Konserve yiyecekler ne kadar süre saklanabilir? Uzmanlar uyardı Sözcü Gazetesi

Mediland Tıp Merkezi’nden enfeksiyon hastalıkları uzmanı Olga Martynenko, ev yapımı konservelerin saklama süresi, bozulma belirtileri ve olası tehlikeler hakkında önemli değerlendirmelerde bulundu. Martynenko, özellikle yanlış hazırlanan veya uygun olmayan koşullarda saklanan konservelerin ölümcül botulizm vakalarına yol açabileceğini vurguladı.

Martynenko, raf ömrünü etkileyen en önemli faktörlerin ürün türü, kullanılan yöntem, kavanozun sıkılığı ve saklama ortamı olduğunu belirtti. Serin, kuru ve karanlık ortamlarda saklanan, doğru şekilde sterilize edilmiş konservelerin daha uzun süre dayanabildiğini söyledi.

EV YAPIMI KONSERVELER KAÇ YIL SAKLANABİLİR?

Martynenko’ya göre tüm hijyen kurallarına uyularak hazırlanan konserve gıdalar 2 ila 5 yıl arasında güvenli kabul ediliyor.
Turşular, soslar, leço, et ve balık konserveleri genellikle 2 yıl dayanırken; kompostolar ve mantarlar en fazla 1 yıl, lahana turşusu ise yaklaşık 6 ay saklanabiliyor. Sterilize edilen konservelerin raf ömrü, diğer yöntemlerle hazırlananlara göre daha uzun oluyor.

REÇEL NE KADAR DAYANIR?

Reçel doğru şekilde hazırlanıp serin ve karanlık bir yerde tutulduğunda 1 ile 3 yıl arasında tüketilebiliyor. Ancak çekirdekli meyvelerden yapılan reçellerde saklama süresi 8 aya kadar düşebiliyor. Uzmanlara göre reçelin en aromatik ve lezzetli hali ilk yılda korunuyor.

BOZULMUŞ KONSERVELER NASIL ANLAŞILIR?

Konserve açılmadan önce mutlaka kapaklar ve kavanozlar kontrol edilmeli. Kötü koku, renk değişimi, film tabakası veya köpük oluşumu en belirgin bozulma işaretleri arasında yer alıyor. Kapakların bombe yapması, salamura suyunun bulanıklaşması veya küf görülmesi durumunda ürünlerin kesinlikle tüketilmemesi gerekiyor.

ESKİ KONSERVELERDEKİ TEHLİKE

Zamanla konserve gıdalarda toksik bileşiklerin ortaya çıkabileceğini belirten Martynenko, özellikle çekirdekli meyvelerden yapılan komposto ve reçellerde amigdalin oluşabileceğini ve bunun hidrosiyanik aside dönüşerek zehirlenmeye yol açabileceğini söyledi. Mantar ve et konservelerinde ise proteinlerin parçalanması gıdaları daha tehlikeli hale getirebiliyor.

EN TEHLİKELİ ZEHİRLENME

Bozulmuş konserve ürünlerinin neden olabileceği en ciddi hastalık botulizm olarak biliniyor. Clostridium botulinum toksininin sebep olduğu bu hastalığın, çok az miktarda toksinle bile ölümcül sonuçlara yol açabileceği aktarılıyor. Görme bozuklukları, yutma güçlüğü, baş dönmesi ve kas zayıflığı belirtiler arasında bulunuyor. Botulizme yakalanan kişilerin yaklaşık yüzde 20’sinin hayatını kaybettiği biliniyor.

Bakteri, oksijensiz ortamlarda çoğaldığı için özellikle konserve et, balık, mantar ve sebzeler risk taşıyor. Yıkanmamış ürünler veya yetersiz sterilizasyon, bakterinin kavanozun içinde toksin üretmesine neden olabiliyor.

EVDE KONSERVE HAZIRLARKEN NELERE DİKKAT EDİLMELİ?

Uzman, botulizm riskinden korunmak için konserve hazırlığında mutlaka sterilizasyon kurallarına uyulması gerektiğini belirtiyor. Kullanılan sebze ve meyvelerin temiz, çürüksüz ve iyi yıkanmış olması, tariflere uygun tuz, şeker ve asit eklenmesi gerekiyor.

Et ve balığın ise ancak otoklavda 120 derece ve üzeri sıcaklıklarda güvenli şekilde sterilize edilebildiği hatırlatılıyor. Bu nedenle ev tipi yöntemlerle yapılan et ve balık konservelerinin ciddi risk oluşturabileceği ifade ediliyor.

Konserveler karanlık, serin ve kuru bir ortamda, ani sıcaklık değişimlerinden uzak şekilde saklanmalı. Meyve ve sebze konserveleri 0 ila +18°C aralığında; et ve balık konserveleri +12°C’nin altında tutulmalı. Açılan ürünler hemen tüketilmeli, buzdolabında bekletilmemeli.

Uzmanlar ayrıca, ev yapımı konserve et veya balıkların tüketilmeden önce 20 dakika kaynatılmasını öneriyor. Şişmiş kapaklı, rengi veya kokusu şüpheli olan hiçbir ürünün tüketilmemesi gerektiğinin altı çiziliyor.