Market fişlerine dokununca elinizi yıkayın: İncelemeler tamamlandı ciddi uyarı yayınlandı Sözcü Gazetesi

ABD’de yapılan yeni bir araştırma, günlük hayatın en sıradan parçalarından biri olan market fişlerinin düşündüğümüzden çok daha tehlikeli olabileceğini ortaya koydu. Çevre Sağlığı Merkezi’nin yürüttüğü inceleme, termal fiş kağıtlarında yüksek seviyelerde bisfenol S bulunduğunu gösterdi. Bu kimyasal, hormon bozuklukları ve üreme sağlığı üzerindeki etkileri nedeniyle uzun süredir tartışma konusu.

10 SANİYELİK TEMAS BİLE SINIRI AŞIYOR

Araştırmacılara göre fişe sadece birkaç saniyeliğine dokunmak bile risk oluşturuyor. BPS’nin cilt yoluyla hızla emildiği belirtiliyor. Uzmanlar, fişe 10 saniye temas etmenin bile Kaliforniya’nın 65 No’lu Önerisi kapsamında kabul edilen güvenlik sınırlarını aşabilecek düzeyde maruziyete neden olabileceğini söylüyor.

MARKETLERİN FİŞLERİNDE TEHLİKELİ YOĞUNLUK

Merkez, Dollar General, Subway, Burger King, AMC Theatres ve Chanel gibi yaklaşık 50 zincirin fişlerini test etti. Sonuçlar benzer: Termal fişlerde yüksek yoğunlukta BPS bulunuyor. Bu maddeden kaçmak neredeyse imkansız çünkü fişlerde mürekkebin görünmesini sağlayan temel bileşenlerden biri.

Araştırmanın ardından Crumbl ve Gap gibi 32 büyük perakendeciye yasal bildirim gönderildi. Listede yer alan markaların uyarı eklemesi veya daha güvenli alternatiflere geçmesi için 60 gün süreleri bulunuyor. Aksi halde hukuki süreç başlatılacak.

Uzmanlardan Vohra, bulguların ciddiyetini “Bu fişlerdeki BPS yoğunluğunun ne kadar yüksek olduğunu gösteriyor” sözleriyle özetledi.

KASİYERLER VE ÇALIŞANLAR DAHA BÜYÜK RİSK ALTINDA

Araştırmanın en endişe verici kısmı, her gün yüzlerce fişle temas eden kasiyerler için riskin çok daha yüksek olması. Ancak müşteriler de tamamen güvende değil. Restoranda hesabı incelerken, iade için fişi imzalarken ya da market çıkışında fişi cüzdana koyarken geçen süre bile maruziyete katkı sağlıyor.

BPA GİTTİ, YERİNE BPS GELDİ AMA SORUN AYNI

Birçok marka yıllar önce BPA’yı kullanım dışı bırakmıştı. Ancak yerine geçen BPS, benzer sağlık riskleri taşıyor. Yapılan çalışmalar, BPS’nin meme kanseri, bilişsel gelişim bozuklukları ve sperm sayısında düşüş gibi sorunlarla ilişkili olabileceğini gösteriyor.

Tehlike sadece kimyasalın kendisinde değil, kolay emilmesinde. Termal kağıttaki BPS’nin cilt tarafından saniyeler içinde geçebildiği belirtiliyor. Düzenli temas olduğunda vücutta birikme ihtimali daha da artıyor.

YASAKLAR BAŞLIYOR

Washington eyaleti, bu konuda somut adım atan ilk yer oldu. 2026’da yürürlüğe girecek yasayla birlikte fiş kağıtlarında bisfenoller tamamen yasaklanacak. Böylece daha güvenli alternatiflerin kullanılmasının önü açılacak.