Hız yapan araçları uydudan yavaşlatacak sistem AB’nin gündeminde

Hız cezaları tarihe karışabilir. Ama bunun bedeli, araçların hız limitlerine otomatik müdahale eden sistemlerle donatılması olabilir. Çünkü The Mail on Sunday'in ortaya çıkardığı ve Daily Mail'in haberleştirdiği bilgilere göre Avrupa Komisyonu'nun değerlendirdiği radikal yol güvenliği reformları, her yeni araca, hız limitini aşan sürücüler için motor gücünü sınırlayan bir cihaz takılmasını gerektiriyor. Cihazlar, yörüngedeki uydular aracılığıyla aracın konumunu belirliyor ve araç daha düşük hız limitli bir bölgeye girdiğinde müdahale ederek yavaşlatıyor.

Yol güvenliği kampanyacıları önerinin yüzlerce hayat kurtaracağını savunurken, eleştirmenler planı "absürt" olarak nitelendirdi ve teknolojinin güvenilirliğini sorguladı.

Habere göre araçlar konum belirlemede yalnızca GPS'e dayanmayacak. Konum verisini hassaslaştırmak için 5G telefon sinyallerini de kullanacak ve hız limitini dijital haritalardan belirleyecek. Araçlara ayrıca trafik levhalarını tanımak için kameralar takılacak. Sürücüler acil durumlarda geçici olarak aşıp hızlanabilecek; ancak bu yalnızca kısa süreli olabilecek.

Bu cihazların 2030'dan itibaren zorunlu hale gelmesi gündemde. Brexit nedeniyle düzenleme İngiltere'yi doğrudan kapsamasa da, üreticilerin İngiltere'de satılan modellere de bu teknolojiyi takması bekleniyor.

Güvenlik kampanyacıları, düzenlemenin yol ölümlerini beşte bir oranında azaltabileceğini öne sürüyor; zira 2023'teki 1.441 ölümlü trafik kazasının tahminen 809'unun hızla bağlantılı olduğu belirtiliyor.
Karşı cephede ise sert itirazlar var. Gölge ulaştırma bakanı Richard Holden, sistemin hacklenmesi ve güvenilirliğine dair endişelerin yanı sıra teknolojinin "daha sinsi" amaçlarla kullanılabileceği korkusunu dile getirdi. Alliance of British Drivers'tan Hugh Bladon ise deneyimini şöyle aktardı:

"Kesinlikle kusursuz olması gerekir — ve olmayacak. Bir yaşında bir arabam var ve şehrimin dışındaki belirli bir yolda her sürüşümde araç, limit aslında yaklaşık 80 km/s iken yaklaşık 48 km/s olduğunu sanıyor. Şimdi bu harika teknoloji beni aniden yavaşlatırsa, arkamdaki sürücüye ne olacak?"

FairFuelUK kampanya grubundan Howard Cox da sürücülerin çoğunluğunun mantıklı olduğunu ve yol koşullarına uygun hızı bildiğini belirterek, "AB, nasıl sürmemiz gerektiğine karışmamalı" dedi.

Güvenilirlik eleştirisini destekleyen bir veri de mevcut: İngiltere'nin en büyük araç güvenliği kuruluşu Thatcham Research'ün geçen hafta yayımladığı çarpıcı araştırmaya göre, mevcut ISA sistemleri hız limiti değişimlerini dört vakadan birine varan oranda tespit edemiyor.

Temmuz 2024'ten bu yana AB'de satılan her yeni araçta, hız limitini gösteren ve sürücü çok hızlı gittiğinde genellikle "bip" sesi veya direksiyonda hafif titreşimle uyaran Akıllı Hız Asistanı (ISA) bulunması zaten zorunlu.

Kurumların açıklamaları, sürecin henüz erken aşamada olduğuna işaret ediyor. Avrupa Komisyonu sözcüsü, "Genel Güvenlik Yönetmeliği'nde olası iyileştirme ihtiyaçlarına ilişkin paydaşlarla yürütülen her türlü uzman görüşmesi tamamen keşif amaçlıdır" dedi. İngiltere Ulaştırma Bakanlığı sözcüsü ise şu ifadeleri kullandı:

"Şu anda İngiltere'de kontrol teknolojisi getirme planımız yok; ancak tüm araçların güvenlik standartlarını iyileştirmek için Avrupa'daki ve uluslararası ortaklarımızla çalışmaya devam edeceğiz."