Teknik sır taşıyan çalışan için emsal karar

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu (YHGK), kritik bir "rekabet yasağı" kararına imza attı. Ankara’da çalışan bir işçinin, emekli olduktan sonra fabrikası Çankırı’da, merkezi ise Ankara’da olan rakip bir firmada işe başlamasını "sözleşme ihlali" sayan Kurul; rekabet yasağında fiilen çalışılan adresin değil, rakip teşebbüsün yönetim merkezinin esas alınacağına hükmetti.

Ücreti geç ödeme cezası arttı

Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) Başuzmanı ve Türkiye Gazetesi yazarı İsa Karakaş’ın köşesine taşıdığı emsal dava, Ankara’da faaliyet gösteren bir akümülatör üreticisinde 9 yıl çalışan bir işçinin emeklilik sonrası adımlarıyla başladı. İş sözleşmesindeki "2 yıl boyunca Ankara ve İstanbul’da rakip teşebbüste çalışmama" maddesine rağmen, merkezi Ankara olan bir firmanın Çankırı’daki fabrikasında işe giren işçi, eski işvereni tarafından mahkemeye verildi. Yerel mahkeme ve Yargıtay daireleri arasındaki "çalışılan yer neresi?" ihtilafına son noktayı Yargıtay Hukuk Genel Kurulu koydu.

Kurul, sözleşmede yer alan "teşebbüs" ifadesinin sadece fiziksel çalışma alanını (fabrika, atölye vb.) değil, şirketin ekonomik bütünlüğünü ve karar alma merkezini kapsadığını vurguladı.

Rakip şirketin merkezi Ankara olduğu için, işçi fiilen Çankırı’daki fabrikada çalışsa bile "Ankara merkezli bir teşebbüsün" parçası sayıldı.

Bu durum, iş sözleşmesindeki "Ankara sınırları içinde rakip teşebbüste çalışmama" yasağının ihlali olarak kabul edildi.

İşçinin, eski sözleşmesinde yer alan "brüt maaşın 20 katı" tutarındaki cezai şartı ödemesinin yolu açıldı.

Bu karar, özellikle yüksek teknik bilgiye veya ticari sırlara sahip çalışanlar için çalışma özgürlüğü ile rekabet yasağı arasındaki dengeyi işveren lehine değiştirdi:

Rakip firmanın üretim tesisi yasaklı şehir dışında olsa dahi, şirket merkezi yasaklı şehirdeyse sözleşme ihlal edilmiş sayılabilir.

Emekli olup işten ayrılmak, rekabet yasağı süresi (genelde 2 yıl) dolmadan rakip firmaya geçme hakkı tanımaz.

Üretim sırlarına (akü, kimya, yazılım vb.) vakıf olan personelde yargı, rekabet yasağını daha katı yorumluyor.

İşverenler açısından bu karar, ticari sırların korunması noktasında yargının sağladığı koruma kalkanını güçlendirdi.

Sözleşmelerde "işyeri" yerine "teşebbüs" kavramının kullanılması, koruma alanını sadece il sınırıyla değil, rakip firmanın tüm ekonomik yapısıyla genişletiyor.

Şubesi başka ilde olan dev şirketlere karşı, merkez adresi üzerinden dava kazanma şansı arttı.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, rekabet yasağında "nerede çalışıldığına değil, hangi teşebbüse hizmet edildiğine" bakılması gerektiğini tescilledi. Bu karar, işverenin ticari sırlarını koruma hakkını, işçinin yer seçme özgürlüğünün bir adım önüne koymuş oldu.