İran’da gerilim düşüyor mu? Trump bu kez yumuşak konuştu

İran’da hayat pahalılığı sebebiyle başlayıp rejim karşıtı bir tona evrilen protesto gösterileri, ABD’nin müdahale tehdidiyle küresel bir krize evrilirken ABD Başkanı Donald Trump’ın gerilimi düşüren açıklamalarına Tahran da katıldı. Trump’ın önceki gün, “Bize, İran’da infazların durdurulduğu bildirildi. Şu anda bir infaz planı ya da idam yok” sözlerini İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi de Fox News’e verdiği röportajda onaylayarak kimsenin idam edilmeyeceğini, böyle bir planlarının olmadığını söyledi. Bu arada dün Beyaz Saray tarafından yapılan açıklamada da İran’da uygulanması planlanan 800 idamın durdurulduğu öne sürüldü.

‘ŞİDDETİN SEBEBİ TERÖR UNSURLARI’

Ülkedeki protestolarda yaşanan can kayıplarına ilişkin yüksek rakamlı iddiaları reddederek, şiddetin protestocular değil, İsrail tarafından “dışarıdan yönlendirilen terör unsurları” nedeniyle uygulandığını savunan İranlı bakan, ölü sayısının binler değil yüzlerle ifade edilebilecek düzeyde olduğunu belirtti. Arakçi, “Üç gün süren terörist operasyonların ardından şu anda ortam sakin. Tam kontrol bizde” ifadesini kullandı. Rejim karşıtları gösterilerde güvenlik güçleri tarafından öldürülen protestocuların sayısının 12 bini aştığını iddia ederken Reuters, İranlı bir yetkiliye dayandırdığı haberinde hayatını kaybedenlerin sayısının 2 bin civarında olduğunu aktarmıştı.

‘DİPLOMASİ SAVAŞTAN İYİDİR’

Röportajda Tahran’ın savaştan yana değil, diplomasiden yana olduğunun da altını çizen Arakçi, “İran müzakereye ve diplomasiye hazır olduğunu kanıtladı. Son 20 yılda her seferinde bunu kanıtladık. Ancak diplomasiyi her zaman terk eden, savaştan sonra diplomasiyi kesen ABD oldu. Savaş ve diplomasi arasında seçim yapmak gerekirse, diplomasi daha iyi bir yoldur. Bu konuda ABD ile olumlu bir deneyimimiz olmasa da, yine de diplomasi savaştan çok daha iyidir” diye konuştu.

TEL AVİV-TAHRAN HATTINDA GİZLİ ANLAŞMA

Washington Post, İsrail’in aralık ayının sonlarında, 28 Aralık’ta İran’da başlayan protestolar henüz başlamamışken, Rusya üzerinden Tahran’a gizli bir mesaj ilettiğini iddia etti. Diplomatlara dayandırılan habere göre mesajda, İran’ın İsrail’e saldırmaması halinde İsrail’in de İran’a yönelik bir saldırı düzenlemeyeceği belirtildi. İran yönetimi de yine Rusya kanalıyla “önleyici bir saldırıdan kaçınacağını” bildirdi. Uzmanlar, 12 gün süren savaşta iki ülkenin de hava savunma sistemlerinin zarar gördüğünü, iki başkentin de sıcak bir çatışmadan çekindiğini değerlendiriyor.

ABD’DEN İRANLI YETKİLİLERE YAPTIRIM

Bu arada ABD, İran’da protestoculara yönelik şiddetten sorumlu olmakla suçladığı üst düzey beş İranlı yetkili ile İran petrolünün yabancı pazarlara satışından elde edilen gelirlerin aklanmasında rol alan 18 kişi ve şirketi yaptırım listesine aldığını duyurdu.

TÜRK VATANDAŞLARINA DİKKATLİ OLUN UYARISI

Türkiye’nin Tahran Büyükelçiliği, X platformundan yaptığı duyuruda, İran’a seyahat edecek ve hali hazırda İran’da bulunan Türk vatandaşlarını güvenlikleri hususunda dikkatli olmaya davet etti.