İran pazarlıkta el yükseltti... ABD çekilirse Hürmüz’ü açarız

Haberlerimizi Google’da Takip Edin

Google’da tercih edilen
kaynak olarak ekleyin

ABD ile İran arasındaki krizin düğüm noktası haline gelen Hürmüz Boğazı’nda çözüm hâlâ bulunamadı. ABD Başkanı Donald Trump’ın, “Gelecek hafta geçişler başlar, anlaşma duyurulur” demesine rağmen bu haftaya da çözümsüz girilirken Tahran yönetimi elini yükselttikçe yükseltiyor. İran ve Umman arasında Hürmüz Boğazı’nın akıbetine ilişkin bir süredir devam eden görüşmelerde taraflardan ilerleme sinyalleri gelse de İranlı yetkililer boğazın tekrar açılması için Umman’la varılacak anlaşma kadar “ABD’nin de yükümlülükleri olduğunu” vurgulayarak Washington’dan taleplerde bulundu.

6 ŞART ÖNE SÜRÜLDÜ

İran Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi Sekreteri Muhammed Bakır Zülkadir, Washington tutumunu düzeltmeden ve belirlenen koşulları yerine getirmeden boğazın açılmayacağını belirtti. Zülkadir’e göre ABD’nin; İran’a yönelik askeri operasyonlarını sona erdirmesi, Lübnan, Filistin, Yemen ve Irak’taki İran müttefiklerine yönelik askeri operasyonları durdurması, İran’a yönelik abluka ve yaptırımları kaldırması, güçlerini İran’ın çevresinden çekmesi, İran’a tazminat ödemesi ve yurtdışında dondurulan İran varlıklarını serbest bırakması gerekiyor. Tahran’ın Umman ile yapılacak anlaşma dışında Washington’a dayattığı şartlar, çözümün kısa vadede beklenmediğini ortaya koyuyor.

VANCE: SONUÇ ALAMAZSAK BASKIYA DEVAM

Öte yandan Axios’a İran’la devam eden müzakere sürecine ilişkin değerlendirmelerde bulunan Trump, müzakereleri ‘sessizce’ yürüttüklerini belirtti.

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance de, Fox News’e verdiği mülakatta İran’la son günlerde ilerleme kaydedildiğini ancak Washington’ın asıl odağının Tahran yönetiminin uzun vadeli stratejik değişimlere hazır olup olmadığını belirlemek olduğunu söyledi. İran’ın mevcut nükleer programının, konvansiyonel askeri kapasitesinin ve asimetrik gücünün ABD müdahaleleriyle çökertildiğini savunan Vance, Tahran’ın ikili ilişkileri iyileştirmek için gerekli adımları atıp atamayacağının henüz belirsizliğini koruduğunu ifade etti. Müzakerelerden sonuç alınamaması halinde baskı politikasını sürdüreceklerini vurgulayan Vance, Ortadoğu’dan petrol ve gaz arzını artırarak Amerikan kamuoyu için enerji fiyatlarını düşürmeye odaklanmaya devam edeceklerinin altını çizdi.

PENTAGON’DAN ‘HIZLANIN’ MESAJI

ABD’nin İran’a yönelik temaslarında “zaman kazanmaya” yönelik hareket ettiği iddiaları arasında ABD Savunma Bakanlığı’nın, İran’a yönelik saldırılarla mühimmat stokunun azalması nedeniyle savunma sanayisi şirketlerinden silah üretimi ve teslimatını hızlandırmalarını istediği belirtildi. Washington Post’un ulaştığı ve daha önce yayımlanmayan Pentagon belgesine göre Savunma Bakan Yardımcısı Steve Feinberg’in savunma sanayisi şirketlerinin yöneticilerine gönderdiği yazıda kritik askeri kabiliyetlerin üretim ve teslimat süreçlerinin hızlandırılmasını talep ettiği aktarıldı.

TRUMP NÜKLEERİ İKİNCİ PLANA ATTI

ABD Başkanı Donald Trump’ın, üst düzey danışmanlarına nükleer konuda nihai bir anlaşma sağlanamasa dahi masadan kalkmaya ve İran’la savaşı bitirmeye hazır olduğunu özel olarak dile getirdiği bildirildi. Wall Street Journal’ın haberine göre Tahran yönetiminin boğazdaki gemi trafiğine izin vermek karşılığında ağır şartlar öne sürmesi, Beyaz Saray’ın itibarını koruyarak çatışmadan çekilme seçeneklerini yeniden daralttı. CNN’in haberine göre, ABD Genelkurmay Başkanı General Dan Caine, Trump hükümetinin üst düzey yetkilileriyle gerçekleştirdiği basına kapalı görüşmelerde İran ile devam eden savaştan çıkış için diplomatik ve askeri bir “çıkış yolu” aranması gerektiğini savundu. Uluslararası Çalışmalar Merkezi (CSIS) Ortadoğu Programı Direktörü Mona Yacoubian, “İran’ın son sert talepleri, Başkan’ın çatışmadan yüz akıyla çıkabileceği bir kapı bulmasını giderek zorlaştırıyor” derken; Eurasia Group’tan İran Uzmanı Gregory Brew ise “İranlılar Trump’ın savaştan çıkmak istediğini ve tüm odağını boğaza verdiğini biliyor, bu yüzden el yükselterek sert oynuyorlar” ifadelerini kullandı.