Kripto kartları Türkiye de yasal mı?

Kripto para ekosisteminin büyümesiyle birlikte, dijital varlıkları günlük harcamalara bağlamayı vaat eden "kripto kartları" Türkiye'de de gündem olmaya başladı. Ancak bu ürünlerin hukuki durumu, topluluk içinde derin bir tartışmayı da beraberinde getiriyor. Bir kesim bu kartların Türkiye'de kullanımının yasal olduğunu savunurken, hukuk uzmanları ve düzenleyici çerçeve incelendiğinde tablo çok farklı görünüyor.

KAST, TÜRKİYE'DE TANITIMLARA BAŞLADI

Bu tartışmanın tam ortasında yer alan şirketlerden biri de KAST kripto kartı. Yurt dışı merkezli platform, Türkiye'de çok sayıda kripto fenomeni tarafından tanıtılıyor. İçerik üreticileri sosyal medya paylaşımlarında ve video içeriklerinde KAST'ın Türkiye'de yasal olduğunu öne sürerek takipçilerini platforma yönlendiriyor. Fenomenler, ürünü deneyimleyip test ettiklerini ileri sürerek "Türkiye'de sorunsuz çalışıyor" mesajını takipçilerine aktarıyor. Bu içerikler, platforma olan ilgiyi ciddi ölçüde artırıyor.

YASA AÇIK: KRİPTO KARTLARI YASAL DEĞİL

Kripto varlıkların mal veya hizmet ödemelerinde ödeme aracı olarak kullanılması, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın (TCMB) 16 Nisan 2021 tarih ve 31456 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan "Ödemelerde Kripto Varlıkların Kullanılmamasına Dair Yönetmelik" ile yasaklanmış durumda. Uzmanlar bu yönetmeliğin kripto varlıkların ödemelerde doğrudan veya dolaylı olarak kullanılmasını, ödeme hizmetlerinin sunulmasında kripto varlıklardan herhangi biçimde yararlanılmasını kapsadığının altını çiziyor.

"DOLAYLI KULLANIM DA YASAK KAPSAMINDA"

Kripto topluluğunun bir kesiminde, kartların kripto varlığı doğrudan değil USD ya da TRY'ye dönüştürerek kullandığı ve bu nedenle yasak kapsamı dışında kaldığı görüşü yaygın. Uzmanlar ise bu yaklaşımın hukuki açıdan geçersiz olduğunu değerlendiriyor. TCMB Yönetmeliği'nin kripto varlıkların ödemelerde yalnızca doğrudan değil dolaylı olarak da kullanılmasını yasakladığını hatırlatan uzmanlar, KAST gibi modellerde işlemin temelinde kripto varlık bulunduğundan söz konusu dönüşüm zincirinin tamamının dolaylı kullanım kapsamına girdiği görüşünde.

Uzmanlara göre bir diğer önemli nokta da lisans şartı. Türk lirası ödeme hizmetleri sunabilmek için bankacılık lisansı ya da e-para kuruluşu lisansı gerekiyor; bu lisanslara sahip olmayan hiçbir yapının Türkiye'de ödeme aracılığı hizmeti sunması mümkün değil.

HİÇBİR KRİPTO KARTI TÜRKİYE'DE YASAL DEĞİL

Uzmanlara göre KAST, Türkiye'de kayıtlı ya da lisanslı bir şirket değil. Platformun ne SPK'dan gerekli izinleri bulunuyor ne de bankacılık veya e-para kuruluşu statüsü mevcut. Uzmanlar, bu durumun sunulan hizmetin teknik içeriğinden bağımsız olarak platforma her türlü yönlendirmeyi ve kullanımı sorunlu hale getirdiği görüşünde.

Zaman zaman gündeme gelen "bankacılık sistemindeki döviz dönüşümüne benzer" kıyaslaması da uzmanlar tarafından yanıltıcı bulunuyor. Bankalarda TRY ile gerçekleştirilen döviz işlemlerinin yasal ve lisanslı bir sistem içinde yürütüldüğünü hatırlatan uzmanlar, KAST'ın ne bankacılık lisansına ne de e-para kuruluşu lisansına sahip olduğuna dikkat çekiyor. Aynı işlemi yapıyor görünse de hukuki zeminin bulunmadığını değerlendiren uzmanlar, Türkiye'de yürütülen tanıtım faaliyetlerinin de ayrı bir ihlal unsuru oluşturabileceğini belirtiyor. SPK düzenlemelerine göre lisans almaksızın Türkiye'de Türkçe pazarlama ve tanıtım faaliyetleri yürütmek, izinsiz kripto hizmet sağlayıcılığı olarak değerlendiriliyor.

PARİBU CARD 2021'DE ASKIYA ALINMIŞTI

Türkiye'de kripto kartı alanında dikkat çekici bir emsal de mevcut. Paribu, Kasım 2020'de kendi ödeme kartını duyurdu. Ancak TCMB Yönetmeliği'nin yürürlüğe girmesinin ardından proje askıya alınmak zorunda kaldı. Uzmanlar, Türkiye'nin en köklü kripto borsalarından birinin dahi bu yönde ilerleyememesinin hukuki tablonun netliğini ortaya koyduğunu vurguluyor.