Hayvanlarını otlatan çoban tesadüfen bulmuştu: Sırrı 7 yıl sonra çözüldü Sözcü Gazetesi

Hakasya Cumhuriyeti'ndeki Uybat bozkırında 2019 yılında yaşanan keşif, şiddetli yağışların toprağı aşındırmasıyla gerçekleşmişti. Müzeye teslim edilen eserin geçmişi, 7 yıl sonra yayımlanan bilimsel araştırmayla aydınlatıldı. Uzmanlar, yaklaşık 700 yıllık kalkanın kökenine ve bölgeye nasıl ulaşmış olabileceğine ilişkin dikkat çekici bulgular elde etti.

Hakas Devlet Üniversitesi'nden Alexander Poselyanin ile Novosibirsk Devlet Üniversitesi'nden Oleg Mitko tarafından incelenen kalkanın yaklaşık 65 santimetre çapında olduğu belirlendi. Dairesel yapıdaki savaş ekipmanının, perçinlerle birbirine tutturulmuş 14 ayrı demir plakadan üretildiği tespit edildi.

Günümüze ulaşan parçalarının ağırlığı 2,8 kilogram olan kalkanın, ilk üretildiğinde 4 kilogramdan daha ağır olduğu düşünülüyor. Dış kenarındaki ince dişli süslemeler ve merkezinde bulunan yaklaşık 20 santimetre çapındaki demir çıkıntı, eserin dikkat çeken özellikleri arasında yer alıyor.

Araştırmacılar, kalkanın iç bölümünde taşıma kayışına ait bağlantı izleri de belirledi. Bu ayrıntılar sayesinde savaşçının kalkanı nasıl kullandığına ve askeri seferler sırasında nasıl taşıdığına ilişkin değerlendirmeler yapıldı.

Ancak uzmanların asıl dikkatini çeken, kalkanın üretim biçimi oldu. Çünkü demir plakalarla oluşturulan bu tasarım, Moğol savaşçılarının kullandığı geleneksel savunma ekipmanlarından farklı özellikler taşıyor. Araştırmacılar, kalkanın Orta Doğu'daki bir silah atölyesinde üretilmiş olabileceğini değerlendiriyor.

Araştırmacılar, kalkanın 1293 yılında Yuan Hanedanı'nın komutanlarından Tutuha'nın Yenisey Kırgızlarına karşı düzenlediği sefer sırasında bölgeye getirilmiş olabileceği ihtimali üzerinde duruyor.

Benzer bir kalkanın daha önce Aral Gölü çevresindeki Beştam-Kala yerleşiminde bulunmuş olması da bu görüşü destekliyor. Ancak kalkanın hangi savaşçıya ait olduğu henüz kesinlik kazanmadı.

Uzmanlara göre nadir bulunan eser, Moğol döneminde farklı bölgeler arasında kullanılan askeri ekipmanların ve kültürel etkileşimin anlaşılması açısından önem taşıyor.