Kripto paraya vergi geldi

AKP Grup Başkanı Abdullah Güler tarafından açıklanan ve TBMM Başkanlığına sunulan yeni torba yasa teklifi, kripto varlık dünyasından mücevherata kadar geniş bir alanda ağır vergi yükleri getiriyor.

İktidar sadece vergi oranlarını belirlemekle kalmadı, kripto varlıkların nasıl hesaplanacağından beyanname tarihlerine kadar tüm teknik süreci de karara bağladı.

Düzenlemede belirsizliğe yer bırakmamak adına; "kripto varlık", "cüzdan" ve "platform" kavramları için Sermaye Piyasası Kanunu’ndaki resmi tanımlar esas alınacak. Bu adım, dijital varlıkların hukuki bir zemine oturtularak vergilendirilmesinin önünü tamamen açıyor.

Vergi matrahının tespitinde en kritik nokta olan maliyet hesaplamasında "ilk giren ilk çıkar" yöntemi kullanılacak. Değişik tarihlerde alım yapan bir yatırımcı, varlıklarının bir kısmını sattığında, tevkifat matrahı en eski tarihli alış bedeli üzerinden hesaplanacak.

Zarar Mahsubu: Aynı türden kripto varlık alım satımından doğan zararlar, takvim yılı aşılmamak kaydıyla izleyen dönemlerin kazançlarından mahsup edilebilecek.

Transfer Bildirimi: Varlıklarını başka platforma aktaranlar, alış bedeli ve tarihini bildirmek zorunda. İlk transferde ise ispatlanması kaydıyla kullanıcının beyanı esas alınacak.

Operasyonel süreçte mükellefler ve platformlar için sıkı bir takvim belirlendi:

İşlem Vergisi (On binde 3): Bir aya ait vergiler, izleyen ayın 15'inci günü akşamına kadar beyan edilip ödenecek.

Kazanç Tevkifatı (%10): Platformlarca kesilen stopajlar, takip eden ayın 26'ncı günü akşamına kadar vergi dairesine yatırılacak.

Sistem sadece bireysel yatırımcıyı değil, şirketleri de kapsıyor:

Gerçek Kişiler: Tevkifata tabi kazançlar için ayrıca yıllık veya münferit beyanname vermeyecek.

Dar Mükellef Kurumlar: Bu kazançları için "özel beyanname" vermekle yükümlü olacak.

Ticari İşletmeler: Kripto gelirleri ticari kazanç sayılacak ve ödenen tevkifatlar yıllık beyannameden mahsup edilecek. Sermaye piyasası dışındaki platformlarda yapılan işlemler ise her halükarda yıllık beyanname ile bildirilecek.

Teklifin bir diğer ağır maddesi ise mücevherata yönelik. Tabii veya kültür incileri, elmas, pırlanta, kıymetli taşlar ve bunların toz/pudraları üzerinden %20 oranında ÖTV alınacak. Bu düzenleme de kripto vergisi gibi kanun yayımını izleyen ikinci ayın başında yürürlüğe girecek.