Yavaş sinemanın efsanesi Béla Tarr vefat etti

Macar sinemasının efsane isimlerinden yönetmen Béla Tarr uzun bir hastalık sürecinin ardından 70 yaşında hayatı kaybetti.

Tarr'ın ölüm haberini, ailesi adına Bence Fliegauf Macar haber ajansı MTI'ye duyurdu.

Aileden yapılan açıklamada Açıklamada Tarr'ın seçkin bir yönetmen olmasının yanı sıra ‘güçlü ve politik duruşa sahip bir entelektüel’ olduğu belirtildi.

Tarr'ın ailesinin bu zor dönemde basın ile kamuoyundan anlayış beklediği ve rahatsız edilmek istemedikleri kaydedildi.

İngiliz müzik efsanesi Chris Rea hayatını kaybetti

Euronews'ten David Mouriquand'ın derleme haberine göre; düşünsel, karanlık ve melankolik sinemanın önde gelen isimlerinden biri olarak tanınan Tarr’ın şiirsel ve çoğu zaman siyaseten yüklü filmleri, insanlık hâline dair karamsar bir bakış ve kapkara bir mizah barındırıyordu.

1955’te Macaristan’ın Pécs kentinde doğan Tarr, kariyerine ülkenin deneysel sinemanın öncü stüdyolarından Balázs Béla Stúdió’da çalışarak başladı. Family Nest, Almanac of Fall ve Damnation dahil birkaç filmin ardından, Doğu Avrupa’da komünizmin çöküşünü konu alan yedi saatlik siyah-beyaz destanı Sátántangó ile 1994’te uluslararası çapta tanındı. Film, Macar yazar László Krasznahorkai’nin 1985 tarihli aynı adlı romanından uyarlanmıştı; Krasznahorkai geçen yıl Nobel Edebiyat Ödülü’nü kazandı.

Tarr, 2000 tarihli Werchmeister Harmonies ile Krasznahorkai’nin “The Melancholy of Resistance” adlı romanını da uyarladı.

Komünist dönemde Macaristan’da geçen, kasvetli ve kıyametvari bu film de eleştirmenlerden geniş övgü aldı; ancak Tarr’ın son filmi, 2011 tarihli The Turin Horse onun en karanlık başyapıtı olarak anılıyor.

Krasznahorkai ile birlikte kaleme alınan senaryoya sahip psikolojik dram, Alman filozof Friedrich Nietzsche’nin Torino’da bir atın kamçılanması sonrası yaşadığı zihinsel çöküşe dair apokrif öyküyü anımsatır. Ardından atın sahibinin ve kızının tekrar eden günlük yaşamlarını tasvir eder. Film, 2011’de 61. Berlin Film Festivali’nde prömiyerini yaptı ve burada Gümüş Ayı Büyük Jüri Ödülü’nü kazandı.

The Turin Horse’un gösteriminin ardından Tarr emekli olduğunu duyurdu ve Saraybosna’ya taşındı; burada film.factory adlı uluslararası film okulunu kurdu.

1997’de Avrupa Film Akademisi’ne üye olan Tarr, 2023’te 36. Avrupa Film Ödülleri’nde EFA Başkanının ve Yönetim Kurulunun Onur Ödülü’ne layık görüldü.

Avrupa Film Akademisi şu açıklamayı yaptı: “Avrupa Film Akademisi, yalnızca meslektaşları tarafından derin bir saygıyla karşılanmakla kalmayıp dünya çapında izleyiciler tarafından da kutlanan; güçlü bir siyasi sese sahip olağanüstü bir yönetmeni ve kişiliği için yas tutuyor.”