Emlak vergisine tavan geliyor

EMLAK vergisindeki olağanüstü artışlara çözüm getirecek düzenleme için ilk adım atıldı. Emlak vergisindeki artışlar için bir tavan konulacak. Ancak çalışma netleşmediği için TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda önceki gün görüşülen vergi paketine çözüm için bir iz madde konuldu. TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu Başkanı Mehmet Muş, eklenen iz madde ile ilgili de, “Genel Kurulda bir hazırlık yapılıyor fakat netleştirilemediği için diğer arkadaşlarla da görüşülüyor. Dolayısıyla bir iz madde konuluyor buraya, aşağıda müzakere edilecek” dedi. Bu durumda önümüzdeki günlerde vergi paketi TBMM Genel Kurulu’nda görüşülürken yeni bir düzenleme eklenecek.

KOMİSYONA GELMEDİ

2026 yılındaki emlak vergisinde temel alınacak olan arsa ve arazi birim değerleri kamuoyunda tepki toplamıştı. Takdir komisyonları tarafından belirlenen metrekare fiyatları bazı bölgelerde 30-40 kat artırılmıştı. Bunun üzerine vatandaşı mağdur etmeyecek bir düzenleme için çalışma başlatıldı. Bu çalışmanın çarşamba günü TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda görüşülen vergi paketine eklenmesi bekleniyordu. Kulislerden edinilen bilgiye göre beklenti 2026 yılı için uygulanacak birim değerlerin 2025 seviyesinin yüzde 50’sini geçmemesini içeren bir düzenleme geleceği yönündeydi. Ancak bu önerinin kabul görmediği öğrenildi. Bu nedenle de düzenleme Komisyon’a gelmedi. 

İZ MADDE YÖNTEMİ DEVREYE ALINDI

Plan ve Bütçe Komisyonu’nda emlak vergisi ile ilgili düzenleme konusunda Hazine ve Maliye Bakan Yardımcısı İlhan Hatipoğlu, emlak vergisini takdir komisyonlarının belirlediği hatırlatarak, “Biraz yüksek oranlarda belirlemeler yapıldı, önümüzdeki günlerde Meclis’in takdirine ona ilişkin bir tavan çalışmasını arz edeceğiz” dedi. Çalışmaların netleşmemesi üzerine bir iz maddenin teklife eklenmesi yöntemi bulundu. Yasa teklifine, “29/7/1970 tarihli ve 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanunu’nun geçici 23’üncü maddesi yürürlükten kaldırılmıştır” şeklinde bir önerge verildi. Önergenin gerekçesin de, “takdir komisyonlarının emlak vergisi belirleme yetkisine ilişkin ilgili geçici maddenin uygulama imkânı kalmadığından, söz konusu maddenin yürürlükten kaldırılmasına yönelik düzenleme yapılmaktadır” denildi.

Milletvekillerinin önerge ile ilgili açıklama istemesi üzerine Komisyon Başkanı Mehmet Muş, bir hazırlık yapıldığını fakat netleştirilemediği için de bir iz maddenin yasa teklifine konulduğunu dile getirdi. CHP Karabük Milletvekili Cevdet Akay’ın “Emlak vergileri değerlerinde tavan koymakla ilgili mi?” sorusuna da Muş, “Tavanla alakalı evet” yanıtını verdi. İYİ Parti Samsun Milletvekili Erhan Usta da, “Buraya gerçekten sağlıklı bir çözüm getirmek lazım. O anlamda biz de bunu destekledik yani bir iz maddesi olsun, orada işimiz daha da kolaylaşsın ama umarım bu çözümünüzü bizimle de paylaşırsınız” dedi. Yasa teklifi TBMM Genel Kurulu’nda görüşülürken emlak vergilerine ilişkin bir düzenleme eklenecek.

TAPUDA DÜŞÜK GÖSTERENİN CEZASI ARTIYOR

Emlakçı, kuyumcu, doktor gibi meslek gruplarına harç getiren; kiralarda istisnayı daraltan vergi paketi TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’nda kabul edildi. Torba teklifte tapu harçlarının düşük bildirilmesi halinde cezanın yüzde 25 yerine yüzde 100 olarak uygulanmasına ilişkin maddenin görüşmeleri sırasında milletvekillerinin eleştirilerine yanıt veren Hazine ve Maliye Bakan Yardımcısı İlhan Hatipoğlu, “Buradaki temel konumuz ceza değil, gerçek değeri beyan etmelerine özendirmek ve caydırıcılığı sağlamak. Tabii, burada tapu harçlarıyla ilgili bir düzenleme yapmıyoruz. Tapu harçlarıyla ilgili eleştirilere idare olarak biz de katılıyoruz. Burada gerçek değerin beyanını sağlamak ve harçlara ilişkin farklı oranlar belirleme konusunda bir çalışma yürüttüğümüzü ifade edebilirim” dedi.

1.2 MİLYAR TL HARÇ ÖDENDİ

Yapılan denetimler hakkında da bilgi veren Hatipoğlu, bu yıl içerisinde satışı düşük gösteren 78 bin 317 mükellefe mektup gönderildiğini söyledi. Hatipoğlu, bunun 40 bin 800’ünün kendiliğinden düzeltmeye gittiğini belirterek, buradan 58 milyarlık bir matrah farkı, 1.2 milyar liralık bir harç ödemesi gerçekleştiğini söyledi. Hatipoğlu, 42 mükellef hakkında vergi inceleme raporu düzenlendiğini belirterek, “Onlara ilişkin de 172 milyonluk bir matrah farkı tespit edildi, 3 milyon vergi, dörtte 1’i oranında da ceza kesilmiş oldu ve biz gerçek değerin beyanına dönük bir çalışma içerisindeyiz ama harçlara ilişkin kademeli bir çalışmanın da yapılmasının faydalı olduğunu değerlendiriyoruz” diye konuştu.

Öte yandan, yasa teklifinin görüşmeleri sırasında kabul edilen önerge ile Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ile KOSGEB tarafından imalat sektöründe istihdam koruma ve artırmaya yönelik destek programı uygulanması için düzenlemeye gidildi.

VERGİ PAKETİNDE HANGİ DÜZENLEMELER VAR?

Kiralarda istisna kaldırılıyor. Ancak yasayla kurulan sosyal güvenlik kurumlarından emekli, maluliyet, dul ve yetim aylığı alanların Türkiye sınırları içinde sahip oldukları meskenlerden elde ettikleri kira gelirleri için bu istisna devam edecek. Düzenleme 1 Ocak 2026 tarihinden itibaren uygulanmaya başlanacak. Sıfır araçların ilk tescil işlemleri ile tescil edilmiş araçların (ikinci el) satış ve devirlerinde, noterler tarafından satış ve devir bedeli üzerinden, asgari 1000 liradan az olmamak üzere binde 2 oranında nispi noter harcı alınacak. Doktor, emlakçı, kuyumcu gibi bazı meslek gruplarından yıllık harç alınacak.

İZ MADDE NEDİR?

Genel kurulda bir düzenleme yapılabilmesi için komisyonda konuyla ilgili bir madde yasa teklifine ekleniyor. Böylelikle o konuyla ilgili kanun teklifine iz bırakılmış oluyor. Bu sayede genel kurulda konuyla ilgili adım atılabiliyor.

VERGİ NASIL HESAPLANIYOR?

HER dört yılda bir ‘takdir komisyonları’ mülklerin arsa değerlerini yeniden belirliyor. Vergiler de belirlenen rayiç değerler üzerinden belli oranlarda alınıyor. Arsalarda bu rayiç değer üzerinden binde 3, konutlarda binde 1, işyerlerinde ise binde 2 oranında emlak vergisi ödeniyor. Büyükşehirlerde ise bu iki katı olarak uygulanıyor. Takip eden yıllarda vergilerde yeniden değerleme oranının yarısı kadar artış oluyor. Ancak bu yıl açıklanan ve 2026-2029 dönemini kapsayan rakamlar büyük tepkilere yol açtı.