Hürmüz’de sular bir anda ısındı! ‘Trump sıkıldı aksiyon istiyor’

ABD ve İran’ın arasında, savaş ile barışın ortasında askıda kalan kırılgan ateşkes devam ederken müzakerelerin sonuçsuz kalışı, gerilimin yeniden tırmanma ihtimalini her geçen gün arttırıyor. Beyaz Saray’a yakınlığıyla bilinen Axios haber sitesi, Başkan Donald Trump’ın Washington ile Tahran arasındaki ‘ne savaş ne de barış’ halinden çok sıkıldığını, harekete geçmek istediğini öne sürdü. Axios’a konuşan üst düzey bir Amerikalı yetkili, “Başkan artık aksiyon istiyor. Oturup beklemek istemiyor. Baskı ve anlaşma istiyor” diye konuştu. Trump’ın Hürmüz Boğazı’ndan ticari gemilerin geçişlerinin sağlanması amacıyla dün başlattığı Özgürlük Projesi’nin arkasında da bu motivasyonun olduğu değerlendiriliyor.

TEMKİNLİ PLANI SEÇTİ

Öte yandan The Wall Street Journal, CNN ve Axios, Trump yönetiminin Hürmüz Boğazı’ndaki yeni deniz misyonuna dair kritik bir terminoloji farkına dikkati çekti. Washington’ın hamlesini bir “eşlik” (escort) operasyonu yerine “rehberlik” (guide) olarak tanımladığı vurgulanırken; ABD’li yetkililerin savaş gemilerinin ticari araçlara doğrudan refakat etmeyeceğini belirttiği aktarıldı. “Özgürlük Projesi” adı verilen operasyonun İran’ın tepkisine bağlı olarak bölgede büyük bir askeri tırmanışa yol açabileceği belirtiliyor. ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) Komutanı Amiral Brad Cooper tarafından Trump’a daha agresif bir plan sunulduğu ancak Trump’ın daha sınırlı ve temkinli bir yaklaşımı tercih ettiği belirtildi. Dünden itibaren ABD Donanması, Hürmüz Boğazı’ndan geçmeye çalışan ticari gemilere yardım etmeye başladı.

DOKUZ GEMİ BOĞAZI GEÇTİ

ABD’nin, gemilere Hürmüz Boğazı’ndan Umman’ın karasularından geçmeleri konusunda uyarıda bulunarak, bölgede “güçlendirilmiş güvenlik alanı” oluşturulduğu belirtilirken “Özgürlük Projesi’nin hayata geçmesinden her iki yönde de dokuz geminin Hürmüz Boğazı’nı geçtiği aktarıldı. CENTCOM’dan yapılan paylaşımda da ABD Donanmasına ait güdümlü füze destroyerlerin Hürmüz Boğazı’ndan geçtikten sonra Özgürlük Projesi’ni desteklemek amacıyla Basra Körfezi’nde görev yaptığı belirtildi.

Operasyonun ilk gerilimi ise dün yaşandı. İran Meclisi Ulusal Güvenlik ve Dış Politika Komisyonu Başkanı İbrahim Azizi’nin; Hürmüz’e yönelik ABD müdahalesinin ‘ateşkesin ihlali’ olarak değerlendirileceğine dair sözlerinden saatler sonra Devrim Muhafızları’na yakın Fars Haber Ajansı, Hürmüz’e girmeye çalışan Amerikan donanmasına ait bir geminin Cask Limanı yakınlarında iki füze ile vurulduğunu iddia etti.

TRUMP: 7 TEKNE BATIRDIK

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), İran’ın Hürmüz Boğazı’nda ABD savaş gemileri ile boğazdan geçen ticari gemilere saldırdığını ve buna karşılık İran’a ait 7 botun batırıldığını açıkladı. ABD Başkanı Trump da yaptığı açıklamada, “İran, bir Güney Kore yük gemisinin de bulunduğu, konuyla ilgisi olmayan milletlere yönelik bazı saldırılarda bulundu. 7 küçük tekne ya da onların tabiriyle hızlı bot batırdık. Ellerinde kalan tek şey bu. Güney Kore gemisi dışında, şu an itibarıyla Hürmüz Boğazı’ndan geçişlerde herhangi bir hasar meydana gelmedi” ifadelerini kullandı. Birleşik Arap Emirlikleri de (BAE), Abu Dabi Ulusal Petrol Şirketi’ne (ADNOC) ait bir tankerin, Hürmüz Boğazı’ndan geçişi sırasında İran’dan gönderilen iki insansız hava aracı tarafından vurulduğunu duyururken, İran kaynaklı 12 balistik füze, 3 seyir füzesi ve 4 insansız hava aracına (İHA) hava savunma sistemleriyle müdahale edildiğini açıkladı. Saldırılar sonrası hava sahasını bir hafta süreyle kısmen kapatan BAE’de üniversitelerin de 3 gün uzaktan eğitime geçtiği belirtildi.

‘İRAN’A 24 SAAT VERDİM’

ABD Başkanı Donald Trump Fox News’a verdiği mülakatta, “İran’a 24 saat verildi. Ondan sonra dünya, şimdiye kadar görülen en yıkıcı hava saldırılarından birine tanık olabilir” ifadelerini kullanırken, İran’ın Hürmüz Boğazı’ndan geçen gemilere eşlik eden ABD gemilerine saldırması halinde İran’ın “yeryüzünden silineceğini” söyledi.

BİZ DE SÜPER GÜCÜZ

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, Pakistan arabuluculuğuyla ABD’ye ilettikleri teklife verilen yanıta ilişkin, “ABD’nin yanıtını aldık ve şu anda inceliyoruz. Görüşlerimizi, bir sonuca vardığımızda Pakistanlı arabulucu aracılığıyla açıklayacağız” diye konuştu. Bekayi ayrıca yabancı bir gazetecinin “Amerika bir süper güçken neden İran geri adım atmıyor” şeklindeki sorusuna “Biz de süper gücüz” yanıtını vermesi dikkati çekti. ABD Başkanı Trump, önceki gün İran’dan gelen 14 maddelik teklifi “kabul edilemez” bulduğunu söylemiş ve Washington’ın yanıtının İran’a iletildiği bildirilmişti.