Kabızlığa karşı çözüm mutfakta: Uzman bağırsakları çalıştıran besinleri açıkladı Son Haberler

Kabızlık, yalnızca tuvalete çıkamama şeklinde ortaya çıkan bir sorun olarak değerlendirilmiyor. Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Dahiliye Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Ayhan Levent, haftada üçten az dışkılama, sert dışkı, dışkılama sırasında zorlanma ve bağırsakların tam boşalmadığı hissinin de kabızlık belirtileri arasında yer aldığını belirtti. Masa başı çalışanlar, yaşlı bireyler, hamileler ve günlük beslenmesinde yeterli lif bulunmayan kişilerde kabızlığın daha sık görülebildiğini ifade eden Levent, uzun süren kabızlığın yaşam kalitesini düşürebildiğini ve bazı sağlık sorunlarına zemin hazırlayabildiğini söyledi.

KABIZLIK SANILDIĞINDAN DAHA YAYGIN

Dr. Öğr. Üyesi Ayhan Levent, bağırsakların yalnızca sindirim sistemi açısından değil, genel sağlık açısından da önemli olduğunu vurguladı. Düzenli çalışan bağırsakların metabolizmanın normal işleyişine katkı sağladığını belirten Levent, bağırsak hareketlerini doğal yollarla desteklemek için günlük yaşam alışkanlıklarının gözden geçirilmesi gerektiğini ifade etti.

Levent’e göre bağırsak sağlığını korumanın temel adımları arasında yeterli miktarda su içmek, düzenli hareket etmek ve öğünlerde lif açısından zengin doğal besinlere daha fazla yer vermek bulunuyor. Hareketsiz yaşam ve yetersiz sıvı tüketimi, özellikle günlük lif alımının da düşük olduğu kişilerde kabızlığın daha belirgin hale gelmesine neden olabiliyor.

ZAYIFLAMA İĞNELERİ DE SİNDİRİMİ YAVAŞLATABİLİYOR

Son dönemde kullanımı artan bazı zayıflama iğnelerinin de bazı kişilerde sindirim sistemi hareketlerini yavaşlatabildiği belirtiliyor. Söz konusu ilaçların mide ve bağırsak boşalmasını yavaşlatan etkileri, kabızlık gibi gastrointestinal yan etkilerle birlikte görülebiliyor.

Kabızlığın ortaya çıkmasında tek bir neden bulunmadığını belirten uzmanlar, kullanılan ilaçlar, günlük hareket düzeyi, sıvı tüketimi ve beslenme düzeninin birlikte değerlendirilmesi gerektiğini vurguluyor. Uzun süren veya yeni başlayan bağırsak alışkanlığı değişikliklerinde hekime danışılması öneriliyor.

BAĞIRSAKLARI ÇALIŞTIRMANIN TEMELİ LİF TÜKETİMİ

Bağırsak hareketlerini destekleyen en önemli besin öğelerinden birinin diyet lifi olduğunu belirten Levent, liflerin sindirilmeden kalın bağırsağa ulaştığını ve dışkının hacmini artırarak bağırsak hareketlerinin düzenlenmesine katkı sağladığını söyledi.

Liften zengin beslenmenin yalnızca kabızlığın önlenmesine yardımcı olmadığını ifade eden Levent, bağırsak florasının desteklenmesi, kan şekerinin dengelenmesine katkı sağlanması, tokluk hissinin artırılması ve kalp-damar sağlığının desteklenmesi açısından da lifli besinlerin önemli olduğunu belirtti.

KURU ERİK BAĞIRSAK HAREKETLERİNİ DESTEKLİYOR

Kabızlık denildiğinde öne çıkan besinlerden biri kuru erik oluyor. Dr. Levent, kuru eriğin hem yüksek lif içeriğine sahip olduğunu hem de doğal sorbitol içerdiğini belirterek, söz konusu özelliklerin bağırsakların daha düzenli çalışmasına yardımcı olabildiğini söyledi.

Sabah kahvaltısında birkaç adet kuru erik tüketilmesi veya akşamdan suda bekletilen kuru eriğin suyuyla birlikte yenmesi bağırsak hareketlerini destekleyebiliyor. Kuru meyvelerin porsiyon kontrolüyle tüketilmesi gerektiğini belirten Levent, özellikle şeker içeriği nedeniyle ölçülü tüketimin önem taşıdığını ifade etti.

İNCİR VE KAYISI DA LİF KAYNAĞI

Kuru incir ve kuru kayısının da lif bakımından zengin besinler arasında bulunduğunu belirten Levent, söz konusu meyvelerin düzenli ancak kontrollü miktarlarda tüketilebileceğini söyledi. Kuru meyveler, bağırsak hareketlerini destekleyen lifin yanı sıra çeşitli vitamin ve mineralleri de içeriyor.

Günlük beslenmede kuru meyvelere yer verilmesinin kabızlığın önlenmesine katkı sağlayabileceğini belirten Levent, tek bir besine dayalı çözüm yerine genel beslenme düzeninin lif açısından dengeli hale getirilmesinin önem taşıdığını vurguladı.

YEŞİL YAPRAKLI SEBZELER SOFRADA YER ALMALI

Ispanak, semizotu, pazı, marul, roka ve brokoli gibi sebzeler de bağırsak sağlığını destekleyen besinler arasında bulunuyor. Levent, günlük ana öğünlerde mutlaka sebzeye yer verilmesini önererek, sebzelerde bulunan çözünür ve çözünmez liflerin bağırsak hareketlerinin doğal şekilde desteklenmesine katkı sağladığını ifade etti.

Sebze tüketiminin artırılması, günlük lif alımının yükselmesine yardımcı olurken aynı zamanda vitamin, mineral ve antioksidan alımını da destekliyor. Çeşitli sebzelerin farklı öğünlere dağıtılması, bağırsak dostu bir beslenme düzeninin temel parçalarından biri olarak gösteriliyor.

BEYAZ EKMEK YERİNE TAM TAHILLAR ÖNERİLİYOR

Beyaz ekmek ve rafine undan hazırlanan ürünlerin lif içeriğinin düşük olduğunu belirten Levent, bunların yerine tam buğday ekmeği, yulaf, çavdar ve bulgur gibi tam tahılların tercih edilmesini önerdi. Tam tahıllar daha yüksek lif içeriği sayesinde bağırsak hareketlerinin desteklenmesine katkıda bulunuyor.

Tam tahılların bir diğer özelliği ise daha uzun süre tokluk sağlamaları. Günlük karbonhidrat kaynaklarının mümkün olduğunca rafine ürünler yerine tam tahıllardan seçilmesinin hem sindirim sistemi hem de genel beslenme düzeni açısından yararlı olabileceği belirtiliyor.

KURUBAKLAGİLLER BAĞIRSAK MİKROBİYOTASINI DESTEKLİYOR

Nohut, mercimek, kuru fasulye ve barbunya da bağırsak sağlığı açısından öne çıkan besinler arasında yer alıyor. Levent, kurubaklagillerin yalnızca lif kaynağı olmadığını, bağırsak mikrobiyotasındaki yararlı bakterileri destekleyen prebiyotik özelliklere de sahip olduğunu söyledi.

Düzenli kurubaklagil tüketiminin bağırsak hareketlerinin artmasına ve yararlı bağırsak bakterilerinin çoğalmasına katkıda bulunabileceğini belirten Levent, baklagillerin haftalık beslenme planında düzenli olarak yer almasını önerdi.

MEYVELERİN KABUKLARI LİF AÇISINDAN ÖNEMLİ

Elma, armut, kivi ve erik gibi meyvelerin özellikle kabuklarının lif açısından zengin olduğunu belirten Levent, uygun olan meyvelerin iyi yıkandıktan sonra kabuklarıyla tüketilmesini önerdi. Meyvelerin kabuğunun soyulması, alınan toplam lif miktarının azalmasına neden olabiliyor.

Kivinin bağırsak hareketlerini destekleyen meyveler arasında özellikle öne çıktığını ifade eden Levent, meyve tüketiminde çeşitliliğin korunmasının da önemli olduğunu söyledi. Günlük meyve tüketiminin dengeli bir beslenme planı içerisinde değerlendirilmesi gerekiyor.

YOĞURT VE KEFİR BAĞIRSAK FLORASINA DESTEK OLUYOR

Bağırsak sağlığında yalnızca lif değil, bağırsak mikrobiyotasının dengesi de önem taşıyor. Levent, probiyotik içeren yoğurt ve kefirin bağırsak florasının desteklenmesine katkı sağladığını belirtti.

Dengeli bağırsak mikrobiyotasının sindirim sisteminin yanı sıra bağışıklık sistemi açısından da önemli olduğunu ifade eden Levent, probiyotik ve prebiyotik kaynakların birlikte bulunduğu dengeli bir beslenme düzeninin bağırsak sağlığı açısından yararlı olabileceğini söyledi.

HAREKETSİZLİK BAĞIRSAKLARI YAVAŞLATIYOR

Beslenmenin yanı sıra fiziksel aktivite de bağırsak hareketlerini doğrudan etkileyen faktörler arasında bulunuyor. Levent, düzenli yürüyüş yapan kişilerde kabızlığın daha az görülebildiğini belirterek günlük hareket düzeyinin artırılmasının önemine dikkat çekti.

Günde yaklaşık 30 dakikalık tempolu yürüyüşün bile bağırsak hareketlerini belirgin şekilde destekleyebileceğini ifade eden Levent, özellikle masa başı çalışanların gün içerisinde uzun süre hareketsiz kalmaktan kaçınmasını önerdi.

BU BELİRTİLER VARSA DOKTORA BAŞVURULMALI

Kabızlık her zaman yalnızca beslenme ve yaşam tarzıyla ilişkili olmayabiliyor. Dr. Ayhan Levent, dışkıda kan görülmesi, aniden başlayan kabızlık, açıklanamayan kilo kaybı, şiddetli karın ağrısı, demir eksikliği anemisi ve ileri yaşta yeni başlayan kabızlık durumlarında vakit kaybetmeden iç hastalıkları uzmanına başvurulması gerektiğini söyledi.

Söz konusu belirtilerin bazı ciddi hastalıklarla ilişkili olabileceğini belirten Levent, özellikle uzun süren, giderek artan veya kişinin normal bağırsak alışkanlığından belirgin şekilde farklılaşan durumların tıbbi açıdan değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

BAĞIRSAK SAĞLIĞINDA GÜNLÜK ALIŞKANLIKLAR ÖNEM TAŞIYOR

Bağırsak mikrobiyotasının bağışıklık sistemi, metabolizma ve genel sağlık üzerinde önemli rol oynadığını belirten Levent, kabızlığın yalnızca bir sindirim problemi olarak değerlendirilmemesi gerektiğini söyledi. Liften zengin beslenme, yeterli su tüketimi, düzenli fiziksel aktivite ve sağlıklı yaşam alışkanlıklarının bağırsakların doğal ritminin korunmasında temel unsurlar olduğunu vurguladı.

Günlük hayatta küçük görünen beslenme ve hareket alışkanlıklarının uzun vadede bağırsak sağlığı ve yaşam kalitesi üzerinde etkili olabileceğini ifade eden Levent, bağırsak düzeninin sürdürülebilir yaşam tarzı değişiklikleriyle desteklenmesi gerektiğini belirtti.