Hürmüz boğazı kapatılırsa ne olur? Erdal Tanas Karagöl

Hürmüz Boğazı, dünyanın en büyük petrol ve doğalgaz üreticilerinin bu kaynakları dünya piyasalarına ihraç ettiği stratejik bir geçiş noktasıdır. Bu nedenle Hürmüz boğazı İran için önemli olduğu kadar küresel ekonomi için de çok önemlidir. HÜRMÜZ BOĞAZI’NIN İRAN İÇİN ÖNEMİ İran’ın Hürmüz Boğazı’nın üzerinde kontrolünün bulunması nedeniyle, Hürmüz Boğazı İran için ekonomik ve güçlü bir jeopolitik araç haline geldi. İran, her uluslararası tehditlerle karşılaştığında boğazı kapatacağını ve dolayısıyla

Hürmüz Boğazı, dünyanın en büyük petrol ve doğalgaz üreticilerinin bu kaynakları dünya piyasalarına ihraç ettiği stratejik bir geçiş noktasıdır.

Bu nedenle Hürmüz boğazı İran için önemli olduğu kadar küresel ekonomi için de çok önemlidir.

HÜRMÜZ BOĞAZI’NIN İRAN İÇİN ÖNEMİ

İran’ın Hürmüz Boğazı’nın üzerinde kontrolünün bulunması nedeniyle, Hürmüz Boğazı İran için ekonomik ve güçlü bir jeopolitik araç haline geldi.

İran, her uluslararası tehditlerle karşılaştığında boğazı kapatacağını ve dolayısıyla başta da Katar, Suudi Arabistan, BAE ve diğer körfez ülkelerinin petrol ve doğalgaz ihracatını engelleyeceğini dile getirmesi Hürmüz Boğazı’nın ne kadar stratejik olduğunu göstermektedir.

Dolayısıyla, Hürmüz Boğazı İran için küresel enerji trafiği üzerinde güçlü bir stratejik koz ve ekonomik can damarı olmanın yanı sıra, bu hakimiyeti nedeniyle başta da ABD ile karşı karşıya geldiği stratejik bir geçiştir.

Bu nedenle, Hürmüz Boğazı ABD-İsrail ve İran arasında devam eden savaşın gidişatını belirleyen en önemli mesele olduğu açıktır.

İran’ın Hürmüz Boğazı üzerindeki hâkimiyetini kaybetmesi savaşı kaybetmesiyle eş anlamlıdır.

HÜRMÜZ BOĞAZI’NIN DÜNYA EKONOMİSİ İÇİN ÖNEMİ

Hürmüz Boğazı, dünya enerji arzının ana hatlarından birisidir.

Bu hatta meydana gelen bir tıkanıklık, sadece körfez bölgesindeki petrol ve doğalgaz üreticilerini değil dünyanın en büyük ekonomilerinin başta da Çin, Hindistan, Japonya, Güney Kore ve Avrupa ülkelerinin enerji arz güvenliğini de tehdit edecektir.

Bu ülkeler, körfez bölgesindeki enerjiye yüksek oranda bağımlılar.

Dolayısıyla Hürmüz Boğazı’nın kapanması ve çatışmaların bölgede enerji altyapısını hedef alacak şekilde genişlemesi petrol ve doğalgaz arzında daralmaya dolayısıyla enerji fiyatlarında ve geçiş maliyetlerinde artışa neden olur.

Rusya ve Ukrayna arasındaki savaşta da, enerji fiyatlarındaki artışla beraber küresel ekonomi uzun yıllar sonra yüksek enflasyon gerçeğiyle yüzleşmek zorunda kaldı.

YENİ ENERJİ KRİZİ YOLDA MI?

Hürmüz boğazı kapatılması nedeniyle savaşın devam etmesi bölge ülkelerin savaşa katılması ve dolayısıyla krizin derinleşmesi, enerji fiyatları üzerinden küresel piyasaları istikrarsızlaştıracağı gibi ve belki de küresel ekonomide yeni bir krizin ortaya çıkmasına neden olacaktır.