Tarihin sıfır noktasında yeni yerler keşfedildi: Göbeklitepe’de kazılar kuzeye taşındı Son Haberler

Tarihin en önemli arkeolojik alanları arasında yer alan Göbeklitepe’de yeni alanlar araştırmaya açılıyor. Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından Geleceğe Miras Projesi kapsamında sürdürülen 2026 yılı kazı, restorasyon ve koruma çalışmalarında araştırmalar ilk kez höyüğün kuzey kesimine taşındı. Yaklaşık 80’e 70 metre büyüklüğündeki yeni kazı alanında elde edilen ilk veriler, bölgede daha önce ortaya çıkarılmamış büyük ölçekli kamusal yapılar ile yaşam alanlarının bulunabileceğini gösteriyor.

Göbeklitepe’de bugüne kadar gerçekleştirilen kazılar ağırlıklı olarak höyüğün güney ve batı bölümlerinde yoğunlaşırken söz konusu alanlar koruma çatılarıyla örtüldü. 2026 sezonuyla birlikte araştırmaların kapsamı genişletilerek kuzey kesimde ilk kez arkeolojik kazıya başlandı. Yüzey araştırmaları ve jeomanyetik ölçümler sonucunda tespit edilen izlerin kazılarla ayrıntılı şekilde ortaya çıkarılması hedefleniyor.

GÖBEKLİTEPE’DE YENİ KAZI ALANI AÇILDI

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Göbeklitepe’de Geleceğe Miras Projesi kapsamında yürütülen çalışmalara ilişkin bilgileri sosyal medya hesabından paylaştı. Ersoy, höyüğün kuzeyinde yaklaşık 80’e 70 metre büyüklüğündeki bir alanda ilk kez kazı çalışmalarına başlandığını açıkladı.

Yeni alanın seçilmesinde yüzey taramalarından ve jeomanyetik ölçümlerden elde edilen veriler etkili oldu. Araştırmalar, söz konusu bölgede büyük boyutlarda kamusal yapılar ile dörtgen planlı yapılar ve kulübelerin bulunduğuna işaret ediyor.

YÜZEY TARAMALARI YENİ YAPILARIN İZİNİ VERDİ

Kazı çalışmaları başlamadan önce gerçekleştirilen yüzey taramaları ve jeomanyetik ölçümler, toprağın altında farklı boyutlarda yapı kalıntılarının bulunduğuna ilişkin veriler ortaya koydu. Bulgular arasında büyük ölçekli kamusal yapıların yanı sıra daha küçük dörtgen planlı yapılar ve kulübe olarak değerlendirilen alanlar bulunuyor.

Bakan Ersoy, yeni araştırma alanına ilişkin açıklamasında, “Göbeklitepe’de araştırmalarımızı yeni alanlara taşıyoruz. Geleceğe Miras Projemiz kapsamında, höyüğün kuzey kesimindeki yaklaşık 80’e 70 metrelik alanda ilk kez kazı çalışmalarına başladık. Yüzey taramalarından elde edilen veriler ve jeomanyetik ölçümler, bu bölgede de büyük boyutlarda kamusal yapılar ile dörtgen planlı yapıların ve kulübelerin bulunduğuna işaret ediyor.” ifadelerini kullandı.

GÖBEKLİTEPE’NİN KUZEYİ İLK KEZ KAZILIYOR

Göbeklitepe’de daha önce yürütülen kazıların önemli bölümü höyüğün güney ve batı kesimlerinde gerçekleştirildi. Yeni sezonla birlikte kuzey kesimin araştırmaya açılması, arkeolojik çalışmaların höyüğün farklı noktalarına yayılmasını sağladı.

Kuzey bölümündeki yeni kazıların ilerlemesiyle birlikte jeomanyetik araştırmalarda belirlenen yapı izlerinin niteliğinin, kullanım amaçlarının ve Göbeklitepe’nin diğer alanlarıyla ilişkilerinin ortaya çıkarılması amaçlanıyor. Kazı alanında elde edilecek bulguların höyüğün yerleşim düzenine ilişkin yeni veriler sunması bekleniyor.

ÇALIŞMALAR ÜÇ ALANDA EŞ ZAMANLI SÜRÜYOR

Göbeklitepe’de çalışmalar yalnızca yeni açılan kuzey bölgesiyle sınırlı değil. Geleceğe Miras Projesi kapsamında GT1 ve GT2 olarak adlandırılan alanlarda da arkeolojik araştırmalar eş zamanlı olarak devam ediyor.

Söz konusu alanlarda yürütülen kazılarda Göbeklitepe’nin ikinci evresine ait olduğu belirtilen dörtgen planlı yapılar ortaya çıkarıldı. Yapıların MÖ 8 binli yıllara tarihlendiği bildirildi.

MÖ 8 BİNLİ YILLARA AİT YAPILAR ORTAYA ÇIKARILDI

GT1 ve GT2 alanlarında açığa çıkarılan dörtgen planlı yapılar, Göbeklitepe’nin farklı dönemlerdeki kullanımına ilişkin veriler sağlıyor. Yapıların MÖ 8 binli yıllara tarihlenmesi, höyüğün ikinci evresindeki mimari düzenin anlaşılmasına yönelik araştırmalar açısından önem taşıyor.

Bakan Ersoy, yeni kazı alanıyla birlikte mevcut bölgelerdeki çalışmaların da devam ettiğini belirterek, “Yeni kazı alanının yanı sıra GT1 ve GT2 alanlarında da çalışmalarımızı eş zamanlı olarak sürdürüyoruz. Şimdiye kadar açığa çıkardığımız yapılar, Göbeklitepe’nin bilinmeyenlerine ilişkin yeni veriler sunuyor.” ifadelerini kullandı.

KAZILARLA BİRLİKTE KORUMA ÇALIŞMALARI DA SÜRÜYOR

Göbeklitepe’de arkeolojik kazılara restorasyon ve koruma uygulamaları da eşlik ediyor. Höyükte daha önce ortaya çıkarılan yapıların ve dikilitaşların uzun vadeli korunması amacıyla farklı alanlarda sağlamlaştırma çalışmaları yürütülüyor.

Özellikle A, C ve D yapılarında devam eden uygulamalarda duvarların, dikilitaşların ve zemin bağlantılarının güçlendirilmesine yönelik çalışmalar gerçekleştiriliyor. Kazı ekibi ile koruma uzmanları sahadaki araştırma ve restorasyon faaliyetlerini eş zamanlı sürdürüyor.

C YAPISI’NDA DİKİLİTAŞIN PARÇALARI YERİNE YERLEŞTİRİLİYOR

C Yapısı’nda 2025 yılında büyük ölçüde tamamlanan sağlamlaştırma uygulamalarına 2026 sezonunda da devam ediliyor. Çalışmalar kapsamında daha önce ayağa kaldırılan dikilitaşlardan birinin yüzeyine ait son parçalar özgün konumlarına yerleştiriliyor.

Uygulamalar sırasında yapının mevcut durumunun korunmasına ve özgün parçaların kendi yerlerine yeniden yerleştirilmesine yönelik çalışmalar yürütülüyor. C Yapısı’ndaki işlemler, Göbeklitepe’deki koruma programının önemli başlıklarından birini oluşturuyor.

D YAPISI’NDA ÇELİK HALATLI KORUMA

D Yapısı’nda ise duvarların sağlamlaştırılmasının ardından yapının merkezinde karşılıklı duran iki dikilitaş üzerinde çalışma yapıldı. Dikilitaşların zeminle bağlantıları güçlendirilerek olası sarsıntılara karşı dayanıklılığın artırılmasına yönelik uygulamalar gerçekleştirildi.

Merkezdeki iki dikilitaşın daha güvenli hale getirilmesi amacıyla çelik halatlarla koruma sistemi oluşturuluyor. Söz konusu yöntemle dikilitaşların hareketlere ve sarsıntılara karşı desteklenmesi amaçlanıyor.

YÜRÜYÜŞ YOLLARI DA YENİLENİYOR

Göbeklitepe’de açılan yeni kazı alanları ziyaretçi güzergahlarında da değişiklik yapılmasını beraberinde getirdi. Yeni araştırma bölgeleri dikkate alınarak yürüyüş yollarının yeniden düzenlendiği bildirildi.

Bakan Ersoy, yenilenen yürüyüş yollarının yakın zamanda ziyaretçilerin erişimine açılacağını açıkladı. Düzenlemelerle ziyaretçilerin arkeolojik alanı dolaşırken devam eden kazı ve koruma çalışmalarından etkilenmeden belirlenen güzergahları kullanması amaçlanıyor.

GÖBEKLİTEPE’DE KAZI, RESTORASYON VE KORUMA BİRLİKTE YÜRÜTÜLÜYOR

Bakan Ersoy, Göbeklitepe’de yürütülen çalışmaların bütüncül bir yaklaşımla sürdürüldüğünü belirtti. Yeni alanlarda arkeolojik araştırmalar devam ederken daha önce ortaya çıkarılan yapı ve dikilitaşların korunmasına yönelik uygulamaların da aynı anda gerçekleştirildiğini söyledi.

Ersoy, C Yapısı’ndaki dikilitaş parçalarının yerlerine yerleştirildiğini, D Yapısı’nın duvarları ile merkezdeki iki dikilitaşın zemin bağlantılarının güçlendirildiğini ve dikilitaşların çelik halatlarla daha güvenli hale getirildiğini aktardı. Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü, kazı heyeti, bilim insanları ve saha ekiplerinin çalışmalarda görev aldığını belirtti.

TARİHİN SIFIR NOKTASINDA YENİ ALANLAR ORTAYA ÇIKARILIYOR

Göbeklitepe’nin kuzeyindeki yaklaşık 5 bin 600 metrekarelik yeni araştırma alanında başlayan kazılar, höyüğün daha önce incelenmemiş bölümlerinin ortaya çıkarılmasına yönelik çalışmaların yeni aşamasını oluşturuyor. Jeomanyetik ölçümlerde belirlenen büyük kamusal yapılar, dörtgen planlı yapılar ve kulübelere ilişkin izler arkeolojik kazılarla araştırılıyor.

GT1 ve GT2 alanlarında MÖ 8 binli yıllara tarihlenen yapıların ortaya çıkarılmasıyla birlikte Göbeklitepe’nin farklı evrelerine ilişkin araştırmalar da devam ediyor. Yeni kazı alanları, mevcut yapıların restorasyonu ve koruma uygulamaları aynı program kapsamında eş zamanlı yürütülüyor.

SOSYAL MEDYA POSTU

Tarihin sıfır noktası Göbeklitepe’de yeni alanlar keşfediliyor.
Höyüğün kuzeyindeki 80’e 70 metrelik bölgede ilk kez kazı başladı.
Ölçümler büyük kamusal yapılar, dörtgen planlı yapılar ve kulübelerin izini ortaya koydu.
Kazılarla birlikte dikilitaşlarda restorasyon ve koruma çalışmaları da sürüyor.