Komisyon Başkanı Alkayış: Komisyonumuza 13 bin 323 başvuru yapıldı

TBMM İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu Hükümlü ve Tutuklu Haklarını İnceleme Alt Komisyonu, AK Parti Adıyaman Milletvekili Mustafa Alkayış başkanlığında toplandı. Komisyon toplantısının açılışında konuşan Alkayış, Sincan, Mardin, Midyat, Erzurum, Erzincan, Düzce, Bolu ve Kırşehir ceza infaz kurumlarında incelemeler yaptıklarını hatırlatarak, "28'inci Yasama Döneminde komisyonumuza 6 Şubat 2026 tarihi itibarıyla vatandaşlarımız tarafından toplam 13 bin 323 başvuru yapılmıştır. Komisyonumuz, bu başvurulardan 9 bin 875 adedine işlem yapmıştır. Bugünkü toplantımızın gündemi Düzce, Bolu ve Kırşehir Ceza İnfaz Kurumları raporlarının görüşülmesi ve önümüzdeki süreçte inceleme yapılacak ceza infaz Kurumlarının belirlenmesidir. Hükümlü ve Tutuklu Hakları İnceleme Alt Komisyonumuzun gerçekleştirdiği toplantılar, sahada yapılan inceleme ziyaretleri ve Komisyonumuza ulaşan başvurular, hükümlü ve tutuklu haklarının insan hakları boyutuyla çok yönlü ve bütüncül şekilde ele alınması gerektiğini bir kez daha ortaya koymuştur" ifadelerini kullandı.

Ceza infaz kurumlarına düzenledikleri ziyaretlerde kurumların kapasitesi, fiziksel koşullar, nakil taleplerinin standartlarının incelendiğini kaydeden Alkayış, hükümlülerin komisyona ilettikleri dilekçelerin incelendiğini ifade etti.

'KIRŞEHİR CEZAEVİNİN KAPATILMASINI ÖNERİYORUM'

Ardından komisyon üyesi milletvekilleri raporlara ilişkin değerlendirmelerde bulundu. CHP İstanbul Milletvekili Kadri Enis Berberoğlu, "Rapor, objektif, her zaman olduğu gibi bu komisyonunun geleneğine uygun çıkmış. Ben biraz radikal bir öneride bulunmak istiyorum: Kırşehir E Tipi Cezaevi bildiğim kadarıyla 45 senelik ve hakikaten insana aykırı koşullar var. Küçücük bir odanın içinde 60 kişi, tek pencere, bunun üçte 1'i kadar bir avlu. Yani böyle bir cezaevinin Türkiye'nin geldiği koşullarda devam etmesinde ben bir sakınca görüyorum. Komisyon olarak bu cezaevinin kapatılmasını önerelim. O koşullarda bir mahkumun ıslah edilmesi mümkün değil. Su akmıyor ve pislik her taraf. Hakikaten bu raporda yazıldığı gibi cezanın ötesinde bir ek ceza kesiliyor orada. Kapatılmasını öneriyorum ben açık seçik" diye konuştu.

'RAPORLAR BİZİM İÇİN OBJEKTİF DEĞİL'

DEM Parti Bingöl milletvekili Ömer Faruk Hülakü ise cezaevlerinde yaşanan sorunların hemen hemen ortak olduğunu gördüğünü aktararak, "Raporlar bizim için objektif değil çünkü bize çok şikayet geliyor. Biz de yerinde yaptığımız incelemelerde bu şikayetlerde haklılık payının olduğunu gördük. Öncelikle bu cezaevlerinde kronikleşmiş sorunlar var; biz bunları her seferinde dile getiriyoruz, Mecliste de dile getiriyoruz, ağız içi arama yapılıyor. Burada raporları okuduğumda, 'Bu uygunmuş' gibi normalleştiriliyor ama ağız içi arama gerçekten onur kırıcı ve bizim hiçbir zaman kabul edemeyeceğimiz bir durumdur. Buna rağmen orada tutuklu bulunanlar, hükümlü olanlar ağız içi aramayı reddettikleri için sağlık hizmetlerinden yararlanamıyorlar. Ağır kanser hastası olanlar var, ciddi sağlık sorunları olmalarına rağmen hiçbir şekilde sağlık hizmetlerinden yararlanamıyorlar; bu çok büyük bir hak ihlalidir. Yine idari gözlem kurulları, bizim en muzdarip olduğumuz noktadır" dedi.

'AĞIR İNSAN HAKLARI İHLALLERİ SİSTEMATİK BİR BİÇİMDE DEVAM EDİYOR'

CHP Diyarbakır Milletvekili Sezgin Tanrıkulu ise denetimlerin sürdürülmesi gerektiğini vurgulayarak, "Türkiye'de cezaevlerine baktığımız zaman yani burada bir denetim yapıyoruz, yapmaya çalışıyoruz ama çok ağır insan hakları ihlallerinin sistematik bir biçimde devam ettiğini görüyoruz. Nitekim, bu raporlarda da uygun bir dille bunlar ifade edilmeye çalışılmış ama bu, bu seneki raporlarımız değil. Şimdi komisyona da gelecek, beraber değerlendireceğiz, öncekine raporlarda yer alan ve hemen hemen aynı eleştiriler var, aynı gözlemler var. Dolayısıyla bu meseleler sistematik hale dönüşmüş" değerlendirmesinde bulundu.

'SUÇ İŞLEDİĞİMİ DÜŞÜNMÜYORDUM'

Dem Parti Mersin Milletvekili Ali Bozan ise cezaevi idari gözlem kurulları hakkında değerlendirmelerde bulunarak, "Ben size kendimden bir örnek vereyim, ben hükümlüydüm, cezaevinde yattım, hükümlüydüm, eğer hükmümün hepsini ben bitirseydim, İdare Gözlem Kurulu bana sorsaydı, deseydi ki, 'Pişman mısın?' Ben 'Pişman değilim' diyecektim. Niye? Çünkü ben suç işlediğimi düşünmüyordum ki sonrasında Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararıyla ben beraat ettim. Eğer paketlerle ben tahliye olmasaydım, idare gözlem kurulları benim tahliyemi bir yıl, iki yıl ötelemiş olsaydı ne olacaktı? Ben sonra beraat ettim" değerlendirmesinde bulundu.