Sosyal konutta yol haritası... 500 bin dar gelirli böyle ev sahibi olacak

1. Vatandaş doğrudan ev alabilecek mi?

Sosyal konut projelerinde doğrudan ev alınamıyor. Vatandaş önce başvuru yapacak, sonra kura ile hak sahipleri belli olacak.

2. Kuraya başvuru ne zaman, nasıl olacak?

Başvurular Ziraat, Halkbank ve Emlak Katılım Bankası üzerinden ve e-Devlet aracılığı ile yapılacak. 10 Kasım - 19 Aralık 2025 tarihlerinde talep toplanacak. Hak sahibi belirleme kuralarının çekimi ise 29 Aralık 2025 - 27 Şubat 2026 tarihleri arasında gerçekleşecek. Vatandaş başvuru için 5 bin TL ödeme yapacak. Kurada hak sahibi olamazsa parasını geri alacak.

3. Kimler başvuru yapabilecek?

Kuraya herkes başvuramıyor. Evlerin gerçek ihtiyaç sahibine ulaşması için bazı kriterler aranıyor. Şöyle:

* 18 yaşını doldurmuş olmak ve en az 10 yıldır TC vatandaşı olmak ilk şart.

* Tapuda kendi, eşi ve çocuklarının üzerine kayıtlı evi olmayanlar başvuru yapabilecek.

* Ayrıca projelerden dar gelirlinin faydalanması için gelir şartı aranacak. İstanbul’da hane halkı geliri en fazla 145 bin TL, diğer illerde 127 bin TL olanlar başvuru yapacak. Bunu aşan gelire sahip olanlar başvuru yapamayacak.

* Vatandaş yaşadığı ilden ev alabilecek. Başvuru yapılacak yerlerde (il ise ilde, ilçe ise ilçede, belde ise beldede) adrese dayalı kayıt sistemine göre; başvuru döneminden geriye doğru 1 yıldan az olmamak koşuluyla ikamet ediyor olma şartı aranacak. Emekliler ve deprem bölgesi illeri için nüfusa kayıt veya en az 1 yıl ikamet şartı aranacak.

4. Evler nerelerde yapılacak?

81 ilde sosyal konut yapılacak. Her ilde sayı ihtiyaca, arsa büyüklüğüne göre değişecek. En çok konut İstanbul’da inşa edilecek. 500 bin konutun 100 bini İstanbul’a yer alacak. Ankara’da yaklaşık 30 bin, İzmir’de 21 bin, Bursa, Gaziantep ve Konya’da 13 bin, Hatay ve Diyarbakır’da ise 12 bin konut hayata geçecek. Kiralık sosyal konut ise ilk etapta sadece İstanbul’da olacak. Her iki yakada toplam 15 bin kiralık ev yapılacak.

5. İnşaatlar ne zaman başlayıp bitecek?

Sosyal konut dün açıklansa da çalışmaları sene başında başladı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum şubat ayında 81 ilin valiliğine sosyal konut yapılabilecek arazilerin belirlenmesi için genelge gönderdi. Yani inşaatlar için adresler belirlendi. Buna paralel ihaleler kasım ayında, yapım süreci 2026’da başlayacak. Projeler, büyüklüğüne göre değişmekle birlikte ortalama 1-5-2.5 yılda tamamlanacak. İlk teslim Mart 2027’de yapılacak.

6. Evler hangi tip ve özellikte olacak?

Evler 1+1 ve 2+1 olacak. 200 bin adet 80 metrekarelik 2+1, 150 bin adet 65 metrekarelik 2+1, 150 bin adet de 55 metrekarelik 1+1 yer alacak. Projeler yatay mimaride ve geleneksel dokuya göre inşa edilecek.

7. Fiyatlar ne kadar olacak?

İSTANBUL’DA:

* 55 metrekare 1+1 evin fiyatı 1 milyon 950 bin TL, taksit 7 bin 313 TL.

* 65 metrekare 2+1 evin fiyatı 2 milyon 450 bin TL, taksit 9 bin 188 TL.

* 80 metrekare 2+1 evin fiyatı 2 milyon 950 bin TL, taksit 11 bin 63 TL.

ANADOLU İLLERİNDE:

* 55 metrekare 1+1 evin fiyatı 1 milyon 800 bin TL, taksit 6 bin 750 TL.

* 65 metrekare 2+1 evin fiyatı 2 milyon 200 bin TL, taksit 8 bin 250 TL

* 80 metrekare 2+1 evin fiyatı 2 milyon 650 bin TL, taksit 9 bin 938 TL.

8. Vatandaş kaç yılda, nasıl ödeyecek?

Kurada hak sahibi olan vatandaşlar sözleşme sonrası ödemelere başlayacak. Yüzde 10 peşin ödeyen vatandaşa 240 ay, yani 20 yıl taksit imkânı sunulacak. Taksitler yılda 2 kere yapılan memur maaş zam oranına göre artacak. Ancak bu üst sınır. TOKİ bu oranı daha düşük tutabilecek.

9. Kimlere özel kontenjan ayrılacak?

500 bin sosyal konutun inşa edileceği projelerde, şehit aileleri ve gaziler için yüzde 5, engelliler için yüzde 5, üç ve daha fazla çocuğu olan aileler için yüzde 10, emekliler için yüzde 20, 18-30 yaş arası gençler için de yine yüzde 20 kontenjan ayrılacak.

10. Kiralık evlerden kimler yararlanacak?

Devlet ilk kez kiralık konut yapacak ve TOKİ eliyle kiralama sistemi kurulacak. Konutlar, bölgedeki rayicin yarı fiyatına kiralanacak ve kira sözleşmeleri 3 yılı kapsayacak. Kiralı konutlardan işçi ve memurlar, asgari ücretliler ve kentsel dönüşüm kanunu kapsamına giren hak sahipleri faydalanacak. Kira için de satışta olduğu gibi kriterler açıklanacak.

500 BİN KONUTUN 5 HEDEFİ

* 81 ilde dar gelirli vatandaşlar uygun fiyat ve ödeme koşulu ile ev sahibi olacak.

* Konut arzının artması ile fiyat artışı dengelenecek.

* İlk kez devlet kiralık konut üretecek. Evler piyasa rayicinin çok altında rakamla kiralanacak. Dar gelirliler, ev sahibinin zam baskısı olmadan bütçesine göre konut bulabilecek.

* Zaman içinde kiralık sayısı artınca kira artış hızı yavaşlayacak.

* Uygun fiyatlı kiralık konut sayesinde riskli evlerde yaşayanlar daha kolay dönüşüm kararı verebilecek.

EV SAHİPLİĞİ ORANI YENİDEN YÜKSELECEK

Artan fiyatlar, yüksek kredi faizi, gerileyen alım gücü konuta erişimi zorlaştırdı ve Türkiye’de ev sahipliği oranı yüzde 56’ya kadar geriledi. Yaşanan barınma sorunu kamunun gündemindeydi ancak 6 Şubat deprem felaketi öncelikleri değiştirdi. 11 ilin yeniden inşası bir numaralı görev haline gelince bir süre sosyal konut projeleri yavaşladı. Şimdi deprem bölgesindeki çalışmalarda sona gelinmesiyle gündem yeniden sosyal konut oldu. Ve üstelik öyle bir hamle geldi ki; Rekor konut sayısı ile seferberlik başladı. Projede sloganın ‘Ev sahibi Türkiye’ olması da ev sahipliği oranını arttırma hedefini ortaya koydu.