Petrol piyasasında ‘Trump ve İran’ alarmı

Dün 63,82 dolara kadar yükselen Brent petrolün varil fiyatı, günü 63,55 dolardan tamamladı. Brent petrolün varil fiyatı, bugün saat 09.38 itibarıyla kapanışa göre yüzde 0,4 artarak 63,81 dolar oldu. Aynı dakikalarda Batı Teksas türü (WTI) ham petrolün varili 59,64 dolardan alıcı buldu.

Petrol fiyatlarındaki kısmi yükselişte, İran kaynaklı arz kesintisi risklerinin yeniden gündeme gelmesi ve Venezuela'da arzın geleceğine ilişkin belirsizlikler etkili oldu.

ABD Başkanı Donald Trump'ın, gösterilerin devam ettiği İran'a karşı konvansiyonel hava saldırılarının ötesinde siber ve psikolojik saldırı seçenekleri konusunda bilgilendirildiği iddiası piyasalarda jeopolitik risk algısını güçlendirdi.

CBS News'e konuşan ve isimlerinin açıklanmasını istemeyen 2 Savunma Bakanlığı yetkilisine göre, Trump'a, İran'a karşı kullanılabilecek askeri ve örtülü araçlara ilişkin detaylı sunum yapıldı.

Yetkililer, İran'a olası askeri müdahalede hava gücü ve uzun menzilli füzelerin merkezi rolünü koruduğunu ancak siber operasyonlar ve psikolojik faaliyetlerin de seçenekler arasında yer aldığını iddia etti.

Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt de daha önce Trump'ın İran konusunda önceliğinin diplomasi olduğunu, ancak askeri seçeneğin her zaman masada bulunduğunu ifade etmişti.

Gelişmeler, küresel petrol rezervlerinin önemli bir bölümüne ev sahipliği yapan Orta Doğu'da gerilimin tırmanarak arzda aksamalara yol açabileceği endişelerini artırarak fiyatlar üzerinde yukarı yönlü baskı oluşturuyor.

Trump'ın ayrıca İran ile ticaret yapan ülkelerin ABD ile olan ticaretlerinde yüzde 25 gümrük vergisi ödeyeceğini açıklaması ve bu kararın "kesin ve nihai" olduğunu vurgulaması da piyasalardaki belirsizliği artırıyor.

Uzmanlar, söz konusu tarifelerin uzun vadede küresel büyümeyi baskılayarak enflasyonu yeniden tetikleyebilecek bir ticaret savaşı riskini beraberinde getirebileceğini, bunun petrol fiyatlarını yukarı yönlü etkileyecek bir unsur olabileceğini belirtiyor.

VENEZUELA'DA YATIRIM ORTAMI BELİRSİZLİĞİNİ KORUYOR

Bunun yanı sıra Trump, Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro'nun alıkonulmasının ardından Caracas ile yürütülen görüşmelerin "çok iyi gittiğini", Venezuela'dan 50 milyon varil petrol alımının gündemde olduğunu ve ilk etapta 4,2 milyar dolarlık petrolün ABD’ye doğru yola çıktığını açıkladı. Trump ayrıca, Venezuela petrol projeleri konusunda Exxon'un tutumundan memnun olmadığını ve şirketi ülkedeki petrol ihalelerinin dışında bırakmayı değerlendirdiğini ifade etti.

Uzmanlar, ABD Başkanı'nın bu yöndeki açıklamalarının yatırımcılar tarafından Venezuela'daki yatırım ortamının öngörülebilir olmadığı ve ticari belirsizliklerin devam ettiği şeklinde yorumlandığını belirtiyor. Bu durumun, özellikle yabancı yatırımcıların daha temkinli davranmasına yol açarak orta ve uzun vadede üretim artışı beklentilerini sınırlayabileceği, dolayısıyla arz artışı beklentilerini zayıflatarak petrol fiyatlarına destek sağlayabileceği ifade ediliyor.

FED'İN BAĞIMSIZLIĞINA YÖNELİK TARTIŞMALAR FİYATLARA DESTEK SAĞLIYOR

Öte yandan Fed'in bağımsızlığına yönelik endişeler de gündemdeki yerini koruyor.

Fed'in eski başkanları, Bankanın bağımsızlığının ekonomik performans açısından kritik önemde olduğuna dikkati çekerek, Fed Başkanı Jerome Powell hakkında gündeme gelen "cezai soruşturmanın" bu bağımsızlığı zayıflatmaya yönelik, savcılık kanalıyla yürütülen benzeri görülmemiş bir girişim olduğunu vurguladı.

Powell'a yönelik söz konusu soruşturmanın piyasalara etkisi şu aşamada sınırlı kalsa da, analistler bu yıl finansal piyasalar açısından ana temalardan birinin Fed'in kurumsal bağımsızlığına ilişkin tartışmalar olabileceğini öngörüyor.

Fed'in bağımsızlığına yönelik artan endişeler, kısa vadede petrol fiyatlarına destek sağlarken, orta vadede ekonomik belirsizlikler ve talep görünümüne ilişkin riskler nedeniyle yükselişi sınırlıyor.

Brent petrolde teknik olarak 70 dolar direnç, 60,32 dolar destek seviyesi olarak izleniyor.