KADES artık görünmez oldu! Acil durum butonu anahtarlığa sığdı

Tehdit anında saniyeler, bir kadın için yaşamla ölüm arasındaki o ince çizgiyi belirler. Bir akıllı telefonu çantadan çıkarmak, ekran kilidini açmak ve ilgili uygulamayı bulmak; bir saldırganın karşısında çoğu zaman göze alınamayacak kadar uzun ve dikkat çekici bir eylemdir.

Trakya Üniversitesi’nin laboratuvarlarında çalışan iki genç kadın, devletin resmi Kadın Destek Uygulaması’ndaki (KADES) bu "görünürlük" riskini fark ettiğinde, teknolojik bir ödevden fazlasını yapmaya karar verdi. Mobil Teknoloji Programı öğrencileri Sevda Başkan ve Gamze Öz, şiddetin gölgesinde yaşayan kadınların hayatta kalma reflekslerine yanıt veren, göze çarpmayan bir "kalkan" geliştirdi.

İki aylık yoğun bir çalışmanın ürünü olan ve "Sesim Olsun" adı verilen bu proje, güvenliğin sadece kolluk kuvvetlerine ulaşmakla değil, o ulaşımın ne kadar sessiz yapılabildiğiyle ilgili olduğuna dair yeni bir bakış açısı sunuyor.

Edirne’deki atölyelerinde projeyi şekillendiren öğrencilerin çıkış noktası, mevcut güvenlik protokollerindeki pratik bir boşluktu. KADES gibi uygulamalar hayati önem taşısa da, kullanım anında saldırganın dikkatini telefona çekme riski barındırıyordu.

Gamze Öz, geliştirdikleri sistemi anlatırken bu güvenlik paradoksuna işaret ediyor. "KADES uygulamasında telefondan yardım istenebiliyor; ancak telefonu çıkarmak hem zaman kaybı yaratıyor hem de dikkati çekiyor" diyor Öz. "Biz daha az fark edilen, tehdit anında belli etmeden kendimizi savunma moduna geçebileceğimiz bir sistem geliştirmek istedik."

Çözüm, günlük hayatın en sıradan objelerinden birine, bir anahtarlığa gizlendi. Dışarıdan bakıldığında standart bir aksesuardan farksız olan bu aparat, arka planda çalışan bir yazılımla eşleştirildiğinde, tek bir parmak hareketiyle sessiz bir çığlığa dönüşüyor.

Sistemin işleyiş mantığı, kriz anındaki paniği minimize etmek üzerine kurulu. Öğrencilerden Sevda Başkan, "Sesim Olsun" uygulamasının teknik altyapısının sadeliğine vurgu yapıyor.

Kullanıcı, mobil uygulamayı telefonuna yükleyip anahtarlıkla eşleştirdiğinde sistem aktif hale geliyor. Tehdit hissedildiği anda anahtarlık üzerindeki gizli butona basılması yeterli. Cihaz, o saniyede, önceden belirlenmiş güvenilir kişilerin telefonlarına "Acil durumdayım" mesajını ve anlık konum bilgisini iletiyor. Telefon ekranını açmaya, numara tuşlamaya veya konuşmaya gerek kalmadan, mağdurun koordinatları yardım ağındaki kişilere ulaşıyor.

Bu yöntem, şiddet gören kadınların en büyük handikaplarından biri olan "iletişim kurarken yakalanma" korkusunu bertaraf etmeyi amaçlıyor.

Projenin akademik danışmanlığını yürüten Elektronik ve Otomasyon Bölümü Öğretim Görevlisi Ahmet Fetullah Yılmaz, öğrencilerin çalışmasını, mevcut kamu güvenliği uygulamalarının bir "üst sürümü" olarak nitelendiriyor.

Yılmaz, "Tehlike anında telefonla yardım istemek dikkati çekebilir" diyerek öğrencilerin tespitini doğruluyor ve ekliyor: "Öğrencilerimiz, KADES uygulamasını bir adım ileri taşımayı hedefledi. Şiddet mağduru kadınların fark edilmeden kolaylıkla yardım isteyebileceği, günlük hayatta herkesin kullandığı bir çanta aksesuarına entegre edilebilecek bir sistem ortaya çıktı."

Üniversite yönetimi ve proje ekibi, bu hayati inovasyonun yasal haklarını korumak ve yaygınlaştırılmasını sağlamak amacıyla patent başvurusunda bulunmaya hazırlanıyor. Edirne’den çıkan bu girişim, kadınların güvenliğinin sadece yasalara değil, aynı zamanda saniyelerle yarışan akıllı mühendislik çözümlerine de bağlı olduğunu bir kez daha hatırlatıyor.