Havayolu firmaları uyarıyor: O eşyayı sakın bagajınıza koymayın Sözcü Gazetesi

Yaz tatili sezonunun açılmasıyla birlikte dünya genelinde milyonlarca insan gökyüzüyle buluşurken, havacılık otoritelerinden seyahat alışkanlıklarımızı kökten değiştirecek oldukça kritik bir uyarı geldi. Teknolojik cihazlarımızın can damarı olan ve el bagajlarımızın vazgeçilmezi haline gelen powerbank’ler, elektronik sigaralar ve diğer lityum pilli cihazlar, artık uçuş güvenliğini tehdit eden bir numaralı unsur olarak kabul ediliyor. Havayolu şirketleri, uçağın kargo bölümünde taşınan arızalı bataryaların yaratabileceği yangın riskine karşı güvenlik önlemlerini küresel ölçekte sıkılaştırıyor.

BATARYA KÜÇÜK AMA RİSK BÜYÜK

Küçük boyutlarına rağmen devasa miktarda enerji depolayabilen lityum bataryalar, hayatımızı kolaylaştırsa da beklenmedik anlarda büyük riskler barındırıyor. Üretim hatası veya aşırı ısınma gibi durumlarda bir anda alev alabilen bu pillerin çıkardığı kimyasal yangınlar, normal yöntemlerle söndürülmesi son derece zor olan tehlikeli süreçleri tetikliyor. Birleşik Krallık Sivil Havacılık Otoritesi'nin paylaştığı veriler de tehlikenin boyutunu açıkça ortaya koyuyor. Kargo bölümüne verilen bagajlarda yaşanan batarya kaynaklı olaylar sadece bir yıl içinde iki katından fazla artarak 316'dan 643'e yükselmiş durumda. Günümüzde ortalama bir yolcunun uçuş esnasında yanında en az dört adet lityum pilli cihaz taşıdığı düşünüldüğünde, riskin ne kadar yaygın olduğu daha net anlaşılıyor.

KABİN İLE KARGO BÖLÜMÜ ARASINDAKİ KRİTİK FARK

Bu bataryaların kargo bölümünde taşınmasının yasaklanmasının arkasında çok basit bir mantık yatıyor. Kabin içinde yolcuların gözü önünde yaşanacak olası bir batarya arızası veya ısınma durumuna uçuş ekibi anında müdahale edip tehlikeyi büyümeden önleyebiliyor. Ancak aynı durum uçağın kargo bölümündeki sahipsiz bir valizin içinde yaşandığında, yangının fark edilmesi ve kontrol altına alınması çok daha zor olduğu için felaket riski katlanarak artıyor. Nitekim yakın zamanda yaşanan örnekler bu durumun sadece teorik bir risk olmadığını gösteriyor. Mısır'dan Londra'ya giden bir easyJet uçağı, bir yolcunun taşınabilir şarj cihazını valizinde unuttuğunu uçuş sırasında fark etmesi üzerine rota değiştirerek Roma'ya acil iniş yapmak zorunda kalmıştı. Sosyal medyada büyük yankı uyandıran bir başka olayda ise Air China uçuşunda kabin içindeki el bagajı rafından alevlerin yükseldiği anlar, tehlikenin ne kadar hızlı büyüyebileceğini tüm dünyaya kanıtlamıştı.

GÖKYÜZÜNDE YENİ KURALLAR DÖNEMİ

Yaşanan bu hareketlilik üzerine Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü ve yerel otoriteler kuralları çok daha katı bir noktaya taşıdı. Yeni düzenlemelere göre yolcuların yanlarında en fazla iki adet powerbank taşımasına izin verilirken, bu cihazların uçuş sırasında koltuk prizlerinden veya herhangi bir kaynaktan şarj edilmesi kesinlikle yasaklandı. Eğer dizüstü bilgisayarınızı check-in sırasında kargo bagajına teslim edecekseniz, cihazın sadece uyku modunda olmadığından, tamamen kapatıldığından emin olmanız gerekiyor. Sektör temsilcileri, pilotların ve kabin ekiplerinin her türlü acil duruma hazırlıklı olduğunu belirtse de en güvenli seyahatin her zaman yolcuların valiz hazırlama aşamasında alacağı önlemlerle başladığını vurguluyor.

KÜRESEL HAVAYOLLARININ ORTAK TAVRI

Dünya genelindeki havayolu şirketleri de bu konuda tavizsiz bir tutum sergilemeye başladı. Qantas, Emirates, Cathay Pacific, Singapore Airlines ve bünyesinde pek çok Avrupalı şirketi barındıran Lufthansa Group gibi devler, uçuş esnasında powerbank kullanımını tamamen yasakladı. Yolcuların bu cihazları ya önlerindeki koltuk cebinde ya da üzerlerinde taşımaları zorunlu hale getirildi. Türkiye'nin de dahil olduğu pek çok ülke kurallarını bu küresel standartlara göre güncelledi. Bir sonraki seyahatinizde havalimanında tatsız sürprizlerle karşılaşmamak ve uçuş güvenliğini tehlikeye atmamak için valizinizi kapatmadan önce tüm taşınabilir şarj cihazlarınızı ve pillerinizi el bagajınıza aldığınızdan emin olmalısınız.