İran a saldırılar turizm sektörünü vurdu: Günde 515 milyon Euro kaybettirdi İş Yaşam Haberleri

ABD ile İsrail'in İran'a saldırılarının Ortadoğu’daki seyahat ve turizm sektörüne günlük yaklaşık 515 milyon Euro kaybettirdiği bildirildi.

Bu rakam, Dünya Seyahat ve Turizm Konseyi (WTTC)’nin Ortadoğu için yaptığı 2026 yılı çatışma öncesi tahminine dayanıyor. Buna göre bölgede uluslararası ziyaretçi harcamalarının bu yıl 178 milyar Euro’ya ulaşması bekleniyordu.

Bölgedeki önemli havacılık merkezleri olan Abu Dabi, Dubai, Doha ve Bahreyn havalimanları normal şartlarda günde yaklaşık 526 bin yolcuya hizmet veriyor. Ancak hava sahalarının kapanması ve uçuşların durdurulması nedeniyle bu sayının ciddi şekilde düştüğü belirtiliyor.

Yolcuların büyük bölümü aktarma yapan yolculardan oluşsa da Ortadoğu, Avrupa ile Asya ve Afrika arasında önemli bir bağlantı noktası konumunda bulunuyor. Bölge, küresel uluslararası transit trafiğin yüzde 14’ünü oluştururken, aynı zamanda küresel uluslararası varışların yüzde 5’ine ev sahipliği yapıyor.Öte yandan birçok havayolu şirketi şu anda yalnızca sınırlı sayıda uçuş gerçekleştirebiliyor. Flightradar24 verilerine göre 24 Şubat’ta Emirates 527, Etihad Airways 325 ve Qatar Airways 563 uçuş yaptı. 10 Mart’ta ise bu sayılar sırasıyla 309, 56 ve 66’ya kadar geriledi.

Our now regular look at daily flight operations for select UAE airlines + Qatar Airways. 10 March: Qatar Airways operated the most flights since the start of the war, while flydubai approached 50% of capacity. Others operating slightly fewer flights on Tuesday. pic.twitter.com/iIngNilknN

— Flightradar24 (@flightradar24) March 11, 2026

Artan gerilimler, yakın zamana kadar Ortadoğu ve Körfez bölgesinde görülen önemli turizm artışını bastıracak gibi görünüyor, ancak bunun geçici mi yoksa kalıcı mı olacağı henüz belirsiz.

Middle East Travel Alliance’ın pazarlama başkanı İbrahim Khaled, Ortadoğu genelindeki turizm hareketliliğine dikkat çekti. Bölge genelinde faaliyet gösteren destinasyon yönetim şirketlerinden (DMC) oluşan ağın temsilcilerinden biri olan Khaled, son yıllarda turizm yatırımlarıyla birlikte ziyaretçi sayısında düzenli bir artış görüldüğünü söyledi.

Khaled, Euronews Travel’a yaptığı açıklamada, “Bölge genelinde gerçekleştirilen yeni turizm yatırımlarıyla birlikte özellikle ziyaretçi sayısında her yıl düzenli bir büyüme görüyorduk” dedi.

Suudi Arabistan’ın turizmde hızlı bir yükseliş yaşadığını belirten Khaled, “Suudi Arabistan şu anda yaklaşık yüzde 10 seviyesinde. Ancak 2019’da eğlence turizmine açılmasından bu yana inanılmaz hızlı bir büyüme kaydediyor. Kesinlikle en heyecan verici ve yükselen destinasyonumuz” ifadelerini kullandı.

"SEYAHATLER NEREDEYSE TAMAMEN DURDU"

Middle East Travel Alliance Pazarlama Başkanı İbrahim Khaled, ABD ve Birleşik Krallık hükümetlerinin yayımladığı seyahat uyarılarının turizm hareketliliğini ciddi biçimde etkilediğini söyledi.

Khaled, “ABD ve Birleşik Krallık hükümetlerinin gidilmemesi ya da uçulmaması gereken yerler listesine aldığı bölgeler için ne yazık ki çok sayıda iptal gördük. Uçuşlar aksadı ve bu destinasyonlara yapılan seyahatler neredeyse tamamen durdu” dedi.

Turizm araştırma kuruluşu Tourism Economics tarafından yayımlanan bir rapor da savaşın bölgesel turizm üzerindeki etkisine ilişkin benzer tahminler ortaya koydu.

Kurumun Küresel Tahminler direktörü Helen McDermott ve ekonomisti Jessie Smith, 2026 yılına ilişkin ziyaretçi sayısında ciddi bir düşüş beklediklerini belirtti.

McDermott ve Smith, “2026 yılında Ortadoğu’ya gelen ziyaretçi sayısının, Aralık ayında yaptığımız yüzde 13 büyüme tahminine kıyasla, çatışma nedeniyle yıllık bazda yüzde 11 ile yüzde 27 arasında düşebileceğini öngörüyoruz” değerlendirmesinde bulundu.

"ZİYARETÇİ HARCAMALARINDA KAYIP 56 MİLYAR DOLARI BULABİLİR"

Uzmanlara göre bu durum, önceki tahminlere kıyasla 23 ila 38 milyon daha az uluslararası ziyaretçi anlamına geliyor. Ziyaretçi harcamalarında ise 34 milyar ila 56 milyar dolar arasında kayıp yaşanabileceği belirtiliyor. Bu hesaplamaya, çatışmanın sona ermesinden sonra da sürebilecek olumsuz algı etkileri de dahil ediliyor.

Yetkililer, mevcut çatışmanın turizm talebi üzerindeki etkisinin geçen yıl yaşanan gerilimden daha büyük olabileceğine dikkat çekiyor. Bunun başlıca nedenlerinden biri ise İran’ın komşu ülkelerine yönelik misilleme saldırıları. Ayrıca geçen yıla kıyasla bölgede çok daha geniş hava sahası kapanmaları yaşandığı belirtiliyor.

EN BÜYÜK KAYIP GCC ÜLKELERİNDE

Tourism Economics’e göre ziyaretçi sayısındaki en büyük kayıpların Körfez İşbirliği Konseyi (GCC) ülkelerinde görülmesi bekleniyor. McDermott ve Smith’e göre bunun nedeni, bu ülkelerin bölgedeki en büyük turizm destinasyonları olması ve turizmin büyük ölçüde güvenlik ve istikrar algısına dayanması.

Özellikle Birleşik Arap Emirlikleri ve Suudi Arabistan, yüksek uluslararası ziyaretçi sayısı ve hava bağlantısına büyük ölçüde bağımlı olmaları nedeniyle daha kırılgan durumda. Rapora göre hava ulaşımı, kara ulaşımına kıyasla olumsuz algıdan çok daha hızlı etkileniyor.

Buna karşılık Katar ve Bahreyn’de kara yoluyla gelen ziyaretçilerin oranı daha yüksek. Katar’da toplam varışların yüzde 32’si, Bahreyn’de ise yüzde 74’ü kara yoluyla gerçekleşiyor. Bu nedenle bu iki ülkenin etkileri oransal olarak daha sınırlı yaşayabileceği ifade ediliyor.

Raporda ayrıca İran’ın olası geniş çaplı misilleme saldırılarının, olumsuz algının GCC ülkelerine daha geniş bir şekilde yayılmasına yol açabileceği uyarısı yapılıyor.

KÜRESEL SEYAHAT AKIŞLARI ETKİLENEBİLİR

Tourism Economics, Ortadoğu’nun küresel havacılık açısından önemli bir transit merkezi olduğuna da dikkat çekiyor. Bölgedeki havalimanları uluslararası transit faaliyetlerinin yaklaşık yüzde 14’ünü oluşturuyor.

Bu nedenle bölgede yaşanan aksaklıkların yalnızca Ortadoğu’yu değil, diğer bölgelerdeki seyahat akışlarını da etkilemesi bekleniyor. Özellikle Ortadoğu merkezlerinden aktarma yapan uçuşlar üzerinden gerçekleşen Avrupa–Asya Pasifik rotalarının bu durumdan etkilenebileceği belirtiliyor.

"İSTİKRAR GERİ DÖNERSE SEKTÖR TOPARLAYABİLİR"

Mevcut tabloya rağmen turizm sektörü temsilcileri uzun vadeli etkilerin sınırlı kalabileceğini düşünüyor.

Middle East Travel Alliance’ın pazarlama başkanı Khaled, “Şirketimiz ya da bölgedeki turizm açısından uzun vadeli etkiler konusunda endişeli değiliz. Orta Doğu her zaman oldukça dayanıklı bir pazar oldu. İstikrar geri döndüğünde talep genellikle hızlı şekilde toparlanır” dedi.

Havayolları, oteller, kruvaziyer şirketleri ve tur operatörlerini temsil eden Dünya Seyahat ve Turizm Konseyi (WTTC) de sektörün hızlı bir toparlanma gösterebileceğini belirtiyor. Kuruma göre turizm hareketliliği iki ay gibi kısa bir sürede yeniden canlanabilir.

WTTC Başkanı ve CEO’su Gloria Guevara, “Ortadoğu’da uluslararası ziyaretçi harcamalarının etkisi oldukça büyük ve günlük ortalama yaklaşık 600 milyon dolar seviyesinde. Ancak geçmiş deneyimler, hükümetlerin yolcuları destekleyici adımlar attığında sektörün hızlı toparlanabildiğini gösteriyor” dedi.

Guevara, güvenlik kaynaklı krizlerin turizmde genellikle en hızlı toparlanma yaşanan olaylar arasında yer aldığını belirterek, “Hükümetler ve sektör birlikte hareket edip yolcuların güvenini yeniden sağlayabildiğinde toparlanma bazı durumlarda iki ay gibi kısa bir sürede gerçekleşebiliyor” ifadelerini kullandı.

* Haberin görseli Shutterstock'tan servis edilmiştir.