Marmara’da 7’lik deprem olmaz

ABD'de çıkan uluslararası Science dergisinde “Marmara Fayının Doğuya Doğru İlerleyen Kırılması” başlıklı bir makale 2025’in son aylarında yayınlanmıştı. Makaleye göre Marmara’daki Kumburgaz çukurunda 1766’daki depremden bu yana 6 metrelik bir deformasyon birikti, bu deformasyon da 7’den çok daha büyük bir deprem riski doğuruyor. Dolayısıyla burada meydana gelecek bir kırılma İstanbul’u sarsacak büyük bir depreme de yola açabilir... Uluslararası camiada çok dikkat çeken bu makaleye Prof. Dr. Osman Bektaş dergiye gönderdiği bir makaleyle itiraz etti.

MAKALELİ İTİRAZ

Karadeniz Teknik Üniversitesi’nden emekli olan jeoloji profesörü Bektaş’ın itirazı derginin hakem heyeti tarafından kabul edildi. Bektaş bu durumu şöyle anlattı: “Kumburgaz çukuru altında 6 metre büyüklüğünde bir deformasyon varsa bu İzmit’teki 7.4 büyüklüğünden daha da büyük bir deprem demektir. Ben burada 6 metrelik bir deformasyonun birikemeyeceğini, fayın bu deformasyonu harcadığını söylüyorum.

DERGİ KABUL ETTİ

Fayın hızı yılda 25 milim, 1766’dan bu yana 250 yıl geçti. 250 ile 25 milimi çarpıldığında 6 metre ortaya çıkıyor. Makaledeki hesap bu. Ama bu hesabın hatalı olduğunu söylüyorum. Çünkü fay 25 milimlik hareketin tamamını deprem enerjisine çeviremiyor. Fay deprem enerjisinin önemli bir bölümünü ‘creep’ dediğimiz sürünmeyle, sürüklenmeyle harcıyor. Kumburgaz’da deprem geçen sene 6.2’den yukarı çıkamadı. Bunlar dikkate alınmamış.”

7’DEN BÜYÜK ÜRETEMEZ

Prof. Dr. Osman Bektaş “Marmara’da tek parça 7’den büyük bir deprem beklemiyorum. 7’den küçük parça parça 6.5 gibi depremler olabilir” görüşünde: “Asıl beklentimiz bu. Marmara’daki deprem çukurları depremleri durduruyor. 1912 Mürefte depremi batıya, İstanbul’a doğru ilerlerken orta Marmara çukuru bu depremi durdurdu. 1963 depremi Adalar’da olmuştu, bu deprem de Çınarçık çukurcuğu içinde kalmıştır. 2025 Silivri depremini de İstanbul’a ilerlerken Kumburgaz çukuru durdurmuştur. Çukurlar fayların gerilimini, kırılma direncini emiyor. Bir amortisör görevi görüyor.”