Uçaklarla tek tek bulut arıyorlar: Tonlarca tuz dökecekler Sözcü Gazetesi

Özellikle Borneo ve Sumatra'daki yangınlar son haftalarda ciddi boyutlara ulaştı. Resmi verilere göre yılın ilk altı ayında 107 bin hektardan fazla alan yanarken, yalnızca temmuz ayında yaklaşık 95 bin hektar daha yangınlardan etkilendi. El Niño'nun güçlenmesiyle kurak dönemin uzaması, yangınların yayılmasını kolaylaştırıyor.

Bulut tohumlama işlemi, gökyüzünde sıfırdan bulut oluşturmuyor. Yağış bırakma potansiyeli bulunan mevcut bulutlara uçaklarla tuz, gümüş iyodür veya benzeri parçacıklar bırakılıyor. Amaç bulut içindeki su damlacıklarının büyümesini sağlayarak yağmur oluşma ihtimalini artırmak.

Ancak yöntemin uygulanabilmesi için uygun bulutların bulunması gerekiyor. Bu nedenle meteoroloji ekipleri hava koşullarını sürekli takip ediyor ve yağmur oluşturabilecek bulutlar ortaya çıktığında uçakları bölgeye gönderiyor. Kuraklığın çok şiddetli olduğu dönemlerde yeterli bulut bulunamaması ise operasyonları zorlaştırıyor.

Endonezya Meteoroloji Ajansı'nın verilerine göre ülkede 2021'den Ağustos 2026'ya kadar 252 bulut tohumlama operasyonu gerçekleştirildi. Önceki 10 yıllık dönemde ise bu sayı yalnızca 85'ti. Operasyonların bir bölümü yangınları söndürmek ve kolayca tutuşabilen turbalık alanları nemli tutmak için yapıldı.

Ülke daha önce de büyük yangınların ardından bu yönteme başvurmuştu. Özellikle 2015'te güçlü El Niño sırasında milyonlarca hektarlık alanın yanması ve dumanın komşu ülkelere kadar ulaşması, benzer bir felaketin tekrar yaşanabileceği endişesini artırıyor. Bu yıl onlarca helikopter ve sabit kanatlı uçak yangınlarla mücadele ve bulut tohumlama çalışmaları için hazır tutuluyor.

El Niño'nun önümüzdeki aylarda daha da güçlenmesi bekleniyor. NOAA (Ulusal Okyanus ve Atmosfer Dairesi), 2026 sonbahar ve kış döneminde çok güçlü bir El Niño yaşanma ihtimalinin yüzde 90'ın üzerinde olduğunu bildiriyor. Bu nedenle yangın riskinin yüksek olduğu bölgelerde yağış oluşturma çalışmalarının devam etmesi bekleniyor.