Puanlarınız yarın silinebilir: Sadakat kartlarındaki haklarınıza sahip çıkın

Bankaların çıkardığı kredi kartları, mağazaların ve markaların tüketicinin alışveriş yapmasını teşvik etmek amacıyla verdiği sadakat kartlar... Alışverişten sonra kartlarda genellikle puanlar birikiyor. Kimi az, kimi çok. Tüketici genellikle puanlarını biriktirmek ve anlamlı indirimler kazanmak eğiliminde. Oysa bazı kartlarda biriken puanlar belli periyotlarda siliniyor. Genellikle bu süre her yılın sonunda bitiyor. ‘Biriksin harcarım’ diyen tüketici 1 Ocak’ta kartının sıfırlanması gibi bir durumla karşılaşabiliyor. 

Uzmanlar, tüketicilerin bu süreci iyi takip etmelerini ve sadakat kartlardan doğan hakları yakından takip etmek gerektiğini belirtiyorlar. Biz de ‘sadakat kartlardaki puanların silinmesi ne kadar yasal’ sorusunun peşine düştük.

‘ETİK DEĞİL’

Tüketiciyi Koruma Derneği (TÜKODER) Genel Başkanı Aziz Koçal, Hürriyet’e yaptığı değerlendirmede sadakat kartlarda biriken puanların belirli bir süre sonra silinmesinin pek çok sektörde rastlanan bir uygulama olduğunu belirterek, “Ancak bu konuda doğrudan net bir yasal düzenleme bulunmuyor. Bunun yerine mevcut tüketici hakları ilkeleri çerçevesinde değerlendirme yapılıyor” dedi.

“Bu uygulama Türkiye’de yaygın olarak her yıl sonunda puanların sıfırlanması şeklinde kullanıcıya yansıyor. Oysa bu durum etik olmayan bir uygulama” diyen Koçal, şu bilgileri verdi: “Tüketici Haklarını Koruma Kanunu (6502 sayılı Kanun) kapsamında tüketicilerin açık ve anlaşılır şekilde bilgilendirilme hakkı var. Firmalar eğer puanların ne zaman ve nasıl silineceğini tüketiciye makul bir süre öncesinde bildirmemişse, bu uygulama tek taraflı sözleşme koşulu hükümsüz veya hukuka aykırı sayılabilir. Çünkü puan alışverişler karşılığında birikmiş bir değerdir ve kazanılmış bir haktır.”

149 BİN TL’YE KADAR BAŞVURU MÜMKÜN

Koçal’ın verdiği bilgilere göre puanları silinen tüketici, puanların silinme gerekçesini yazılı olarak talep etmeli. Koçal, bu konuda da şöyle yol gösterdi: “Firmaya yazılacak başvuruda puanların ekonomik bir değer ve kazanılmış hak olduğu belirtilerek, bildirim yapılmadığının altı çizilmeli. Uygulanacak şartların tüketiciye bildirilmediği açıkça ifade edilmeli. Eğer firma olumlu yanıt vermezse, tüketici bulunduğu yerin Tüketici Hakem Heyeti’ne (THH) başvurma hakkına sahip. 2025 için 149 bin TL’ye kadar değer içeren uyuşmazlıklarda başvuru mümkün.”

SON KULLANIM TARİHİNİ ÖĞRENİN

İşte, dikkat edilmesi gerekenler:

Koşulları yazılı olarak saklayın.

Puanların tarihlerini kampanya başlangıcında öğrenin.

Puan silinirse ekran görüntüsü, e-postayı delil olarak toplayın.

6502 sayılı kanunda sadakat puanlarının süresiyle ilgili özel bir madde yok. Ancak bu konudaki uygulamalar, tüketicinin bilgilendirilme hakkı ve haksız ticari uygulamalar çerçevesinde ele alınır.

‘UYARI YOKSA SİLİNEMEZ’

TÜKONFED (Tüketici Konfederasyonu) Başkan Vekili Av. İbrahim Güllü ise puanların belli süre ile kullanım şartı getirilmiş olabileceğine dikkat çekerek, “Tüketici o kampanyaya girerken, o kartı kullanırken ‘şu tarihte istifade edemezsen silinecektir’ diye bilgilendirilmiş olabilir. Uyarı yapılmamışsa zaten silinemez” dedi.

Güllü de puanların silinmesinin yasal olmadığı konusunda Koçal ile aynı görüşü paylaştı: “Sözleşmede süre sonunda silinecektir denilmiş olsa dahi bu, tüketici kanunu kapsamında haksız şart kabul edilir. Tüketici ile müzakere edilmediği gibi tüketicinin onayı da alınmış olmayacaktır. Ayrıca bu karar tek taraflıdır ve tüketici için hiçbir hukuki anlam taşımaz.”

Zaman aşımı süresinin 10 yıl olduğunu söyleyen Güllü, “Kişiler ile işletmeler arasındaki ilişkileri düzenleyen Borçlar Kanunu’na göre alacaklarla ilgili haklar 10 yıl boyunca kullanılabilir” bilgisini verdi.

YILBAŞINDAN ÖNCE TÜKETİN

Güllü, “Puanı birikenler, önceden bildirilmiş ise yılbaşından önce kullansınlar. Kullanamayanlar ise puanların silinmesi halinde haklarını arayacağını karşı tarafa bildirsinler. Tüketici puanları kullanamadan silinmesi halinde, puanların iadesi için de Tüketici Hakem Heyetleri’ne bizzat giderek ya da e-devlet üzerinden başvuru yapabilirler” diye konuştu.