ÖZLEM DOĞANER Faizde indirimin kapısı açılır mı?

Gözler 13 Ağustos'ta Merkez Bankası Başkanı Fatih Karahan'da olacak. Yılın üçüncü Enflasyon Raporu açıklanacak. Ancak piyasaların merak ettiği sadece yeni enflasyon tahmini değil. Karahan'ın faiz konusunda vereceği mesajlar da en az rakamlar kadar önemli.
Önce enflasyon... Mayıs 2024'te yüzde 75.4 olan yıllık enflasyon temmuzda yüzde 31.78'e geriledi. Elbette yüzde 31.78 hala yüksek. Ancak yüzde 75'ten buraya uzanan dezenflasyon yolculuğu da önemli.
Üstelik işler planlandığı kadar kolay gitmedi. Petrol fiyatının yıl içinde 60 dolarlardan 117 dolara çıkması, emtia fiyatlarındaki artış ve küresel belirsizlikler enflasyonla mücadeleyi zorlaştırdı.
Merkez Bankası önceki raporunda 2026 yıl sonu enflasyon tahminini yüzde 26 olarak açıklamıştı. Şimdi kritik soru şu: Bu tahmin korunacak mı, yoksa yukarı yönlü revizyon mu gelecek?
Önümüzde baz etkisinin destek vereceği ağustos ve eylül ayları var. Kalan aylarda ortalama aylık enflasyon yüzde 1.5 civarında tutulabilirse yıl sonunda yüzde 29 civarı mümkün. Yani yüzde 20'li enflasyon artık hayal değil.
Ancak madalyonun diğer yüzünde reel sektör var. Sanayicinin ortak şikâyeti yüksek faiz, daralan iç talep ve krediye erişim. Üretici üzerindeki finansman baskısı giderek ağırlaşıyor.
Bu nedenle Karahan'ın mesajlarında iki denge aranacak: Enflasyonla mücadeleden taviz vermeden dezenflasyondaki ilerlemenin faiz indirimlerine ne ölçüde alan açacağı...
13 Ağustos'ta belki de asıl önemli soru yüzde 26 hedefinin değişip değişmeyeceği değil. Enflasyon yüzde 20'lere giderken faiz ne hızla peşinden gelecek?

***

BU HALI YABANCI YATIRIMCIYI UÇURUR MU?

Bu hafta dünyanın en büyük halı fabrikasını, Merinos'un Gaziantep'teki tesisini gezdim. Rakamlar etkileyici: Yıllık 80 milyon metrekare üretim kapasitesi, İKEA'dan Wallmart'a perakende zincirleriyle 100'ün üzerinde ülkeye satış, cironun %92'si ihracat... Dünyadaki makine halısının yaklaşık %7'sini tek başına Merinos üretiyor.
Şirket yıl bitmeden borsaya gelmeye hazırlanıyor. Halka arz SASA ve Türkiye'ye gelecek yabancı sermaye açısından da önemli olacak.
Merinos artık sadece halı üretmiyor. İpliğinden boyasına entegre üretim yapan şirket, 270 milyon dolarlık yatırımla 1 Ekim'den itibaren polyester çipsini de kendisi üretecek. Sektörde ortalama %10-12 olan FAVÖK marjı Merinos'ta %20.
SASA'nın satın alınması Merinos'un nakit gücüyle finanse edildi. Şimdi Merinos'un halka arzından sağlanacak kaynağın grubun finansal yapısın ıgüçlendirerek SASA'nın kaldıraç oranının düşürülmesine katkı sağlaması bekleniyor.
Asıl dikkat çekici hedef ise tahsisatın %50'den fazlasının yabancı kurumsal yatırımcılara yapılacak olması. 4'ü uluslararası 11 kuruluş yetkilendirildi. 2017'den bu yana ilk kez bu denli büyük uluslararası halka arz hedefleniyor.
Merinos'un yurt dışı siparişleri geçen yıl ağustos ayına göre metrekare bazında yaklaşık yüzde 50 daha yüksek. Şirket yeni işçi alıyor. Savaşlarla birlikte dünya ticaretinde artık yalnızca fiyat değil, "güvenilir tedarikçi" olmak da değer kazanıyor. Erdemoğlu Holding Yönetim Kurulu Başkanı İbrahim Erdemoğlu, "Türkiye güvenilir tedarikçi olarak öne çıkacak" diyor.