İran vururuz demişti: ABD Hürmüz’ü açabilir mi?

Geçtiğimiz yıl Haziran ayında 12 gün süren savaş sona erdiğinde aslında herkes bunun bir son değil başlangıç olduğu konusunda hemfikirdi. Çünkü İsrail ve ABD’nin İran’a yönelik saldırılarının sadece ‘nükleer gücü baltalamak’ için olmadığı aşikardı. İki ülke de Tahran’da rejimin ya da en azından rejimin başındaki kişinin değişmesi niyetindeydi.

Bu sürecin bir devamı olarak 28 Şubat’ta başlayan ve İran dini lideri Hamaney dahil çok sayıda İranlı üst düzey ismin hayatını kaybetmesiyle perdeyi açan savaşın bu günlerde farklı bir alana taşınabileceği konuşuluyor. İlk etapta hava unsurları ve stratejik noktaların hedef alınması üzerinden kurulan senaryo Hürmüz Boğazı’nın denkleme girmesiyle denize de taşacak gibi görünüyor.

[Görsel: Sena Nur Pehlivan / TRT Haber]

İran, savaşın 5. gününde Hürmüz Boğazı’nı kapattığını ve buradan geçmeye çalışacak tüm gemilerin vurulacağını ilan etti. Bölgedeki gemi trafiği bir anda durma noktasına geldi. Kimi şirketler farklı rotalara yöneldi kimileri Hürmüz’e girmedi ancak açıklarında demirledi.

Tahran’ın bu hamlesine ABD Başkanı Donald Trump doğrudan yanıt verdi. Başkan’a göre deniz ticareti çok kritikti ve ABD Donanması oradan geçecek her bir gemiyi koruyabilirdi. Elbette bu ‘söz’ farklı tartışmaları da beraberinde getirdi.

Savunma ve Denizcilik Uzmanı Kozan Selçuk Erkan’a göre, geldiğimiz noktada donanması olup olmadığı dahi tartışmalı hale gelen İran ile bölgede ciddi bir yığınak yapan ABD’yi doğrudan karşılaştırmak zaten anlamsız.

İran’ın savaşın başından itibaren çok sayıda deniz unsurunu kaybettiği bilgisini de paylaşıyor Erkan. Trump’ın ‘Biz koruruz’ cümlesini de “ABD sivil gemileri konvoy halinde geçirerek onlara bir koruma şemsiyesi uygulamayı düşünüyor.” diye yorumluyor.

[Hürmüz Boğazı deniz ticareti adına son derece kritik bir önem taşıyor.]

Elbette ABD bölgede özellikle deniz unsurlarında ezici bir üstünlüğe sahip. Bu nedenle İran’ın ABD’ye doğrudan kafa tutamayacağını belirtiyor Erkan ve sözlerini şöyle tamamlıyor:

“Devrim Muhafızları’nın komuta kontrol gemisi de battı. Donanma çok zor bir durumda. Ama arada mutlaka asimetrik unsurlarla hedef alınan gemiler görebiliriz. Burada küçük tekneler ve başka bazı unsurlar kullanılabilir. İran deniz unsurlarıyla kısıtlı sayıda gemiye zarar verebilir.

Ancak asıl tehlike kıyıda konuşlanmış gemi savar füzeleri. Bu füzeler ABD’nin canını ciddi yakabilir. Ayrıca balistik füzeleri ya da sivil kamyonlara dahi yüklenebilen gemi savar füzelerini kullanabilirler.

Öte yandan Trump söz vermiş olsa da gemi sigorta şirketlerinin bu işe sıcak bakacağından şüpheliyim. Gemilerin bölgeden uzaklaşma sebebi İran’ın ‘vururuz’ tehdidinden ziyade şirketlerin gemi sigortalarını iptal etmelerinden kaynaklanıyor.”

Mozaik savunma stratejisi: İran nasıl hareket ediyor?