Uzaydan gelen taşın içinden çıktı: Herkes bir anda alarma geçti Sözcü Gazetesi

Dünya’ya düşen ve Mars’tan geldiği kesinleşen bir meteorit, bilim insanlarına hayatlarının şokunu yaşattı. Yıllardır laboratuvarda incelenen NWA 8171 isimli uzay taşının derinliklerinde, Kızıl Gezegen’in gizemli geçmişini aydınlatacak ve bugüne kadar orada asla bulunamayacağı düşünülen nadir bir mineral keşfedildi: Granat (Lal Taşı).

Brock Üniversitesi'nden gezegen jeoloğu Tanya Kizovski ve ekibi tarafından yapılan bu keşif, haşhaş tohumundan bile küçük bir kaya fragmanının içinde saklanıyordu. İşin ilginç yanı, araştırmacılar bu tarihi keşfi neredeyse gözden kaçırıyordu.

Genelde göz alıcı kırmızı rengiyle bilinen lal taşı, Mars’ta çok farklı bir maskeyle karşımıza çıktı. Meteoritteki granat, demir zenginliği nedeniyle sarımsı-yeşil bir renge sahipti ve Mars’ta çok yaygın olan "piroksen" mineraline ikiz kadar benziyordu. Bilim insanları "Burada bir gariplik var" diyerek gelişmiş testler yapmasaydı, bu kozmik sır belki de hiç çözülemeyecekti.

Dünya'da granat minerali; aşırı yüksek ısı, devasa basınçlar veya sıcak sıvıların kayaları dönüştürmesiyle (metamorfizma) oluşur. Ancak Mars'ta bugüne kadar bu tarz koşulların varlığına dair net bir kanıt yoktu. Portsmouth Üniversitesi'nden gezegen bilimci James Darling, bu keşfin komşu gezegenimizin evrimine açılan yepyeni ve heyecan verici bir pencere olduğunu belirtiyor.

Peki, bu gizemli mineral Mars'ta nasıl oluştu? Bilim insanlarının önünde iki güçlü senaryo var:

Dev Meteor Çarpmaları: Mars'a çarpan devasa göktaşlarının yarattığı şok dalgası, anlık olarak granat oluşumu için gereken muazzam ısı ve basıncı sağladı.

Yeraltı Magma Hareketleri: Mars'ın kabuğuna doğru yükselen kızgın magmalar, buradaki kayaçları mutasyona uğratarak bu nadir kristalleri üretti.

Araştırmacıların masadaki son ihtimali ise oldukça fantastik: Ya bu mineral Mars'a da dışarıdan geldiyse? NWA 8171 meteoriti, kozmik bir "meyveli kek" gibi farklı kayaçların birleşmesinden oluşuyor. Dolayısıyla bu küçük granat tanesi, milyarlarca yıl önce başka bir asteroitle Mars’a çarpıp oradaki kayaların arasına kaynamış olabilir.

Bilim dünyası şimdi gözünü bir sonraki aşamaya dikti. Bilim insanları, granat tanelerindeki izotop oranlarını inceleyecek. Eğer bu oranlar Mars'ın yerli mineralleriyle eşleşirse, Kızıl Gezegen'in jeoloji tarihi tamamen baştan yazılacak ve belki de antik çağlarda Mars'ın derinliklerinde düşündüğümüzden çok daha dinamik, hareketli ve "canlı" bir yeraltı dünyası olduğu kanıtlanacak.