Göz altı halkaları yüzümüzün CV’si:

İster arkadaşlarla dışarıda geçirilen bir gece, ister ağlayan bir bebek, isterse de sıradan bir uykusuzluk olsun, hepimiz uykusuzluğun vücudumuza ne kadar zarar verdiğini biliyoruz. Yorgunluk ve kahve içme isteğinin yanı sıra, yetersiz uyku göz altlarımızdaki koyu, şişkin gölgeleri de kaşlarımızı çatarak görmemize neden olabilir. Bazılarımız "göz altı torbalarından" o kadar rahatsız olur ki, onlardan kurtulmak için nemlendiriciler, kimyasal peelingler ve hatta cilt beyazlatıcılarla ellerinden geleni yaparlar.

Ancak göz altı torbaları ve koyu halkalar önemli açılardan farklıdır. "Torbalara" neden olan göz altı şişkinliği genellikle yetersiz uyku veya aşırı tuz gibi çevresel faktörlerden kaynaklanır. Ancak koyu halkalar yüzümüzün yapısından etkilenir ve yetersiz uyku onları daha da belirginleştirebilirken, bazı insanlar her gün bebekler gibi uyuyup yine de koyu halkalara sahip olabilir.

"Popular Science" dergisinde yayınlanan bir makaleye göre, göz altı torbaları ve koyu halkaların nedenlerini anlamak, bunların tedavi edilmesi mi yoksa insan yüzünün doğal çeşitliliğinin bir parçası olarak mı kabul edilmesi gerektiğini belirlemeye yardımcı olabilir.

Austin'deki Teksas Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde okülofasiyal plastik cerrah olan Tanuj Nakra, göz altındaki birkaç santimlik derinin sosyal statünün ince sinyallerinde büyük rol oynadığını söylüyor. "Göz altı bölgesinde koyulaşma olduğunda, istenmeyen psikolojik durumları veya duyguları, yorgunluk, hastalık, uyuşukluk ve ilgisizlik gibi fiziksel durumları veya kanser ya da karaciğer hastalığı gibi ciddi tıbbi rahatsızlıkları ifade edebilir" diye açıklıyor.

Ancak durum her zaman böyle değildir. Çok genç, sağlıklı ve dinlenmiş insanların bile göz altlarında koyu halkalar oluşabilir. Bunun nedenini anlamak için cildin altına, yüzü oluşturan kemik ve kas katmanlarına bakmamız gerekir. Göz çukurunun dibinde, göz altındaki cildi yerinde tutan orbicularis oculi bağı (ORL) adı verilen önemli bir tendon bulunur. Nakra, bazı insanların doğuştan daha sıkı bir ORL ile doğduğunu ve bu durumun cilt altında daha belirgin hale gelerek göz altlarında koyu halkalara yol açtığını söylüyor.

Göz altındaki koyu halkalar, göz çevresindeki doğal ince ve soluk cildin bir sonucu da olabilir. Bu durum, göz kırpmamıza yardımcı olan güneş gözlüğü şeklindeki bir yapı olan orbicularis oculi kasını daha belirgin hale getirebilir. Bu koyu renk, ciltte koyu halkalar şeklinde de görülebilir.

Daha sıkı KBB, soluk cilt ve belirgin orbicularis oculi kasları, ebeveynlerimizden miras alabileceğimiz ve göz altı morluklarına neden olabilen özelliklerdir. Ancak Nakra, bu kalıtsal koyu halkaların genellikle haksız yere sağlıksızlığa veya uykuya bağlandığını açıklıyor.

Özellikle tuzlu yiyecekler yediğimizde veya iyi uyumadığımızda, şişlik veya bilim insanlarının deyimiyle ödem nedeniyle yüzümüzde hafif bir değişiklik olabilir. Yüzümüzün altında, dokularımıza hayati oksijen taşıyan kan damarları ve atardamarlardan oluşan sürekli değişen bir nehir deltası bulunur. Nakra, "Bu atardamarlar hafifçe sızma eğilimindedir ve atardamarlardan gelen sıvı dokulara dökülür" diyor. "Popular Science" dergisinde yayınlanan bir makaleye göre, bu şişlik göz altlarında torbalara neden olabilir ve göz altlarında doğal olarak koyu olan ten rengini belirginleştirebilir.

Yetersiz uyku, göz altı torbalarına yol açabilecek tek çevresel faktör değildir. Dış derimiz ve bağlarımız bir yağ tabakasıyla ayrılmıştır. Ciddi yetersiz beslenme, bu yağ tabakasının kaybına yol açarak alttaki bağların görünürlüğünü artırabilir ve koyu halkaların görünümünü yoğunlaştırabilir. Daha az ölçüde ise, doğal yaşlanma cildin incelmesine ve yüzdeki yağ ve elastikiyetin azalmasına neden olabilir; bu da hem göz altı torbalarını hem de koyu halkaları belirginleştirebilir.

Cildin bazı bölgelerinin diğerlerinden daha koyu olduğu hiperpigmentasyon da koyu halkalara neden olabilir. Melanosit adı verilen hücreler, melanin pigmentini salgılayarak doğal cilt rengimizi belirler. Nakra, "İnsanlar göz çevresindeki iltihaplanma, güneşe maruz kalma veya tahriş nedeniyle göz altı bölgesinde hiperpigmentasyon yaşayabilirler" diyor. Bu, daha koyu tenli kişilerin melaninle ilişkili göz altı koyu halkaları geliştirme riskinin daha yüksek olduğu anlamına gelir. Nadir durumlarda, demir açısından zengin hemosiderin salgılayan kimyasal olarak hasar görmüş kırmızı kan hücreleri koyu halkalara neden olabilir. Hasarlı damarların kalbe kan döndürmede zorlandığı kronik venöz yetmezlik gibi durumlar, zayıf kan dolaşımına ve hemosiderinin göz altı bölgesine sızmasına yol açabilir. Bu tür renk bozulmaları, kronik hastalık veya travma nedeniyle vücudun her yerinde de ortaya çıkabilir.

Nakra, göz altı torbaları veya koyu halkaların altta yatan bir rahatsızlığın belirtisi olduğu ortaya çıkarsa, gelecekteki tedaviler için faydalı göstergeler olabileceğini söylüyor. Yaşam tarzı değişiklikleri göz şişkinliğini azaltmaya yardımcı olabilir. Bir diğer seçenek ise , göz çevresindeki cilde kan akışını azaltan ve şişliği yatıştırmaya yardımcı olan kafein gibi kimyasallar içeren göz kremleri kullanmaktır .

Göz altı morluklarınız yüz yapınızdan kaynaklanıyorsa, seçenekleriniz daha sınırlıdır. İnce cilt kapatıcı ile kapatılabilir ve bazı pahalı göz kremleri, ışığın cilde nüfuz etmesini engelleyen ve alttaki kasların mor rengini daha da azaltan kimyasallar içerir. Ancak bazen tek seçenek yüz hatlarınızı kucaklamaktır.