Metal işçisi kadınlar daha güvencesiz: Kıyafetler korumak bir yana riski arttırıyor

Birleşik Metal-İş Sendikası’nın BİSAM ile birlikte gerçekleştirdiği "Kişisel Koruyucu Donanımlarda (KKD) Toplumsal Cinsiyet Açığı" araştırmasının sonuçları paylaşıldı.

27 Nisan 2026 tarihinde İstanbul'daki sendika genel merkezinde açıklanan araştırma sonuçları, metal işkolunda kadın ve erkek işçiler arasındaki uçurumu gözler önüne serdi.

Rapora göre, iş sağlığı ve güvenliğinin temel şartı olan koruyucu donanıma erişimde "cinsiyet açığı" hat safhada:

Baret: İhtiyacı olduğu halde barete ulaşamayan kadınların oranı yüzde 17,8. Bu rakam, erkeklerin (yüzde 3,7) tam beş katı.

İşitme Koruyucu: Kadın işçilerin yüzde 39,6’sı gürültülü ortamda çalışmasına rağmen, koruyucuya erişemeyen kadınların oranı erkeklerin dört katı.

Maske: Toz ve duman maruziyetine rağmen maskeye ulaşamayan kadın işçi oranı (yüzde 16,5), erkeklerin iki katına yakın.

Birleşik Metal-İş Eşitlik Dairesi Uzmanı Nuran Gülenç, bu korkunç tablonun nedenini "cinsiyetçi önyargılar" olarak açıkladı. Gülenç, "Kadın yapıyorsa o iş risksizdir algısı var. Bir işi erkek yapınca ayakkabı veriliyor ama kadın yapınca 'risksiz iş' denilerek ekipman verilmiyor" sözleriyle sahadaki ayrımcılığı ifşa etti.

Araştırma, ekipman bulabilen kadınların ise "erkek kalıpları" içinde hayatta kalmaya çalıştığını gösterdi. Beden uyumsuzluğu yaşayan kadınların sayısı, erkeklerin iki buçuk katı.

Taraklı Ayakkabı ve Uzun Parmaklı Eldiven: Kadınların yüzde 16,3’ü ayakkabıda tarak genişliği, yüzde 15,9’u ise eldivende parmak uzunluğu uyumsuzluğu yaşıyor.

Terzi Misali Üretim: İş yeri temsilcisi kadınlar, kıyafetlerin kalça ve basen kısmına uymadığını, üstlere makasla yırtmaç açmak zorunda kaldıklarını, pantolonları adeta yeniden yarattıklarını anlattı.

Güvenlik Açığı: Bol gelen yeleklerin makinelere takılma, uyumsuz maskelerin ise sızdırma yaparak meslek hastalığı yaratma riski "konfor" değil, bir güvenlik sorunu olarak raporda yer aldı.

İş yerlerindeki erkek egemen kültür, kadınların biyolojik ihtiyaçlarını da görmezden geliyor. Kadın işçilerin yüzde 16,5’i regl, hamilelik ve emzirme dönemlerine dair soruları yanıtlamaktan bile çekinirken; özel donanım ihtiyacı olduğunu belirten 135 kadından yüzde 17,8’i bu ekipmanı asla tedarik edemediğini söyledi.