Eğitimin trilyonları kimlere emanet? Sözcü Gazetesi

Yusuf Tekin’in, bakanlık koltuğuna oturmasının üstünden 2.5 yıl geçti. Kızını özel okula yollayıp, kızlara ayrı okul açılmasından tutun da ‘Sizin için tarikat, bizim için STK’ gibi birçok tartışmanın fitilini ateşledi. İmamları sınıf öğretmeni yapıp, öğretmenleri mülakatta eledi. Mülakat mağduru öğretmene, ‘Megaloman, terbiyesiz, ahlaksız’ diye çekişti. Milletvekillerini, ‘Geri zekalıya anlatır gibi anlatıyorum’ diye azarladı. Bir tüccar edasıyla ‘Dünyada bu kadar öğretmen, kamu tarafından fonlanmıyor” diye söylenip, ‘fonlama’ gibi bir kavramla kamusal eğitimi tanımladı. 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı’nda okullara, Atatürk posteri yanında Erdoğan posteri astırıp, siyaseti ilkokul sıralarına indirdi.     

POLEMİKLERE SIĞINDI

Türk toplumunun kılcal damarlarına basan Tekin’in başlattığı polemikler tartışılırken, görevdeki 2.5 yılında, 2 trilyon 977 milyar liralık eğitim bütçesini kafasına göre yönetti. 2025 için Hazine’den aldığı 1 trilyon 451 milyar 715 milyon lirayı da yılbaşına kadar 54 gün içinde kullanacak. Bu paranın 1.1 trilyonu personel maaşı ve SGK’ya gitti. Mal ve hizmet alımına 116 milyar lira, yatılı okullara 31 milyar lira, sermaye giderlerine 142 milyar lira derken, ders kitaplarına da 27.5 milyar lira harcandı. Her yıl müfredat değiştiği için seneye bu para da çöpe gidecek. Hayat boyu öğrenmeye 35.7 milyar lira, sınavlara 6.5 milyar lira, okullara kömür almak için 1.7 milyar lira diye liste uzadıkça uzuyor.

SONDAN BİRİNCİYİZ

Suriyeliler, Erasmus gibi projelere AB’nin gönderdiği 6 milyar Euro, bugünkü kurla 292 milyar lira da eklenince Tekin’in yönettiği bütçe 3.2 trilyon liraya çıktı. Otellerle yarışan oda ücretleri, lüks restoranlarla kapışan mönü fiyatlarıyla öğretmenevleri milyarca lira para basıyor. Fabrikalarla yarışan meslek liseleri yıllık 5 milyar lira kâr yapıyor. Trilyonlar, milyarlar havada uçuşan MEB’in, parasını koyacağı kasa Merkez Bankası’nda yok. ‘Okullarda her 5 öğrenciden 1’i açlıktan bayılıyor mu?’ Doğru! Devlet okullarında okuyan 18 milyon öğrenciden yüzde 19.2’si açlıktan bayılıyor. Türkiye, 37 OECD ülkesi arasında yemek yiyemediği için okula aç giden öğrenci oranının en yüksek olduğu ülke durumunda.

YAĞCILARIN YAĞCISI

Öğrenciye bir öğün ücretsiz yemeği çok gören MEB, Cumhurbaşkanı’nın katıldığı açılış törenine 36.9 milyon lira harcadı. Yağcılık, karşılıksız kalmadı. 2025-2026 eğitim yılı için MEB’e merkezi bütçeden 1 trilyon 944 milyar lira daha ayrıldı. Tekin görevde kalırsa 2026 Aralık’a kadar (ek gelirler hariç), 3.5 yılda Hazine’den aktarılan toplam 4.8 trilyon TL’yi yönetecek. Faiz ve repoya yönettiği ve yöneteceği para 5 trilyon TL’yi aşıyor. Repo demişken, ilginç bir ihbar aldım. Avrupa Birliği Sayıştay’ı (ECA), MEB’e bu yıl gönderdiği 530 milyon Euro’nun peşine düştü. AB denetçileri paranın akıbetini sorduğu MEB’den, ‘veri yok’ yanıtı aldığını raporladı. İddia o ki; MEB sadece AB değil, Cumhurbaşkanı’ndan da gizli, AB paralarını repoya yatırmış.

DUBAİ TATİLCİLERİ

Ankara’da hiçbir şey gizli kalmaz. Cumhurbaşkanı’nın da MEB’de olup bitenleri yakın takibe aldığını öğrendim. Aylık 140 bin lira maaş alan bir genel müdürün, 40 milyon liralık lüks cipi nasıl aldığı da? Londra’da ev bark satın alma hikâyesi de yakında ortaya dökülür. Londra’yı bırakın öğretmenler, Kars-Digor’da ev kiralamakta bile zorlanırken, dünyanın en pahalı ülkesi İngiltere’den ev alan MEB’in üst düzey bürokratının adını, Cumhurbaşkanlığı ve MASAK raporlamadan yazmayacağım. “Yenilik ve Eğitim Teknolojileri Genel Müdürlüğü, bu hafta 27 kişiyi Dubai’ye tatile yolladı” bilgisi de MEB koridorlarında fısıldanıyor. Tatile gidecek halleri yok (!) Arapların, eğitim teknolojilerini inceleyeceklerdir.

İHALE BİBLOLARI

MEB’de ihaleleri ve trilyonları kimler yönetiyor? Bu işe elbette ki bir ‘destek’ atan var. Öğrenci servisi kiralama, okula fotokopi alma, müstahdem tutma gibi ucuz ihaleleri dahi il ve ilçe Milli Eğitim Müdürlükleri açıkça duyuruyor. Bakanlık, “EKAP’ta yayınladık” diye geçiştiriyor. İhalelerin, bazıları EKAP’ta var. Sorun, ihalesiz ihalelerde! MEB’in biblosu olup, müdür odalarında fink atıp, milyarlık ihaleler kapışılıyor. Öğretmenevleri dururken, 5 yıldızlı otellerde konferans tertibi sıradanlaştı. Fizibilite raporuna göre, 257 milyon TL’lik işin 2.4 milyar TL’ye ihale edilmesine itiraz eden genel müdür mü? Görevden alındı. MEB’i yönetenlerin, eş çoluk çocuk ve üçüncü derece yakınlarının tüm mal varlıkları incelenip, topluma açıklanmalıdır. Adrese teslim milyarlık ihale yolsuzluğu iddiaları, bile isteye başlatılan polemiklerle geçiştirilemez.