Saniyeler sayılıyor: Yarım milyon insanın yaşadığı bölgedeki büyük kırılma için tarih verdiler Sözcü Gazetesi

Yeni bir bilimsel araştırma, yanardağın önümüzdeki on yıl içinde büyük bir dönüşüm geçireceğini öne sürüyor. Ancak bilim insanları hala en kritik sorunun cevabını arıyor: Bu dönüşüm yıkıcı bir patlama mı olacak, yoksa yanardağın derinliklerinde sessiz bir yapısal değişim mi? 

Phlegraean Tarlaları olarak da bilinen bu devasa volkanik bölge, yaklaşık 15 kilometre çapında ve son 75 yıldır sık sık depremlerle sarsılıp yükseliyor. Özellikle 2005 yılından bu yana kaldera tabanı tam 1,4 metre yükseldi. Bu durum, yer altındaki volkanik gazların yüzeye doğru amansız bir baskı uyguladığını gösteriyor. 

Araştırmacılar, yanardağın bu hareketliliğini incelemek için gelişmiş bir fizik modeli kullandılar ve korkutucu bir sonuca ulaştılar: Campi Flegrei sıradan bir hızla değil, "kendi kendini besleyen" katlanarak artan bir ivmeyle hareket ediyor. Tıpkı freni sıkışmış bir arabanın yokuş aşağı giderken her saniye daha da hızlanması gibi, yanardağın sismik aktivitesi de kendi hızını artırıyor.

Çalışmanın baş yazarı Davide Zaccagnino, yer kabuğunun tıpkı maratonun sonundaki bir atlet gibi yorgun olduğunu belirtiyor. Atletin başlangıçta rahatça atabileceği küçük bir adım, bitiş çizgisinde çökmesine neden olabilir. Campi Flegrei'nin kabuğu da geçmişteki depremlerle o kadar zayıfladı ki, artık biriken stresi taşıyamayacak noktaya yaklaşıyor.

Veriler, bu tehlikeli ivmenin 2030 ile 2034 yılları arasında zirveye ulaşacağını ve o noktada sistemin artık dayanamayıp bir kırılma yaşayacağını gösteriyor.

Uzmanlar, bu kırılma noktasının mutlaka felaketle sonuçlanacak bir patlama anlamına gelmediğini vurguluyor. Derindeki magmatik sıvıların yarattığı bu baskı, yer kabuğunu kırıp büyük bir patlamaya da yol açabilir, sönümlenip yer altında başka bir jeolojik sürece de evrilebilir. Araştırma ekibi, şimdi saniyeleri sayan bu devasa volkanı anlık olarak takip edecek ve acil durum ekiplerine erken uyarı sağlayacak bir tahmin sistemi üzerinde çalışıyor. Bilim insanlarının ortak fikri ise net: "İşler değişiyor ve geçmiş tecrübelerimiz geleceği tahmin etmeye yetmeyebilir."