Mevsimler tam bir ay kaydı: Polen yoğunluğu yüzde 70 arttı!

Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Botanik Ana Bilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Nur Münevver Pınar tarafından paylaşılan veriler iklim değişikliğinin mevsimler üzerindeki yıkıcı etkisini bir kez daha gözler önüne seriyor. Geçmiş yıllarda genellikle bahar aylarında etkisini gösteren polen yayılımı küresel ısınmanın etkisiyle yılın çok daha erken dönemlerinde görülmeye başlandı.

Uzmanlar atmosferdeki bu değişimlerin alerjik reaksiyonları ve halk sağlığını doğrudan tehdit ettiğini vurguluyor.

Normal şartlar altında şubat ve mart aylarında yoğunlaşması beklenen ağaç polenleri bu yıl ocak ayının ikinci haftasından itibaren atmosferde tespit edilmeye başlandı.

Prof. Dr. Nur Münevver Pınar iklim değişikliğine bağlı olarak bitkilerin uyanış dönemlerinin öne kaydığını ifade ederken polen sezonunun artık çok daha uzun bir zamana yayıldığına dikkat çekiyor. Doğadaki bu zamansız hareketlilik mevsim normallerinin dışına çıkan hava sıcaklıklarının bitki florası üzerindeki çarpıcı bir sonucu olarak değerlendiriliyor.

Pınar, "İklim değişikliğine bağlı olarak mevsimler 2 ila 4 hafta öne çekildi. Aynı zamanda bitkilerin polen saçma dönemleri uzadı. Dünya çapındaki çalışmalarda polen sezonlarının yüzde 60 uzadığı, atmosferdeki polen miktarının ise yüzde 70 arttığı görülüyor. Bu da alerji hastalarının daha uzun süre ve daha yoğun alerjenle karşılaşmasına neden oluyor." diye konuştu.

Dünya nüfusunun yaklaşık yüzde 30'unun önemli alerjik reaksiyonlardan etkilendiğini belirten Pınar, Türkiye'de bu oranın yüzde 25 ila 30 arasında değiştiğini, çocuklarda ise daha yüksek seviyelerde görüldüğünü söyledi.

Alerjinin çağın hastalıklarından biri olduğunu vurgulayan Pınar, "Yaşam şekilleri, çevresel etkenler ve beslenme alışkanlıkları nedeniyle önümüzdeki yıllarda her dört kişiden biri alerjik hastalıklardan birinden etkilenecek." ifadelerini kullandı.

Ankara Üniversitesi'nden Prof. Dr. Nur Münevver Pınar gök gürültülü sağanak yağışların alerji hastaları için bilinmeyen bir riski beraberinde getirdiğini açıkladı. Yağış anında parçalanan polenlerin çok daha küçük ve tehlikeli parçacıklara dönüştüğünü ifade eden Pınar bu durumun akciğerlerin en uç noktalarına kadar sızabildiğini vurguladı.

Bilim dünyasında "fırtına astımı" olarak tanımlanan bu tablo özellikle bahar aylarındaki yağışlı havalarda ciddi sağlık sorunlarını tetikliyor.

Bahar gelince hapşırık başladı: Şehir ışıkları polen kabusunu uzatıyor!

Halk arasında yağmurun havayı temizlediği düşünülse de gök gürültülü ve şiddetli yağışlar tam tersi bir etki yaratarak polenleri atomize hale getiriyor. Parçalanan bu mikroskobik alerjenler rüzgarın etkisiyle solunum yollarının en derinlerine kadar ulaşarak normalden çok daha şiddetli astım ataklarına yol açabiliyor.

Uzmanlar özellikle alerjik bünyeye sahip vatandaşların fırtınalı havalarda dışarı çıkarken iki kat daha dikkatli olmaları gerektiğini ve bu hava olaylarının akciğer sağlığı üzerindeki doğrudan etkisini göz ardı etmemeleri gerektiğini belirtiyor.

AÜ Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Dr. Öğr. Üyesi Aydan Acar Şahin de şu anda polen açısından kritik bir döneme girildiğini belirterek, doğanın uyanmasıyla birlikte havadaki ağaç polenlerinin hem çeşitliliğinin hem de yoğunluğunun arttığını söyledi.

Geçen haftalarda kavak ve akçaağaç polenlerinin yoğun görüldüğünü aktaran Şahin, bu türlerin azalırken meşe, çınar ve huş ağacı polenlerinin öne çıkmaya başladığını, özellikle huş ağacının (Betula) yüksek alerjik özellik taşıdığını ifade etti. Şahin, "Bir ağaç bir sezonda milyarlarca poleni atmosfere bırakabiliyor. Havada düşük yoğunlukta bulunan polenler bile hassas bireylerde hapşırık, burun akıntısı, gözlerde sulanma ve kaşıntıya yol açabiliyor." dedi.

Huş polenlerinin çapraz reaksiyona da neden olabildiğini belirten Şahin, "Betula polenine duyarlılığı olan kişiler, kivi, şeftali, kiraz ve fındık gibi bazı gıdaları tükettiklerinde dudakta şişme, kaşıntı ve kızarıklık yaşayabiliyor. Buna oral alerji sendromu diyoruz." diye konuştu.

Yıl boyunca farklı polen türlerinin etkili olduğunu dile getiren Şahin, "Kış aylarında servigiller, ilkbaharda ağaç polenleri, mayıs-haziranda çayır ve buğdaygil grubu, yaz sonu ile sonbaharda ise yabani ot polenleri öne çıkıyor." bilgisini verdi.

Meteoroloji Genel Müdürlüğü ile Ankara Üniversitesi işbirliğinde hazırlanan "Ankara Polen Alerji Bülteni"nde 3 günlük polen tahminlerinin paylaşıldığını hatırlatan Şahin, alerjik bireylerin günlük planlarını bu verilere göre yapabileceklerini sözlerine ekledi. (AA)