Restoranda yediğiniz yemek sizi karakolluk edebilir! Kara parayı sizin kartınızla aklıyorlar

Maliye ekipleri ve kolluk kuvvetleri tarafından yürütülen operasyonlar, yasa dışı bahis çetelerinin kazandıkları kara parayı aklamak için POS cihazları, QR kodları ve çeşitli uygulamaları kullandığı karmaşık bir ağı deşifre etti. Sistemin en endişe verici yanı ise, sıradan bir restoranda, berberde veya markette kartıyla ödeme yapan masum müşterilerin, farkında olmadan bu yasa dışı para aklama döngüsünün bir parçası haline gelmesi. Uzmanlar, bu tehlikeye karşı vatandaşları uyararak bir dizi tavsiyede bulundu.

Türkiye gazetesinden Kaan Zenginli'nin haberine göre İstanbul Yeşilköy'de bir restoranda yaşanan olay, bu sistemin sıradan vatandaşların hayatını nasıl bir anda altüst edebileceğini gözler önüne serdi. O gece yaşananları anlatan mağdur vatandaşlardan biri, süreci şu sözlerle dile getirdi:

"2 hafta önce Yeşilköy’de bir restorana arkadaşlarımla gittik. Hesap ödemesi restoranın kendi POS cihazı yerine farklı bir cihazdan çekildi. 5.000 TL'lik ödemeyi arkadaşım kredi kartı ile yaptı. Sonrasında bu işlemin yasa dışı bahisle bağlantılı bir hesaba aktarıldığı ortaya çıktı ve bu sebeple karakola ifadeye çağrıldık, hakkımızda adli süreç başlatıldı. Hesaplarımıza bloke konuldu. Masum olduğumuz anlaşıldı. Ancak ciddi mağduriyet yaşadık."

Kara paranın krallığı kurulmuş... Vay halimize!

Bu olay, Maliye Bakanlığı ekiplerinin yürüttüğü çalışmaların önemini bir kez daha ortaya koyuyor. Bakanlık, bu yöntemle kullanılan 3 bine yakın POS cihazını tespit ederek kullanımdan kaldırmıştı. Ancak, bu şüpheli cihazlar üzerinden daha önce yapılmış işlemler, masum vatandaşlar için adli sorunlar yaratmaya devam ediyor. Bir işlemin, Bakanlığın "kara liste"sindeki bir POS cihazından yapılmış olması, işlemi yapan müşteri hakkında da otomatik olarak şüpheli sıfatıyla adli süreç başlatılmasına neden olabiliyor.

Uzmanlar, masum müşteriler üzerinden yürütülen bu karmaşık kara para aklama sürecini "üç aşamalı döngü" olarak tanımlıyor:

Bu, çeteler için en riskli aşamadır. Fiziki nakit olarak elde edilen yasa dışı gelirin finansal sisteme ilk kez dahil edildiği andır. Çeteler, topladıkları bahis paralarını kripto para veya dijital cüzdanlarla alsa da, bu parayı fiziki dünyada kullanabilmek için "aklamaları" gerekir. Bu noktada, POS cihazı olan işletmelerle anlaşılır. Çete, elindeki kara parayı, sanki bir müşteri o dükkandan alışveriş yapmış ve nakit ödemiş gibi gösterir. Böylece dükkanın hesabına "temiz" para girerken, karşılığında işletme sahibine belirli bir komisyon ödenir.

Sisteme giren para, dikkat çekmemek için hemen çetelerin hesabına çekilmez. Bunun yerine, para birkaç farklı işletme hesabı arasında karmaşık havale işlemleriyle dolaştırılır. Örneğin, bir restorana "tedarik bedeli", oradan bir nakliye firmasına "nakliye ücreti", oradan da bir inşaat şirketine "malzeme bedeli" olarak aktarılır. Her bir işlem, paranın kaynağını biraz daha gizler ve takip edilmesini zorlaştıran bir labirent oluşturur.

Artık "temizlenmiş" ve meşru bir ticari gelir gibi görünen para, son aşamada asıl sahiplerine, yani suç örgütüne ulaştırılır. Bu para; yüksek değerli araba, mücevher ve emlak alımı gibi lüks tüketimlerde, yeni yasa dışı bahis siteleri kurmak gibi yatırımlarda, yasal işletmelere ortak olmada veya örgüt üyelerinin maaş ödemeleri gibi faaliyetlerin finansmanında kullanılır.

Uzmanlar ve mali makamlar, sistemin iki ana yöntemle işlediğini belirtiyor.

Kumar baronları, kuru temizlemeci, berber, market veya restoran gibi fiilen çalışan bir işletme açar. Bu işletmeler, yasa dışı bahis gelirlerini "hizmet bedeli" gibi göstererek kendi POS'larından geçirir.

Daha sinsi olan bu yöntemde, yasa dışı örgütler, normal ve yasal olarak çalışan işletmelere, tabela şirketleri üzerinden temin ettikleri ikinci bir POS cihazı verir. İşletme sahibiyle her işlemden belirli bir yüzde komisyon karşılığında anlaşılır. Müşteri ödeme yaptığında, parası farkında olmadan kumar şebekesinin hesabına aktarılmış olur.

Uzmanlar, vatandaşların bu tuzağa düşmemeleri için şu kritik uyarılarda bulunuyor:

Ödeme yaparken, hizmet aldığınız işletmenin adı ve adresi ile POS cihazı fişinde ya da ekranda görünen işletme adının aynı olup olmadığını mutlaka kontrol edin. Farklılık varsa işlemi durdurun.

Bir işletme, “POS’umuz arızalı, başka bir POS getirelim” derse şüpheyle yaklaşın. Mümkünse nakit ödeyin veya işlemi iptal edin.

Özellikle 5 bin TL ve üzeri ödemelerde POS fişlerinizi en az 6 ay saklayın. Ayrıca, işletmeden mutlaka fatura veya yazar kasa fişi isteyin. Bu belgeler, olası bir soruşturmada masumiyetinizi kanıtlayan en önemli delillerdir.

Kart bilgilerinizi bir yere yazarak veya bir uygulamaya girerek sanal POS işlemi yapmak isteyen işletmelerden uzak durun. Bu tür talepleri kesinlikle reddedin.

Ödeme için size sunulan QR kodun veya yönlendirildiğiniz uygulamanın, gerçekten hizmet aldığınız işletmeye ait olduğundan emin olun.