‘İlahi Çizgiler Hat Sanatının Öncüleri’ kitabı sanatsal ve tarihsel yönleriyle değerlendirildi

Demirören Yayınları, hat sanatının köklü tarihine ışık tutan yeni bir çalışmayı okurlarla buluşturdu. Prof. Dr. Süleyman Berk’in hazırladığı ‘İlahi Çizgiler – Hat Sanatının Öncüleri’ adlı iki ciltlik eser, geçmişten günümüze hat sanatına yön veren ustaların hayatlarını, eserlerini ve sanata katkılarını bir araya getiriyor. Kitapla ilgili konuşan Koleksiyoner Mehmet Çebi, “Hat sanatının en önemli isimlerini bir araya getiren bu eser, bugüne kadar yayımlanan hat sanatı kitapları arasında bence en önemlisi. En seçme eserlerin bir araya getirilmiş olması da kitabı benzersiz kılıyor. İki cilt halinde, çok kaliteli bir baskıyla hazırlanmış. Hem fotoğraf kalitesi hem de seçilen eserlerin niteliğiyle öne çıkıyor. Bu tür eserlerin gençlere ulaştırılması çok önemli” ifadelerini kullandı.

‘KENDİ SANATLARIMIZLA İLGİLİ KİTAP BASIMI KONUSUNDA OLDUKÇA GERİDEYİZ’

Kitapla ilgili konuşan koleksiyoner Mehmet Çebi, “Ben kitabın hazırlık aşamalarını hocamız Süleyman Bey vasıtasıyla kısmen de olsa takip etme bahtiyarlığına eriştim. Bizim de küçük de olsa katkılarımız oldu. Öncelikle şunu belirtmeliyim: Kendi sanatlarımızla ilgili kitap basımı konusunda oldukça gerideyiz. Bakın, birkaç örnek vereyim. Hepimiz Picasso’yu biliyoruz değil mi? Picasso hakkında bugüne kadar 13 bin kitap basılmış. Üstelik bu sayı, on yıl öncesinin verisi. Başka bir ressam hakkında da 3 binden fazla kitap yayımlanmış. Şimdi bizim bütün hat tarihimizle ilgili basılan kitap sayısı ise tahminimce 100–150 civarında. Yani binlerce yıllık bir sanat dalımız var ama bu alanda basılmış kitap sayısı birkaç yüzü geçmiyor. Oysa Batılı bir sanatçı hakkında binlerce kitap yayımlanabiliyor. Hat tarihinin en önemli şahsiyetleriyle ilgili kitaplar da çok yeni. Mesela Hafız Osman’la ilgili kitap bundan birkaç yıl önce yayımlandı. Şeyh Hamdullah üzerine yapılan çalışmalar ise henüz yeni yeni piyasaya çıktı. Hala Halim Efendi, Hamit Bey, Mahmut Celaleddin veya Kazasker Mustafa İzzet Efendi gibi büyük ustalar hakkında kapsamlı kitaplar yok” dedi.

‘ŞU ANA KADAR YAPILAN EN ÖNEMLİ HAT SANATI KİTABIYLA KARŞI KARŞIYAYIZ’

Çebi, sözlerini şöyle tamamladı:

“Süleyman Hoca’mızın rehberliğinde, sizlerin katkılarıyla hazırlanan ‘İlahi Çizgiler’ kitabı, bugüne kadar yayımlanan hat sanatı kitapları arasında bence en önemlisi. Hem fotoğraf kalitesi hem de seçilen eserlerin niteliğiyle öne çıkıyor. En seçme eserlerin bir araya getirilmiş olması da kitabı benzersiz kılıyor. İki cilt halinde, çok kaliteli bir baskıyla hazırlanmış. Birçok koleksiyoncunun katkısıyla ortaya çıkan bu eser, hat sanatı yayıncılığı açısından önemli bir dönüm noktası. Bunun bir başlangıç olmasını temenni ediyorum. Çünkü hala on binlerce eser var ve bu eserlerin de en niteliklilerinin yayımlanması gerekiyor. Belki Kültür Bakanlığı, belki bir vakıf, belki de Demirören Grubu gibi bu işe gönül vermiş büyük kurumlar tarafından seri halde yayımlanabilir. Bu tür çalışmalar, hat sanatına verilen değerin en somut göstergelerinden biridir. İnsanlar bu eserleri gördükçe etkilenir, hat sanatına ilgi duyar, belki de bu alanda sanatçı olmaya karar verir. Bu yüzden bu kitapların özellikle gençlere ulaştırılması çok önemli. Bunu Süleyman Hoca’nın arkadaşı olduğum için söylemiyorum; objektif bir tespit olarak ifade ediyorum. Şu ana kadar yapılan en önemli hat sanatı kitabıyla karşı karşıyayız. Emeği geçen herkesi içtenlikle tebrik ediyorum.”

Proje Direktörü Bedri Göğalp, “Demirören Yayınları olarak, Prof. Dr. Süleyman Berk’in titiz çalışmasıyla hazırlanan ‘İlahi Çizgiler: Hat Sanatının Öncüleri’ni okurlarla buluşturmaktan büyük bir gurur duyuyoruz. Bu eser, yalnızca estetik bir zenginlik sunmakla kalmıyor; aynı zamanda hat sanatının tarihsel derinliğini akademik bir yaklaşımla ele alarak kültürel mirasımıza güçlü bir katkı sağlıyor. Yayıncılık açısından bakıldığında, bu denli kapsamlı ve nitelikli bir çalışmanın hayata geçirilmesi, sanat yayıncılığında önemli bir eşik anlamına geliyor. İki ciltlik bu prestij eser hem görsel kalitesi hem de içerik derinliğiyle, sanatseverlere ve araştırmacılara yol gösterici bir kaynak sunuyor. Bizler için bu tür projeler, yalnızca kitap yayımlamak değil; aynı zamanda geçmişle gelecek arasında bir köprü kurmak, sanatın sürekliliğine hizmet etmektir. ‘İlahi Çizgiler’, bu misyonun somut bir örneğidir. Türk kültürünü tanıtma ve yaşatma sorumluluğumuzun bir parçası olarak, bu eserin yeni nesil sanatçılara ilham vereceğine yürekten inanıyoruz.” dedi.

‘ESER, HAT SANATINDA ÖNCÜ HATTATLARI BİR ARAYA GETİRİYOR’

Kitabın uzun yıllara dayanan bir birikimin sonucu olarak ortaya çıktığını belirten Prof. Dr. Süleyman Berk, “İlahi Çizgiler isimli kitabım, uzun yıllara dayanan bir birikimin sonucu olarak ortaya çıktı. Böyle bir eser hazırlama teklifi aldıktan sonra önce kapsamlı bir literatür taraması yaptım. Ardından kitapta yer alacak hattatları belirledim ve bu hattatlara ait eserleri titizlikle seçtim. Yaklaşık bir yıllık yoğun bir grafik çalışma sürecinin sonunda kitap tamamlandı. Bu kitabın en önemli özelliği, hat sanatında öncü olmuş, ekol yaratmış ve sanatın gelişimine yön vermiş hattatları bir araya getirmesidir. Ayrıca bu isimlerin yanı sıra, kendi dönemlerinde hat sanatına farklı yaklaşımlar kazandıran sanatçılar da eserleriyle birlikte kitapta yer alıyor. Eserin hem sanatçılar hem de sanatseverler için yol gösterici olacağına inanıyorum. Sanat yolculuğunda ilerlemek isteyenler için örnek niteliğinde bir kaynak oluşturdu. Hat sanatı özelinde konuşacak olursak, bu alanda ilerlemek isteyenlerin mutlaka geçmişte yapılmış çalışmaları incelemesi ve usta sanatçılardan öğrenmesi gerekir” ifadelerini kullandı.

‘BU KİTAP, SANATSEVERLER İÇİN YOL GÖSTERİCİ BİR KAYNAK’

Hat sanatında ilerlemek isteyenler için geçmiş ustaların çalışmalarını incelemenin büyük önem taşıdığını dile getiren Prof. Dr. Berk, “Bu kitap, sanatla ilgilenenlere yalnızca görsel açıdan değil, aynı zamanda bilgi açısından da zengin bir içerik sunuyor. Eserlerin yanı sıra yer verdiğimiz detaylı biyografiler ve dipnotlar sayesinde okurlar, sanatçılar hakkında derinlemesine bilgi edinebilecekler. Kısacası, ‘İlahi Çizgiler’ hem hat sanatını öğrenmek isteyenler hem de bu sanatın tarihsel gelişimini takip etmek isteyenler için doyurucu ve yol gösterici bir kaynak olma özelliği taşıyor” diye konuştu.