20 dakikada okunan iddianame… Ersin Çelik

Ekrem İmamoğlu iddianamesi açıklandıktan tam 20 dakika sonra, CHP’li isimlerin sosyal medya hesaplarından benzer ifadeler ardı ardına düşmeye başladı: “Bu iddianame boş. Buradan bir şey çıkmaz.” Savcılığın ortaya koyduğu iddiaları ve suçlamaları bir kenara bırakalım. Onlarca tanık beyanı, itiraflar, yazışmalar, dekontlar, ağır mali raporlar ve on yıl geriye uzanan bir sürecin 3.671 sayfalık dosyası söz konusu. Böyle bir dosyanın yalnızca kapağını açmak bile vakit alırken, içindeki delil zincirini,

Ekrem İmamoğlu iddianamesi açıklandıktan tam 20 dakika sonra, CHP’li isimlerin sosyal medya hesaplarından benzer ifadeler ardı ardına düşmeye başladı:

“Bu iddianame boş. Buradan bir şey çıkmaz.”

Savcılığın ortaya koyduğu iddiaları ve suçlamaları bir kenara bırakalım. Onlarca tanık beyanı, itiraflar, yazışmalar, dekontlar, ağır mali raporlar ve on yıl geriye uzanan bir sürecin 3.671 sayfalık dosyası söz konusu. Böyle bir dosyanın yalnızca kapağını açmak bile vakit alırken, içindeki delil zincirini, mali akışları ve iddia edilen örgütsel yapıyı 20 dakikada değerlendirmek mümkün mü?

Kim, hangi “hukuk otoritesi” bunu yapabilir? Cevap ortada: Ya davayı ciddiye almayanlar ya da işin içinden çıkmayacak olanlar…

Bu yüzden “iddianame boş” cümlesi bugün için bir analiz değil, tam tersine “gizli itiraf” niteliği taşıyor. CHP’li isimler belli ki eski siyasi iletişim refleksine sığınmak zorunda kaldılar: “İlk cümleyi kuran ve ilk tepkiyi veren, algıyı da belirler.”

***

BARİ YAPAY ZEKAYA SORSAYDINIZ?

Bu kez işler planlandıkları gibi gitmeyebilir. Bugün dünyanın birçok ülkesinde hukukçuların kullandığı yapay zekâ destekli dosya inceleme sistemlerine böyle hacimli bir dosyayı yüklemek bile saatler alırken, içeriğin işlenmesi, analiz edilmesi ve talebe göre özetlenmesi ise başlı başına ayrı bir zaman ve işlem gücü gerektiriyor. Bu yalın gerçeği, sosyal medya kullanıcıları da görüyor ve “20 dakika hamlesi” mizah konusu olmaktan öteye geçemiyor.

***

BU BAŞLIKLAR YILLARCA KONUŞULUR

Bakın, “Boş” denilen iddianamede bir çırpıda dikkat çeken başlıklar şunlar:

-MASAK’ın para trafiği tespitleri,

-Mülkiye müfettişi raporu,

-İtiraf niteliğindeki Signal yazışmaları,

-Nakit para transferlerinin itirafları,

-Rekabetin engellendiği ihaleler,

-160 milyar TL+24 milyon dolar kamu zararı tespiti,

-40 milyar TL’ye yakın örgüt geliri iddiası,

-İBB üzerinden kurulan mali düzenin şeması,

-Alt kademeden gelen tutarlı tanık itirafları.

Bütün bu başlıklar ortadayken iddianameyi “anlamsızlaştırma” derdine düşmek, hukuki okumadan ziyade aceleye gelmiş siyasi savunma girişimi değil midir?

***

AKILLARINA GELMEDİ Mİ?

İddianamenin tamamlandığı ve mahkemeye sunulacağı birkaç gün önceden basında yer almıştı. Şunu düşündüm: CHP, partiyi temsil eden isimlerin “iddianame boş” demeçleri yerine, bir hukuk kurulu oluşturup dosyayı inceleyen uzmanların görüşlerinden oluşan bir açıklama yapsaydı bugün kamuoyu açısından güçlü bir pozisyonda olurdu. Belki de birilerinin aklına geldi ama yapmadılar.

Aksine bir an önce itibarsızlaştırma yoluna giderek yeni bir iletişim çıkmazına girdiler. Peki neden bu kadar acele edilmiş olabilir?

***

“BOŞ” DENİLEN DOSYA ÇOK MU AĞIR?

Bir iletişimci olarak benim anladığım şu: O, 20 dakikalık refleks bir gerçeği ele veriyor. İddianamenin etkisini zayıflatmak, parti içi paniği bastırmak ve kamuoyuna “ciddiye almayın” mesajı vermek istediler.

Oysa organize biçimde ve aceleyle söylenen cümlelerin şöyle bir gizli bir anlamı var:

“Dosya çok ağır.”

Çünkü gerçekten “boş” bir dosya olsaydı, CHP’deki aklı başında isimler ve hukuk adamları, -bu kadar hızlı savunma ihtiyacına gerek duyulmadan- ortaya somut ve ikan edici analizler koyarlardı. Haliyle, boş olan bir dosya birkaç günde kendi kendine çöker ve kimsenin de 20 dakikada çürütmesine gerek kalmazdı.

İddianame boş mu, dolu mu? Tabii ki mahkeme karar verecek. Ama kesin olan bir şey var: Hukuk belgelerle konuşur. Ve mahkeme, 20 dakika sonra atılan tweetlere değil, binlerce sayfalık iddialara, şemalara, itiraflara, para trafiklerine bakacak.