Türkiye COP31 de kapsayıcı ve adil iklim yaklaşımını ön plana çıkaracak

Sıfır Atık Vakfı Başkanı ve Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı'nın (COP31) Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş, Antalya'da düzenlenecek COP31 zirvesi kapsamında hedeflerini, sıfır atık gündemini ve Türkiye'nin uluslararası iklim diplomasisindeki artan rolüne ilişkin değerlendirmelerini paylaştı.

"COP31 Yüksek Düzeyli İklim Şampiyonu" ünvanının, Paris Anlaşması çerçevesinde hükümetler ile devlet dışı aktörler arasında köprü kurmayı kapsadığını belirten Ağırbaş, görevinin, sivil toplumdan özel sektöre, yerli topluluklardan dini liderlere kadar geniş bir paydaş yelpazesiyle etkileşim kurmak ve gönüllü iklim eylemlerini kolaylaştırmak olduğunu kaydetti.

Sıfır Atık bu yıl COP31’e örnek

Brezilya'nın Belem kentinde geçen yıl düzenlenen COP30 Zirvesi'nden Antalya'ya uzanan süreci "müzakere aşamasından uygulama aşamasına geçiş" şeklinde nitelendiren Ağırbaş, "COP30 Şampiyonu olan Brezilyalı meslektaşımla el ele vererek, Küresel İklim Eylem Ajandası'nın yeni 5 yıllık vizyonunu hayata geçireceğiz. Geçmiş COP’lardan ve tüm paydaşların katkılarından yararlanarak Eylem Ajandası'nın enerji, ulaşım, sanayi, doğa bazlı çözümler, okyanuslar-kıyılar ve insan yerleşimleri gibi başlıklardan oluşan 6 tematik ekseninde uygulanabilir ve ölçeklenebilir çözümleri ileri taşıyacağız." dedi.

İklim krizinin birbirine bağlı boyutları olduğuna değinen Ağırbaş, gıda israfının hem sera gazı emisyonlarını artırdığını hem de kaynak verimliliğini düşürdüğünü, su kıtlığının tarımsal üretimi etkileyerek gıda güvenliğini tehdit ettiğini ve bu döngüleri kırmak için bütüncül bir yaklaşımın şart olduğunu vurguladı.

Bakan Kurum BM'de 100’den fazla ülkenin temsilcisine Türkiye'nin COP31 vizyonunu anlattı

Fosil yakıtlardan adil geçiş sürecinin kaçınılmaz olduğunun ancak toplumun hiçbir kesimini mağdur etmemesi gerektiğinin altını çizen Ağırbaş, savunmasız toplulukların korunmasının önem taşıdığını, yeni yeşil iş alanlarının yaratılması ve ekonomik fırsatların herkes için açılmasının şart olduğunu, ayrıca azaltım kadar uyum çalışmalarının da kritik rol oynadığını dile getirdi.

COP31'deki Küresel Durum Değerlendirmesinin (Global Stocktake) önemine işaret eden Ağırbaş, "Bu değerlendirme, nerede olduğumuzu ve nereye gitmemiz gerektiğini net olarak ortaya koyuyor. COP31'de dijital dönüşüm ve yapay zeka uygulamalarıyla ölçeklenebilir çözümleri hayata geçireceğiz." şeklinde konuştu.

"Sıfır Atık" gündeminin her zaman merkezde olduğunu ve BM Genel Sekreteri Antonio Guterres'in, Sıfır Atık Yüksek Düzeyli Şahsiyetler Danışma Kurulu Başkanı Emine Erdoğan'dan ilham aldığını belirten Ağırbaş, şöyle devam etti:

"Kaynak verimliliğini yüksek etkili bir yol olarak geliştirdik. Gıda, su ve enerji verimliliğini artırarak, emisyonları azaltmayı ve savunmasız toplulukların yaşamını iyileştirmeyi hedefliyoruz. Sıfır Atık ve İklim Değişikliği Girişimi İstanbul'dan başlayacak. İstanbul, hem zorlukları hem fırsatları barındırıyor. Bu girişimle tüm sektörlerde sistematik değişimi hızlandırmayı amaçlıyoruz. Şehirlerimizi laboratuvar gibi kullanarak dünya için model oluşturacağız."

Ağırbaş, sıfır atık uygulamalarını yaygınlaştırmak ve döngüsel ekonomiyi teşvik etmek için özel sektör ve hayırsever kuruluşlarla çok düzeyli işbirliği sağlanacağını bildirdi.

COP31'de finansman ve uygulamayı güçlendiren Güven Fonu (Trust Fund) girişimi hakkında bilgi veren Ağırbaş, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum'un liderliğindeki bu fonun, yenilikçi çözümleri ölçeklendirecek bir finansman ve yatırım aracı olduğunu aktardı.

COP31 sürecinde sıklıkla kullanılan "Antalya yolu" kavramından bahseden Ağırbaş, "Antalya yolu, kapsayıcı, adil ve erişilebilir bir yaklaşımı ifade ediyor. Bu, kimseyi geride bırakmayan bir yaklaşım. Devlet dışı aktörlerin, yerel yönetimlerin ve sivil toplumun merkezde olduğu, herkesin dinlendiği, çözümlere katkı sunduğu bir yol bu." dedi.

İklim politikaları ve COP süreçlerinin herkes için kapsayıcı ve erişilebilir olması gerektiğini, savunmasız topluluklar ve yeterince temsil edilmeyen grupların sürece dahil edilmelerinin hayati önemde olduğunu dile getiren Ağırbaş, COP31'de dijital platformlar aracılığıyla coğrafi engellerin aşılacağını, çok dilli erişim sağlanacağını ve tabandan tavana katılımın güçlendirileceğini söyledi.

Ağırbaş, şu değerlendirmeleri paylaştı:

"Antalya, kapsayıcı bir zirve için ideal bir mekan sunuyor. Türkiye, Avrupa ile Asya arasında köprü rolü oynayabilir. Bu ev sahipliği, ülkemizin iklim eylemine bağlılığının somut göstergesidir. Hep birlikte ortaklıklarımızı küresel bir harekete dönüştürebiliriz. Herkesi Antalya yolunda bize katılmaya davet ediyorum. İklim eylemini herkes için anlamlı ve faydalı kılmak hepimizin ortak sorumluluğudur."

Kişisel vizyonunu, "çocukların iklim krizinden kurtarıldığı bir dünya" şeklinde özetleyen ve iklim krizinin bedelini ödeyecek olanların bugünün çocukları ve gelecek nesiller olduğunu ifade eden Ağırbaş, sözlerini "Onlar bu krizi yaratmadı ama sonuçlarıyla yüzleşecek. Biz, adil bir dünyada, çocukların tam potansiyeline ulaşabileceği bir gelecek tasarlıyoruz." diyerek tamamladı.