Kazakistan’da dev tarım hamlesi: Türk ve Polonyalı ortaklardan 137 milyon dolarlık yatırım

Türk kökenli Kazakistan inşaat devi Sine Midas Stroy ile Polonya’nın sürdürülebilir tarım teknolojileri lideri Fabe Agro, 137 milyon dolarlık modern sera kompleksi projesi için imzaları atarak inşaat çalışmalarını resmen başlattı.  

Çimkent’te gerçekleştirilen açılış törenine yetkililerin yanı sıra Sine Midas Stroy CEO'su ve yönetim kurulu başkanı olan Ahmet Budan da katıldı.

2025 yılının son çeyreğinde, Kazakistan Cumhuriyeti'nin güneyindeki tarımsal ve endüstriyel merkez olan Çimkent şehri, ülkenin tarımsal sanayileşme tarihinde dönüm noktası niteliğinde bir yatırıma ev sahipliği yaptı. Kazakistan inşaat sektörünün köklü oyuncularından, Türk kökenli Sine Midas Stroy şirketi ile sürdürülebilir tarım teknolojileri alanında uzmanlaşmış Polonyalı Fabe Agro şirketi arasında imzalanan 137 milyon ABD Doları (USD) değerindeki yatırım anlaşması, modern seracılık alanında bölgesel dengeleri değiştirecek bir girişim olmayı hedefliyor.

Kazakistan, sert karasal iklimi nedeniyle kış aylarında taze sebze ve meyve tedarikinde büyük ölçüde dışa bağımlı. Özbekistan, Çin ve Türkiye'den yapılan ithalatlar, cari açığı artırmanın yanı sıra, gıda enflasyonunu da tetikliyor. Sine Midas Stroy ve Fabe Agro'nun Çimkent projesi, yıllık 36.000 tonluk üretim kapasitesiyle bu dışa bağımlılığı kırmayı hedefleyen stratejik bir hamle olarak değerlendiriliyor.

137 milyon dolarlık bu dev projenin arkasındaki kurumsal yapı, inşaat mühendisliği disiplini ile biyoteknolojik tarım uzmanlığının nadir görülen bir sentezini oluşturmaktadır. Ortaklığın tarafları, kendi alanlarında rüştünü ispat etmiş, uluslararası operasyon kabiliyetine sahip aktörler olarak öne çıkıyor.

YOL İNŞAATINDAN GIDA GÜVENLİĞİNE STRATEJİK GEÇİŞ

Kazakistan’da bugüne kadar Atyrau-Aktau ve Almatı-Ust-Kamenogorsk gibi kritik karayolu projeleriyle tanınan Ahmet Budan yönetimindeki Sine Midas Stroy şirketi, bu projeyle birlikte portföyünü tarım endüstrisine genişletiyor. Aynı zamanda Kazakistan’ın Mersin Fahri Konsolosu olan Ahmet Budan, törende yaptığı açıklamada, Türk mühendislik tecrübesini Polonya’nın tarım teknolojisiyle birleştirerek Kazakistan’ın gıda güvenliğine katkı sağlamayı hedeflediklerini vurguladı.  

Projenin teknolojik ortağı olan Polonyalı Fabe Agro, Avrupa’daki altyapı devi Fabe Polska’nın iştiraki olarak biliniyor. Şirket, bu proje ile Kazakistan’daki ilk büyük ölçekli tarım yatırımını gerçekleştirmiş oldu.  

YILLIK 36 BİN TON DOMATES ÜRETİMİ 

Çimkent’te tahsis edilen 144 hektarlık devasa bir arazi üzerine kurulacak olan tesis, tamamlandığında Orta Asya’nın en büyük endüstriyel sera komplekslerinden biri olacak. Projenin teknik detayları ise şöyle:  

Yapılan yatırımla birlikte yıllık 36.000 ton endüstriyel domates üretimi. Yıl boyu üretim yapabilen, topraksız tarım (hidroponik) ve ileri iklimlendirme sistemleri ve bölgede 1.000’den fazla kişiye kalıcı istihdam sağlanması bekleniyor.  

LİDERLİK VE DİPLOMATİK DERİNLİK

Şirketin yönetim yapısı, ticari başarının ötesinde diplomatik bir derinliğe sahiptir. Şirketin CEO'su ve yönetim kurulu başkanı olan Ahmet Budan, aynı zamanda Kazakistan Cumhuriyeti'nin Mersin Fahri Konsolosu unvanını taşımaktadır.

İş insanı Ahmet Budan, Kazakistan Cumhurbaşkanı tarafından devlet ve kamu faaliyetlerindeki başarıları, ülkenin sosyo-ekonomik ve kültürel gelişimine katkıları ve halklar arasındaki dostluğu pekiştirmesi nedeniyle "Onur Belgesi" ile ödüllendirildi. Bu durum, projenin devlet nezdindeki meşruiyetini ve desteklenme olasılığını artıran en önemli faktördür.

BAKAN SAPAROV: “İHRACAT ODAKLI ÜRETİMİ DESTEKLİYORUZ”

Yatırım anlaşması, Kazakistan Tarım Bakanlığı ile Kamu-Özel Ortaklığı (PPP) modeli çerçevesinde hayata geçiriliyor. Tarım Bakanı Aidarbek Saparov, projenin sadece iç pazarın ihtiyacını karşılamakla kalmayıp, Kazakistan’ı bölgede önemli bir taze sebze ihracatçısı konumuna getireceğini belirtti. Bakanlık, projeye altyapı ve yatırım teşvikleri konusunda tam destek vereceğini taahhüt etti.  

Projenin 2027 yılına kadar tam kapasiteyle faaliyete geçmesi planlanırken, ilk etabın tamamlanmasıyla birlikte Çimkent’ten Rusya ve Körfez ülkelerine domates ihracatının başlaması hedefleniyor.