Türkiye’nin Eurofighter alımı: 10 soru 10 cevap

Sadece Türk savunma sanayiinin değil Türk dış politikasının da son yıllarda en çok kafa yorduğu işlerden biri yeni nesil savaş uçaklarıydı…

ABD ile F-35 konusunda yol ayrımına gidilmesi, Milli Muharip Uçak KAAN için biraz zamana ihtiyaç duyulması ve bu ara süreçte Türk Hava Kuvvetleri’nin yeni nesil savaş uçağı ihtiyacının karşılanması gibi konular Ankara için hayli zorlu bir döneme işaret ediyordu.

Çözüm için farklı senaryolar konuşulsa da Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile İngiltere Başbakanı Keir Starmer’in attığı imzalar tüm bu tartışmalara şimdilik noktayı koydu. Tarihinde ilk kez ABD dışında bir ülkeden savaş uçağı almaya karar veren Türkiye, bu kapsamda İngiltere ile 20 uçaklık Eurofighter Typhoon sözleşmesi imzaladı.

Peki bu sözleşme Türkiye için ne anlama geliyor? Ankara’nın Eurofighter Typhoon satın alımına dair en çok merak edilen 10 soruya cevap aradık.

[Cumhurbaşkanı Erdoğan ve İngiltere Başbakanı Starmer'ın attığı imzalar yeni bir dönemin habercisi. Foto: AA]

Ankara’nın yol haritasında başrol elbette Milli Muharip Uçak KAAN’ın. Ancak KAAN’ın tam anlamıyla operasyonel olması için biraz zamana ihtiyaç var. Türkiye, elindeki savaş uçaklarını da uzun yıllardır çok yoğun olarak kullanıyor. Haliyle KAAN hazır olana kadar geçecek süre zarfında Ankara bu alanda zafiyet yaşamak istemiyor. Eurofighter Typhoon sahip olduğu özelliklerle şu an için dünyada bu nesilde alınabilecek en iyi uçaklardan biri olarak öne çıkıyor.

Soru 2: Türkiye hangi ülkeden kaç adet Eurofighter Typhoon alacak?

İngiltere ile atılan imzalar 20 uçağı kapsıyor. Ancak Türkiye’nin Katar’dan 12, Umman’dan 12 olmak üzere 24 Eurofighter Typhoon daha tedarik edeceği biliniyor. Toplamda 44 Eurofighter Typhoon uçağın önümüzdeki yıllarda Türkiye’nin envanterine girmesi bekleniyor.

Soru 3: Türkiye’nin satın alacağı bazı uçakların ikinci el olması kötü bir şey mi?

Türkiye elindeki savaş uçaklarını başka ülkelere kıyasla son derece uzun ömürlü kullanabilmesiyle biliniyor. Alınacak ikinci el uçaklar aslında neredeyse sıfır ayarında kabul ediliyor. Katar ve Umman’dan gelecek uçakların uçuş saatlerinin oldukça düşük olduğu açık kaynaklarda yer alıyor. Bu uçakların çok uzun yıllar Türkiye’ye hizmet etmesi bekleniyor. Özetlemek gerekirse, gelen uçakların ikinci el olması herhangi bir zafiyet göstergesi olarak kabul edilmiyor.

[Eurofighter Typhoon uçakları son derece gelişmiş özellikleriyle öne çıkıyor.]

Soru 4: Türkiye’nin ödeyeceği fiyat yüksek mi? 

Eurofighter Typhoon alımıyla ilgili farklı rakamlar var. Örneğin İngiltere Başbakanı 8 milyar pound dedi. Uçağın ana üreticisi şirket de bir paylaşım yaptı ve 5,4 milyar pound değerinde bir sözleşme imzalandığını duyurdu. Anlaşma Birleşik Krallık Hükümeti ile yapılıyor. Ancak farklı şirketleri ve çeşitli paydaşları da kapsıyor. Katar ve Umman’dan gelecek uçakların da öncelikle İngiltere’de modernizasyondan geçeceğine dair görüşler de var. Tüm bunları alt alta eklediğinizde 8 milyar pound Türkiye’nin ödeyeceği tüm paketlerin üst sınırı olarak karşımıza çıkıyor. Bu paket içerisinde füzeler, pilot eğitimleri, yedek parçalar ve tüm entegrasyon hizmetlerini kapsayacak maliyet baz alınıyor.

Soru 5: Türk Hava Kuvvetleri yeni uçaklara uyum sağlayabilir mi?

Bugüne kadar sadece ABD’den savaş uçağı tedarik eden Türkiye ilk kez farklı bir ülkeden uçak alıyor. Elbette ilk süreçte bazı değişiklikler olacak. Ancak Eurofighter Typhoon uçakları da NATO sistemlerine uyumlu. Ayrıca Türk pilotları bu uçaklara tamamen yabancı sayılmaz. Ülkemizde düzenlenen Anadolu Kartalı tatbikatlarına Katar her yıl bu uçaklarla katılıyor.

Soru 6: Türkiye’nin satın aldığı Eurofighter Typhoon uçakları ne zaman gelecek?

Kamuoyuna yansıyan ilk bilgilere göre Katar ve Umman’dan gelecek 24 uçağın 2026 yılının ilk aylarında envantere girmesi bekleniyor. Bu da İngiltere’nin 20 adet uçağı üretene kadar Türkiye’nin bu platformlara tam anlamıyla hazır olması anlamına geliyor.

Soru 7: Türkiye memnun kalırsa sipariş sayısını artırabilir mi?

İngiltere Başbakanı imza töreninde özellikle bu noktaya dikkat çekti. Türkiye’nin satın alacağı Eurofighter Typhoon uçaklarından memnun kalması halinde gelecekte daha fazla uçağı satmak için de ellerinden gelen tüm desteği vereceklerini vurguladı.

[Türkiye'nin Eurofighter Typhoon alımı Milli Muharip Uçak KAAN'ın üretim sürecini etkilemeyecek.]

Soru 8: Eurofighter Typhoon alımı KAAN’ın üretim sürecini olumsuz etkiler mi?

Türkiye’deki tüm karar vericiler uzun zamandır yeni bir savaş uçağı alımı olsa dahi KAAN’ın üretim planlamasının aynı şekilde devam edeceğinin ısrarla altını çizdi. Şimdi resmi imzaların atılmış olması da KAAN için herhangi bir gecikmeye neden olmayacak. KAAN daha önceki takvime uygun şekilde tamamen bağımsız bir süreç olarak ilerlemeye devam edecek.

Soru 9: Türkiye’nin İngiltere’den satın alacağı uçaklar nerede üretilecek?

Yeni uçakların tamamı İngiltere’deki fabrikada üretilecek. Bu da İngilizler için 20 bin kişilik istihdam anlamına geliyor. Eğer Türkiye bu uçakları satın almasaydı İngiltere’deki Eurofighter Typhoon üretim hattının kapanma ihtimali bir hayli yüksekti.

Soru 10: Elimizdeki uçaklara Eurofighter Typhoon’lar da eklendiğinde Türk Hava Kuvvetleri’nin bölgedeki konumu nasıl olacak?

Son yıllarda bazı komşu ülkelerin savaş uçağı tedarikine yönelik ciddi hamleleri olmuştu. Ankara, çoğu son derece yeni teknolojilere ve oldukça kabiliyetli mühimmatlara sahip Eurofighter Typhoon uçaklarını alarak çok kritik bir adım attı. Türkiye, bir yandan elindeki F-16’ları geliştiriyor, diğer yanda yeni F-16 ve F-35 almak için ABD ile görüşüyor. Bunların yanı sıra şimdi envantere Eurofighter Typhoon ekleniyor. Bir de bunlara ilave olarak Milli Muharip Uçak KAAN, Hürjet ve Hürkuş hazırlanıyor. Ankara’nın elinde bu uçaklarla ortak operasyonlarda kullanabileceği KIZILELMA, AKINCI, ANKA-3 gibi insansız platformlar da olduğunu düşünürsek Türkiye önümüzdeki yıllarda hava üstünlüğü açısından bölge ülkelerine çok net bir mesaj veriyor.

Yerli ve milli iniş takımına dünyanın dört bir yanından talep var