulusal çapta veya bölgesel hizmet veren (kargo, telekomünikasyon, enerji vb.) şirketlerle sorun yaşayan vatandaşlar için büyük kolaylık sağlıyor. Şirketin merkezi İstanbul'da, Ankara'da veya başka bir büyükşehirde olsa dahi; tüketici Kars'ta, Muğla'da veya Edirne'de ikamet ediyorsa, kendi bulunduğu ilçedeki veya ildeki Tüketici Hakem Heyeti'ne giderek şikayetçi olabilecek.