Sosyal medya İktidara teslim Sözcü Gazetesi

Ali Can POLAT

İktidarın hayatın her alanındaki baskı ve ceza politikaları toplumu gün geçtikçe daha da sindiriyor. Dünyaya daha fazla özgürlük getirme vaadiyle ortaya çıkan dünya devi sosyal medya uygulamaları da Türkiye’de AKP’nin baskısına boyun eğdi.

İfade Özgürlüğü Derneği’nin (İFÖD) sosyal medya platformlarının sansür hamlelerini derlediği ‘Dijital İtaat Rejimi’ raporuna göre 2022’de hayata geçirilen Dezenformasyonla Mücadele Yasası’ndan sonra sosyal medya platformlarına gelen içerik engelleme talepleri ve engellemeler arttı. Özellikle Türkiye’de en çok kullanılan platform olan Facebook ve Instagram’ın sahibi olan Meta’da içerik engelleme oranları yüzde 53’ten yüzde 82’ye kadar çıktı.

TWITTER RAPOR YAYINLAMADI

Prof. Dr. Yaman Akdeniz ve uzman araştırmacı Ozan Güven tarafından hazırlanan rapora göre, kamudan gelen engelleme taleplerine en çok uyum sağlayan platformlar Linkedin, Tiktok ve Meta oldu. Linkedin taleplerin yüzde 100’ünü uygulamaya geçirirken, Tiktok’ta bu oran yüzde 90’ı Meta’da ise yüzde 82’yi geçti.

META PES ETTİ

Dezenformasyonla Mücadele Yasası’ndan önce Meta, gelen taleplerin yüzde 53’ünü olumlu karşılıyordu ancak artan ceza, bant daraltma tehdidi gibi adımlar Meta’yı ‘ifade özgürlüğünü bir kenara bırakmaya’ zorladı. Siyasilerin en aktif kullandığı Twitter ise Elon Musk’ın satın almasından sonra bu konudaki raporları yayınlamayı bıraktı.

Muhalif gazetecilerin en çok tercih ettiği ve izlendiği platform olan Youtube da iktidar baskısına boyun eğdi. 2022’nin ilk yarısında bu platforma 262 engelleme talebi gelirken 2025’in ilk yarısında 688 talep geldi. Platform kamudan gelen taleplerin yüzde 51’ini kabul ederek 5.024 içeriği engelledi. 

Raporu değerlendiren Prof. Dr. Yaman Akdeniz, Türkiye’de özellikle 19 Mart 2025’te İBB Başkanı Ekrem İmamoğlu’na yapılan operasyon ve ardından başlayan eylemlere karşı sert müdahalelerin ardından sosyal medya platformlarına gelen engelleme taleplerinin ve platformların bu kararları uygulama hızlarının arttığını söyledi. Akdeniz, “Cezalar sebebiyle adeta itaat rejimine boyun eğdiler. Kullanışlı bir aparat haline geldiler. Sosyal medya da kolluk kuvvetlerinin bir parçası haline geldi. Muhalif kesimdeki tüm kurum, kuruluş ve kişilerin hespaları hep tehlikede” diye konuştu.

İfade Özgürlüğü Derneği’nin Engelliweb raporlarına göre hesaplamanın başladığı 2007’den 2024 sonuna kadar toplam 1 milyon 264 bin 506 web sitesi, 17 bin Twitter hesabı, 75 bin twit, 25 bin Youtube videosu, 16 bin 700 Facebook içeriği ve 16 bin Instagram gönderisi engellendi.