İhracatta Hürmüz kaybı Ekonomi Haberleri

Türkiye’nin ihracatı martta geçen yılın aynı ayına göre yüzde 6,4 azalarak 21,9 milyar dolar oldu. Dış ticaret açığı ise 11,3 milyar dolar seviyesinde gerçekleşti. Hürmüz Boğazı’ndaki belirsizliğin Körfez ülkelerine satışları yüzde 40 düşürdüğünü belirten Ticaret Bakanı Ömer Bolat; takvim ve bayramın da etkisiyle ihracatın 1,5 milyar dolarlık kayıp yaşadığını ifade etti.

Ticaret Bakanı Ömer Bolat ve Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Başkanı Mustafa Gültepe, dün Van’da düzenlediği basın toplantısında 2026 yılı mart ayı dış ticaret verilerini açıkladı. Buna göre, ihracat martta geçen yılın aynı ayına göre yüzde 6,4 azalarak 21,9 milyar dolara geriledi. İthalat ise altın ve gümüş fiyatlarındaki aşırı yükseliş sebebiyle yüzde 8,4 artarak 33 milyar 181 milyon dolar oldu. Aynı dönemde dış ticaret açığı yüzde 56,6 büyüdü ve 11 milyar 263 milyon dolara çıktı. Bakan Bolat, takvim etkisi ve Ramazan Bayramı nedeniyle dış satımda 1,5 milyar dolarlık kayıp yaşandığını belirtirken, Hürmüz Boğazı’ndaki belirsizliğin de ihracat üzerinde baskı oluşturduğunu söyledi.

KÖRFEZ'E YÜZDE 40 DÜŞÜŞ VAR

Dünyanın 2020 yılı başında patlak veren Kovid-19 krizinden beri gerçekten taşların yerine oturmadığı, fay hatlarının sürekli büyük sarsıntılar geçirdiği bir dönemden geçtiğini vurgulayan Bolat, "ABD ile İsrail'in İran'a yönelik başlattığı savaş sebebiyle Hürmüz Boğazı'nın kapatılması başta enerji ve petrokimya ürünleri olmak üzere ciddi olumsuz etkiler meydana getirdi. Körfez ülkelerine yönelik bir ay boyunca Türkiye'nin de ihracatında yüzde 40'lık bir azalış gerçekleşti" dedi. Savaş şartları, uzun bayram tatilleri ve takvim etkisinin de ihracata olumsuz etkisinin olduğuna işaret eden Bolat, "Böyle olduğunda özellikle ihracat olumsuz etkileniyor. İşlenmiş ürünler olarak altın ihracatında da 350 milyon dolarlık bir azalma var" diye konuştu. Bolat, bu yıl ihracatta dalgalı bir seyrin olduğunu ifade ederek, şunları kaydetti: "Ocak ayında yaklaşık 800 milyon dolar azalış oldu. Şubat ayında 300 milyon dolar artış oldu. Şimdi mart ayında 1,5 milyar dolar bir gerileme yaşandı. Ama nisan ayında 23 Nisan resmi tatili dışında bir tatilimiz olmayacak. Biz bu açığı nisan ayında kapatacağız ama sonra mayıs ayı gelecek. Uzun bir 9 günlük Kurban Bayramı tatili ufukta gözüküyor. Orada da ihracatta geçen yıl mayıs ayında rekor kırmıştık. Haziran ayında da onu telafi edeceğiz. Bu şekilde dalgalı seyir devam edecek."

YILLIK BAZDA YÜZDE 3 ARTIDAYIZ

TİM Başkanı Gültepe de mart ayıyla birlikte ihracatta ilk çeyrek performansının netleştiğini bildirdi. İlk üç ayda arzu ettikleri seviyenin gerisinde kaldıklarını aktaran Gültepe, "İhracatımız 2026’nın ilk çeyreğinde 63,3 milyar dolara, son 12 ayda ise 271,3 milyar dolara ulaştı. İlk çeyreği yüzde 3,1 ekside tamamlarken, 12 aylık çevrimde yüzde 3 artıdayız" dedi. Gültepe, geçen ay 125 ülkeye ihracatın arttığını dile getirerek, İran savaşından etkilenen Körfez bölgesiyle ilgili de şöyle konuştu: "Mart ayında Körfez ülkelerine ihracatımız 1 milyar 371 milyon dolara kadar indi. Sadece bir ayda bölge ülkelerine ihracatta 815 milyon dolarlık kaybımız var. Geçen ay Umman dışındaki tüm bölge ülkelerine ihracatımız düştü. Irak’ta yüzde 30, BAE’de yüzde 48, İran’da yüzde 41, Suudi Arabistan’da yüzde 29, Katar’da yüzde 83, Kuveyt’te yüzde 70, Bahreyn’de yüzde 81’e yakın kayıp oldu. Savaş en çok mücevher, hububat, otomotiv, kimya ve mobilya sektörlerimizi etkiledi."

26 sektörün 18'i daraldı

TİM tarafından verilen bilgilere göre; mart ayında 26 sektörden 18’inin ihracatı daraldı. Sektörler sıralamasında otomotiv, 3,3 milyar dolarla liderliği kaptırmadı. Otomotivi 3 milyar dolarla kimyevi maddeler, 1,6 milyar dolarla çelik, 1,5 milyar dolarla elektrik elektronik ve 1,2 milyar dolarla hazır giyim takip etti. En çok ihracat yapan 5 il İstanbul, Kocaeli, Ankara, Bursa ve İzmir şeklinde sıralandı. Martta ilk defa ihracata imza atan 938 firmanın toplam katkısı 108 milyon dolara yaklaştı. Paritenin geçen ay ihracata katkısı 682 milyon doları buldu.

Dış satımda en büyük payı Almanya, ABD ve İtalya aldı

Martta en fazla ihracat yapılan ülkenin, 1 milyar 821 milyon dolarla Almanya olduğu görüldü. Almanya'nın ardından 1 milyar 381 milyon dolarla ABD ve 1 milyar 289 milyon dolarla İtalya geldi. İhracatta en çok paya sahip ilk 10 ülkenin toplam ihracat içindeki payı yüzde 46 olarak hesaplandı. Martta en fazla ihracat yapılan ülke grupları, 10 milyar 277 milyon dolarla Avrupa Birliği (AB), 3 milyar 255 milyon dolarla diğer Avrupa Ülkeleri, 2 milyar 523 milyon dolarla Yakın ve Orta Doğu ülkeleri olarak kayıtlara geçti.