Karaciğerin görünmez katili! Çok fazla bilinmiyor, hızla yıkıma sürüklüyor... Bağışıklığınız bu ‘gölge düşmana’ hazır mı?

Hemen hepimiz Hepatit B hakkında az ya da çok bilgi sahibiyiz. Peki Hepatit D (HDV) virüsünü daha önce duydunuz mu?

Dünya Sağlık Örgütü (WHO) Hepatit D virüsünü kanserojen ilan etti ve karaciğer kanserine neden olduğunu belirtti.

“WHO’ya göre göre, Hepatit D, tüm hepatit virüsleri arasında en agresif karaciğer hastalığına neden olanıdır. Bu nedenle en önemli sarılık yapan virüstür. WHO tahminlerine göre, dünya genelinde 12-72 milyon insan HDV ile enfekte olmuş durumda. Hepatit B’li (HBV) her 20 kişiden 1'inde HDV eş enfeksiyonu bulunuyor. HDV, küresel karaciğer kanseri ölümlerine önemli ölçüde katkıda bulunuyor” diyen Gastroenteroloji Uzmanı Prof. Dr. Vedat Göral, Hepatit D’nin ne olduğunu şöyle detaylandırdı:

“Hepatit D, çoğalmak için Hepatit B virüsüne ihtiyaç duyan, karaciğer iltihabına (delta hepatiti) neden olan ve sarılık yapan en ciddi viral hepatit türüdür. Kronik Hepatit B taşıyıcılarında siroz ve karaciğer kanseri riskini ciddi oranda artıran bu enfeksiyon, kan ve cinsel temas yoluyla bulaşıyor.”

NEDEN TEK BAŞINA HAREKET EDEMİYOR?

Hepatit D virüsüne tıpta; ‘defektif virüs’ deniyor. Defektif virüs, çoğalmak için gerekli olan genetik materyalin tamamına sahip olmayan, bu nedenle enfeksiyonu sürdürebilmek için başka bir ‘yardımcı virüse’ ihtiyaç duyan eksik virüs tipidir. HDV bu nedenle Hepatit B virüsüne ihtiyaç duyuyor, tek başına hareket edemiyor.

EN HIZLI İLERLEYEN VE EN KÖTÜ FORMU

Prof, Dr. Göral, Hepatit D’nin kronik viral hepatitlerin en hızlı ilerleyen ve hastalığın seyri açısından en kötü formu olduğunu söyledi, “Bulaşma yolu, hasta kişilerin kanı ile temas, korunmasız cinsel ilişki ve nadiren de olsa anneden bebeğe geçmesidir” dedi.

Hepatit B aşısı olanlar veya bu virüsü taşımayanlar Hepatit D’den korkmamalı. Çünkü özellikle Hepatit B’li hastalar risk altında. Hepatit B olmadan Hepatit D virüsü hastalık yapmıyor. Hastalık, sadece Hepatit B'li kişilerde meydana geliyor.

ÜLKEMİZDE BU BÖLGELERDE DAHA SIK GÖRÜLÜYOR

Hepatit D virüsü, ülkemizde Güneydoğu Anadolu ve Doğu Anadolu’da daha sık görülüyor. Vedat Göral, “Bölgesel yayılımın nedenleri; çevresel faktörler mi, genetik mi yoksa tarama eksikliği mi? Tam bilinmiyor. Genetik ve çevresel farklılıklar buna neden olabilmektedir. Tarama eksikliği buna neden değildir” bilgisini verdi.

İŞTE BELİRTİLERİ

“Hepatit D virüs enfeksiyonuna bağlı olarak virüs bulaşan kişilerde; Hepatit D enfeksiyonu, akut veya kronik seyredebilir” diyen Prof. Dr. Göral belirtileri ise şöyle sıraladı:

“Belirtiler diğer hepatitlere benzer: Yorgunluk ve halsizlik, sarılık (cilt ve gözlerde sararma), koyu renkli idrar ve karın ağrısı olabilir. Bazen sessiz şekilde de vücutta saklı kalabilir. Hepatit D virüsü, Hepatit B virüsü enfeksiyonuna göre daha agresif seyredebilir. Siroz gelişimini, hepatit B virüsüne göre daha hızlandırabilir.”

KANSER GELİŞİMİNE SEBEP OLUYOR

Bazı çalışmalar Hepatit D virüsünün hücre içi sinyal yollarını bozarak direkt kanser gelişimine katkıda bulunabileceğini öne sürüyor. Bu konuda kesin kanıt olmamakla beraber araştırmalar hala devam ediyor.

Güncel bilgiler, HDV’nin daha çok şiddetli kronik iltihap ve hızlı siroz üzerinden kansere zemin hazırladığını gösteriyor. Hepatit B virüsü enfeksiyonuna göre, 2–3 kat daha yüksek oranda karaciğer kanseri (HCC) riski raporlanmıştır.

EN GÜÇLÜ KORUNMA YOLU HEPATİT B AŞISI

Vedat Göral da Hepatit D virüsünün doğrudan kanser yapmasa da karaciğer kanseri gelişme riskini belirgin şekilde artırdığının altını çizdi, “Çok hızlı fibrozis ve siroza yol açtığı için karaciğer kanseri gelişme riskini belirgin şekilde artırır. En güçlü korunma yolu Hepatit B aşısıdır. Hepatit B virüsü taşıyan hastaların, 6 ayda bir kez rutin kontrollerinin yapılması ve takip edilmesi gerekiyor. Ayrıca, sigara ve alkol de tüketmemelidirler” ifadelerine yer verdi.

TEDAVİSİ YOK MU?

Modern tıpta Hepatit D'nin ilaç tedavisi car ancak bu ilaçlar yüzde 100 iyileşme sağlamıyor. Viral yükte belirgin düşme ve karaciğer fonksiyonlarında düzelme oranı %60–70’e kadar çıkabiliyor. Virüsün tamamen yok olması çok nadir meydana geliyor.