EYT sonrası emeklilik furyası sona erdi

Emeklilikte yaşa takılanlar (EYT) yasası 2023 yılı mart ayında yürürlüğe girdi. Sosyal Güvenlik Kurumu’nun verilerine göre, o tarihten itibaren 2025 yılı sonuna kadar 2,6 milyon kişi EYT düzenlemesinden yararlanarak yaş şartı dolmadan yaşlılık aylığı bağlattı. Aynı dönemde yaşlılık aylığı bağlatan 660 bin kişi ise EYT yasası çıkmasaydı da tüm koşulları yerine getirerek emekliliğe hak kazanan kişilerden oluşuyor. Bu sayılara malullük aylığı, sürekli iş göremezlik geliri, ölüm aylığı ve ölüm geliri bağlananlar dahil değil.

EYT kapsamında yaklaşık 5 milyon kişi bulunurken, 2025 yılında EYT’den yararlanarak yaşlılık aylığı bağlatanların sayısının oldukça azaldığı görülüyor. SGK verilerine göre, en çok sigortalı çalışanın yer aldığı 4/a (SSK) statüsünde EYT’nin çıktığı 2023 yılında 1 milyon 924,8 bine ulaşan yaşlılık aylığı bağlatanların sayısı 2024’te 603,1 bine, 2025 yılında ise 350,4 bine geriledi. 4/a statüsünde yaşlılık aylığı bağlatanların sayısının 2021 yılında 312,6 bin, 2018’de 323 bin, 2015 yılında 335,8 bin olduğu dikkate alınırsa 2025 yılında yaşlılık aylığı bağlatanların sayısı adeta EYT yasası hiç okmuş gibi bir düzeye gelmiş bulunuyor.

BAĞ-KUR (4/b) ve Emekli Sandığı (4/c) statüsünde çalışanlara bakıldığında ise yaşlılık aylığı bağlatanların sayısının EYT öncesindeki seviyenin de altına gerilediği görülüyor. Tarım hariç BAĞ-KUR’lularda 2021 yılında 38,6 bin olan yaşlılık aylığı bağlatanların sayısı 2025 yılında 33 bine geriledi. Tarım BAĞ-KUR’lularda daha büyük düşüş yaşandı. 2021 yılında 36,7 bin tarım BAĞ-KUR’lusu yaşlılık aylığı bağlatırken 2025 yılında bu sayı 12,2 bine geriledi.

Emekli Sandığı (4/c) statüsünde yaşlılık aylığı bağlatanların sayısında ise dramatik düşüş yaşandı. Kamu görevlilerinde EYT’den yararlananların sayısının oldukça sınırlı kaldığı görülüyor. 2023 yılında 86,4 bin, 2024 yılında 48,2 bin olan Emekli Sandığı kapsamında yaşlılık aylığı bağlatanların sayısı 2025 yılında 43,9 bin oldu. Emekli Sandığı’ndan 2017’de 87,4 bin, 2018-2021 yıllarında da her yıl 50 bin - 60 bin arasında kişiye yaşlılık aylığı bağlandığı dikkate alınırsa 2025 yılında kayda değer gerileme söz konusu.

Bu gelişmeler sonucu 2025 yılında yaşlılık aylığı bağlanan toplam kişi sayısı 439,5 bin oldu. Oysa 2021 yılında bu sayısı 444,4 bin düzeyinde gerçekleşti. Daha geriye gittiğimizde 4/a, 4/b ve 4/c statüsünde yaşlılık aylığı bağlanan toplam kişi sayısının 2011 yılında 471,6 bin, 2015 yılında 486,7 bin, 2018 yılında da 464 bin olduğu dikkate alınırsa, 2025 yılındaki sayının normalleşmeye işaret ettiği görülüyor.

2022 yılında SSK’dan yaşlılık aylığı bağlanan kadın ve erkeklerin ortalama yaşı 53 olur iken, EYT’nin yürürlüğe girdiği 2023 yılında erkeklerde 49’a, kadınlarda 48’e düştü. Kadın ve erkeklerin ortalama yaşı 4 yıl kısalarak 53’ten 49’a geriledi. EYT sonrası 4 yaş kısalan SSK’lıların ortalama ilk emeklilik yaşı 2024 yılında da aynen devam etti.

2025 yılında ilk emeklilik yaşında da normalleşme yaşandı. Geçen yıl yaşlılık aylığı bağlananların ortalama yaşı 52, kadınlarda 53, erkeklerde 51 olarak gerçekleşti.

Geçen yıl yaşlılık aylığı bağlatan esnaf BAĞ-KUR’lularda ortalama yaş 54, kadınlarda 58, erkeklerde 52 oldu. Tarım BAĞ-KUR’lularda ise ortalama yaş 59, kadınlarda 61, erkeklerde 58 oldu.

Emekli Sandığında geçen yıl yaşlılık aylığı bağlatanların ortalama yaşı 57, kadınlarda 56, erkeklerde ise 58 olarak gerçekleşti.

Yaşlılık aylığı almakta olanların ortalama yaşı ise 2025 yılında Emekli Sandığında 67 (kadın 66, erkek 67), esnaf BAĞ-KUR’da 66 (kadın 67, erkek 66), tarım BAĞ-KUR’da 69 (kadın 68, erkek 70), SSK’da ise 60 (kadın 61, erkek 60) oldu.

EYT öncesinde 2022 yılında SSK kapsamında yaşlılık aylığı almakta olanların ortalama yaşı erkeklerde 63, kadınlarda 62 idi.