Tedavisi de aşısı da yok! 2 binden fazla kişiyi hayattan koparan salgın hızla yayılıyor

Demokratik Kongo Cumhuriyeti (DKC), tarihinin en yıkıcı ve hızlı ilerleyen Ebola salgınıyla mücadele ediyor. Üç ay gibi kısa bir sürede 2 binden fazla insanın yaşamını yitirdiği salgında, vakalar durdurulamıyor. Onaylanmış bir aşı veya tedavisi bulunmayan nadir 'Bundibugyo' suşundan kaynaklanan salgın, Batı Afrika’daki 2014-2016 felaketini de geride bırakma riski taşıyor.

Mayıs ayından itibaren korkutucu bir hızla yayılan virüs, Demokratik Kongo Cumhuriyeti’nde kayıtlara geçen 17'nci Ebola krizi oldu. Hükümetin yayınladığı son resmi verilere göre, 4.945 vakada 2.325 kişi yaşamını yitirdi. Salgın, 3.481 vaka ve 2.299 ölümün kaydedildiği 2018-2020 krizini şimdiden geride bırakarak ülkenin en ölümcül tablosuna dönüştü.

REKOR VAKA VE ÖLÜM SAYILARI: DSÖ ALARM VERDİ

Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) verilerine göre, virüs tarihteki tüm salgınlardan daha yüksek bir hızla insanlara bulaşıyor ve can alıyor. Son 24 saatte 101 yeni vaka ve 33 ölüm kaydedildi. Hastanelerde ve karantinada 730 kişi kalmaya devam ederken, iyileşenlerin sayısı 1.000'i aştı. DSÖ, virüsün olağanüstü bir hızla yayıldığını ve geçen hafta 579 vaka ile 304 ölümle haftalık rekor kırıldığını bildirdi. Yetkililer, salgının 11 bin kişinin hayatını kaybettiği 2014-2016 Batı Afrika salgınını geride bırakmasından endişe ediyor.

SALGININ SEBEBİ NADİR GÖRÜLEN 'BUNDİBUGYO' SUŞU

Kongo'nun doğusundaki altı eyalette yayılan felaketin arkasında Ebola'nın nadir türlerinden biri olan Bundibugyo virüsü bulunuyor. Bu türe karşı henüz onaylanmış bir aşı veya tedavi mevcut değil. Salgının merkez üssü olan Ituri eyaletinde aşı ve tedavi denemeleri sürdürülüyor. Sınır Tanımayan Doktorlar (MSF) acil durum koordinatörü Trish Newport, Ituri’de bazı ailelerin 15 kadar yakınını kaybettiğini vurgulayarak müdahalenin hızla ölçeklendirilmesi gerektiğini belirtti.

Koruyucu kıyafetler giymiş insanlar, Ebola'dan ölen 6 yaşındaki Baudjo Baraka Jules'un naaşını içeren tabutu mezara indiriyorlar. 

TEŞHİSTE 3 HAFALIK GECİKME PATLAMAYA YOL AÇTI

Salgının bilinen ilk kurbanı, Bunia kentinde görev yapan ve 24 Nisan'da yüksek ateş, kusma ve şiddetli kanamalarla hayatını kaybeden bir sağlık çalışanı oldu. Ancak yerel makamların salgını resmi olarak ilan etmesi ve uluslararası acil durum çağrısı yapması tam üç hafta sürdü. Uzmanlar, virüsün resmi açıklamanın yapıldığı 15 Mayıs'tan çok daha önce, şubat ayında madencilik kasabası Mongbwalu'da yayılmaya başladığını düşünüyor.

YANLIŞ TEST KİTLERİ SAĞLIKÇILARI YANILTTI

DSÖ Bunia Temsilcisi Dr. Anne Ancia, ilk vakalarda yapılan Ebola testlerinin negatif çıktığını açıkladı. Gerekçesinin ise ellerindeki kitlerin yalnızca ülkedeki 17 salgının 15'inden sorumlu olan Zaire suşunu tespit edebilmesi olduğunu söyledi. Testler negatif çıkınca sağlık ekipleri tablonu sıtma ve salmonella enfeksiyonu sandı. Ancak hastalarda durdurulamayan kanamalar devam edince örnekler gelişmiş laboratuvarlara gönderildi ve felaketin nedeninin Bundibugyo suşu olduğu belirlendi.

TEHDİT, İNKAR VE SAĞLIKÇILARA YÖNELİK BASKI

Salgınla mücadele eden ekipler; maaşlarını alamadıkları için grev yapan sağlık çalışanları, silahlı isyancı grupların tehditleri, kötü yol şartları ve halk arasındaki yanlış bilgilerle mücadele ediyor. Ituri ve Kuzey Kivu eyaletlerinde halkın bir kesimi hastalığın varlığına inanmıyor. Bölgede kakao satıcılığı yapan Hélène Akilimali, "Ebola gerçek bir hastalık. İnsanların kendilerini kandırmayı bırakması gerekiyor" diyerek umursamazlığa tepki gösterdi.

EBOLA’YI YENDİ, ÖLÜM TEHDİTLERİ ALMAYA BAŞLADI

Bunia’daki hastanede görev yaparken virüse yakalanan 49 yaşındaki hemşire Etienne Ezo, zorlu izolasyon sürecinin ardından hayatta kalmayı başardı. Yaşadıklarını anlatan Ezo, kurtulmasına rağmen halkın tepkisiyle karşılaştığını söyledi: "Hastanede çalıştığımı bildikleri için beni de bu uydurma oyunun bir parçası sanıyorlar. Her gün işe giderken sokakta tehdit ediliyorum, telefonuma öfkeli mesajlar geliyor. İnsanlar bunun kendilerini yok etmek için uydurulmuş sahte bir hastalık olduğuna inanıyor."

VİRÜS VÜCUTTA AYLARCA GİZLENEBİLİYOR

Hemşire Etienne Ezo, DSÖ tarafından başlatılan ve Bundibugyo türünden kurtulan kişilerin takip edildiği 18 aylık ‘Sağ Kalanlar Programı’na dahil edildi. Ebola virüsü, hasta tamamen iyileştikten sonra bile gözlerde, merkezi sinir sisteminde ve testislerde aylarca hatta yıllarca gizlenebiliyor. Bu durum, hastalığın ilerleyen zamanlarda nüksetmesine veya cinsel yolla bulaşmasına neden olabiliyor.