Karadağlı milletvekili anlattı! İşte olayların perde arkası

Vizesiz seyahat imkanı nedeniyle Türk turistlerin yoğun ilgi gösterdiği Karadağ'da bir bar kavgasının ardından başlayan olaylar endişelere neden olurken, ülkedeki yatırım yapan pek çok Türk de zor günler geçiriyor. Türkiye'ye yönelik geçici vize uygulaması başlatılması da Türkiye ile Karadağ arasındaki ekonomik ilişkileri belirsizliğe sürüklüyor. Türklerin işyerlerinin olduğu yerlerde zulalanmış beyzbol sopalarını bulunması ise saldırıların organize olduğunu düşündürüyor. Karadağ Parlamentosu'nda Turizm Komitesi üyesi olan milletvekili Ilir Capuni ülkede yaşananlarla ilgili Haber Global Web Özel'in sorularını yanıtladı.

Arnavutluk İttifakı koalisyonu üyesi Karadağlı milletvekili Ilir Capuni Haber Global Web Özel'in sorularını yanıtladı. Fotoğraf: Skupstina Crne Gore, gradski.me

Karadağ'da, Türkiye’ye ve Türk vatandaşlarına yönelen saldırılar pek çok soruyu gündeme getirdi. Karadağ son dönemde Türkiye’den önemli yatırımlar çekti. Türklere yönelik bu organize saldırıların ekonomik çıkarlar üzerindeki rekabetle bağlantısı olabilir mi?

Mikro düzeyde, Podgorica sokaklarındaki şiddeti kışkırtanlar aslında kalabalıklardı. Türklerin gayrimenkul satın alıp fiyatları artırmasından dolayı birikmiş bir rahatsızlıkları vardı. Karadağ’da Türk yatırımları gözle görülür durumda. Bu nedenle, bu kitlelerin 'Türkler buraya ait değil' diyen bazı çevrelerden etkilenmiş olma ihtimalini göz ardı edemem. İlginçtir ki olaylar Pazar gecesi yaşanırken, canlı yayında bir gazeteci, Türk yatırımcıların ticari tesis kiralamalarında yüzde 50 geri ödeme aldıklarına dair bilgiye sahip olduğunu iddia etti. Bu durum onlara yerel işletmelere karşı avantaj sağlıyormuş. Böylece bu söylem, Türklere yönelik tarihsel düşmanlıktan çıkıp ekonomi ve demografi temelli bir hale dönüştü. Karadağ küçük bir ülke ve ekonomisi de küçük. Bu durum eninde sonunda Karadağ’ı Türkiye’den çok daha fazla etkileyecektir. Nüfusumuz, Üsküdar’ın nüfusuyla kıyaslanabilecek kadar az.

VİZE BİZİ ZORA SOKAR

Vize gerekmediği için Karadağ, Türk turistler arasında popüler bir destinasyon haline geldi. Türk ziyaretçilerin ülke ekonomisinde önemli bir yeri var mı?

Evet, vardı; ama sadece ekonomide değil. Sadece turizmde değil, gayrimenkul sektöründe de etkili oldular. TİKA da Karadağ genelinde önemli bağışlarda bulundu. Örneğin, Anayasa Mahkemesi ve Yüksek Mahkeme’ye asansörler kurdular, yargıç ve savcıların Türkiye’de eğitimini desteklediler, bir bilim merkezi açtılar, ambulansların yenilenmesine katkı sağladılar. Bu yüzden, vize rejiminin aslında kendi ayağımıza sıktığımız bir hamle olduğunu düşünüyorum; pek çok nedenle. Benim memleketim Ulqin (Ulcinj) Karadağ’ın önemli turistik merkezlerinden biridir, ancak Türkler arasında pek popüler değildir. Sizi içtenlikle davet ediyorum; Ulqin’e gelin, gezin, yatırım yapın. Burada güvende olacak ve hoş karşılanacaksınız.

AŞIRI SAĞ GRUPLAR

Türk işletmelerine yönelik saldırıların arkasında organize bir grup var mı? Bu grupların siyasi eğilimleri nedir? Aşırı sağcılar mı? Şehirdeki bazı noktalara saldırılarda kullanılmak üzere beyzbol sopalarının gizlendiğine dair raporlar, bir örgütlülüğü işaret ediyor.

Bazı raporlara göre, bu kalabalıklar Viber ve Telegram grupları üzerinden koordine olmuşlar. Hatta bu grupların bazıları, 2020’de Karadağ’daki siyasi çoğunluğun değiştiği dönemde de kullanılmış. Attıkları sloganlardan, bunların gerçekten aşırı sağ gruplar olduğu ve belirli siyasi destekleri bulunduğu anlaşılıyor.

Saldırganların bazı aşırı sağ gruplar tarafından desteklenmiş olabileceği belirtiliyor.

Karadağ parlamentosundaki siyasi partiler bu olaylara nasıl tepki verdi? Aralarında belirgin bir aşırı sağ eğilim var mı?

Hiçbir siyasi parti bu kalabalıkları veya yaşanan korkunç olayları resmi olarak desteklemedi. Hatta, olaylar öncesinde sahte istatistikler yayanlar bile şimdi tansiyonun düşürülmesi çağrısı yapıyor. Mevcut hükümet bileşimi oldukça çeşitli; Arnavut ve Boşnak azınlık partileriyle birlikte bazı aşırı sağ sayılabilecek partileri de içeriyor. Ne yazık ki, Başbakan’ın Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları için vizesiz rejimin iptalini önerdiği oylamada, yalnızca Arnavut ve Boşnak hükümet üyeleri buna karşı oy verdi.

Karadağ İslam Cemaati Başkanı Rifat Fejzic, son gerginliğin ana nedeninin Türkiye’nin Kosova’ya silah desteği olduğunu söyledi. Bu değerlendirmeye katılıyor musunuz? Son olaylar Türkiye’nin Balkanlar’daki politikasına bir tepki olarak görülebilir mi?

Daha önce de söylediğim gibi, bazı kilit siyasetçiler ve kanaat önderleri olaylara yönelik bir tür “PR hamlesi” yaptılar. Bunların Sırp siyasi çevreleriyle de ilginç bağlantıları var. Dolayısıyla, Fejzic’in bahsettiği gibi bir bağlantı olabilir.
[email protected] 

Kaynak: Web Özel