E ticarette sahte yorumlara karşı önlem geldi Son Haberler

E-ticaretin toplam ticaret hacmindeki payı artarken internet üzerinden alışveriş yapan tüketicilerin satın alma kararlarını etkileyen yorum ve puanlama sistemlerine yönelik yeni kurallar uygulanmaya başladı. Ticaret Bakanlığı, tüketicileri yanıltmak amacıyla kullanılan sahte yorum, puan ve yapay etkileşim uygulamalarına karşı harekete geçti.

Tüketicilerden gelen şikayetlerin ardından Ticaret Bakanlığı bünyesindeki Reklam Kurulu, takipçi ve yorum satışı gerçekleştiren internet siteleri ile sahte değerlendirmelere yer verdiği belirlenen e-ticaret sitelerine yönelik inceleme başlattı. Kurul, tüketicileri yanıltan söz konusu uygulamaların mevzuata aykırı olduğuna karar verirken yapay etkileşim hizmeti sunan çok sayıda internet adresine erişim engeli getirdi.

SAHTE YORUM VE PUANLARA KARŞI İNCELEME BAŞLATILDI

Ticaret Bakanlığının incelemeleri, tüketicilerin ürün veya hizmetler hakkında karar verirken kullandığı değerlendirme sistemlerinin gerçeği yansıtmasını sağlamayı amaçlayan mevzuat kapsamında yürütülüyor. Reklam Kurulu, tüketicilerden gelen şikayetleri değerlendirerek sahte yorum ve puanların yanı sıra ücret karşılığında takipçi ve etkileşim sağlayan hizmetleri de incelemeye aldı.

Yapılan incelemeler sonucunda tüketicileri yanıltan yapay etkileşim uygulamalarının mevzuata aykırı olduğu tespit edildi. Reklam Kurulu bunun üzerine söz konusu hizmetleri sunan çok sayıda internet adresi hakkında erişim engeli kararı aldı.

YALNIZCA ÜRÜNÜ VEYA HİZMETİ SATIN ALANLAR YORUM YAPABİLECEK

Ticaret Bakanlığının e-ticaretteki tüketici değerlendirmelerine ilişkin yeni düzenlemesi 1 Ağustos 2026 tarihinde yürürlüğe girdi. Düzenlemeyle birlikte ürün veya hizmetlere yönelik değerlendirmelerin yalnızca söz konusu ürün veya hizmeti satın alan tüketiciler tarafından yapılabilmesi kuralı getirildi.

Yeni sistemle herhangi bir satın alma işlemi gerçekleştirmeden ürün veya hizmet hakkında değerlendirme yapılmasının önüne geçilmesi hedefleniyor. E-ticaret platformlarının da yayımlanan yorumların gerçek bir alışveriş deneyimine dayanıp dayanmadığına ilişkin kurallara uygun hareket etmesi gerekiyor.

OLUMSUZ YORUMLAR SİLİNEMEYECEK

Mevzuata göre tüketiciler tarafından yapılan olumlu ve olumsuz değerlendirmeler arasında ayrım yapılamayacak. Gerekli şartları sağlayan yorumların yalnızca satıcı veya ürün açısından olumsuz ifadeler içermesi nedeniyle yayımlanmaması ya da ayıklanması mümkün olmayacak.

Satıcılar ve e-ticaret platformları, değerlendirmeleri olumlu veya olumsuz olmasına göre seçerek tüketicilere sunamayacak. Yorumların yayımlanmadan önce mevzuatta öngörülen gerekli incelemelerden geçirilmesi de uygulamanın kuralları arasında yer alıyor.

YORUMLAR EN AZ BİR YIL ERİŞİLEBİLİR OLACAK

E-ticaret platformlarında kurallara uygun şekilde yayımlanan tüketici değerlendirmelerinin en az bir yıl boyunca erişilebilir tutulması gerekiyor. Böylece ürün veya hizmeti inceleyen tüketicilerin geçmiş değerlendirmelere de ulaşabilmesi sağlanacak.

Olumlu ve olumsuz yorumların ayrım yapılmadan yayımlanması ve erişilebilir tutulması zorunluluğu, satıcı ve hizmet sağlayıcıların yalnızca kendileri açısından olumlu değerlendirmeleri öne çıkarmasına yönelik uygulamaları da kapsıyor.

YORUMLAR İSTENİLEN ŞEKİLDE SIRALANAMAYACAK

Yeni düzenleme yalnızca yorumların kimler tarafından yapılabileceğine ve yayımlanmasına ilişkin kurallarla sınırlı kalmıyor. Tüketici değerlendirmelerinin kullanıcıların satın alma kararlarını belirli bir yönde etkileyecek biçimde sıralanmasına da izin verilmiyor.

Yorumların tarih, değerlendirme notu veya satıcı ve sağlayıcı gibi objektif ölçütlere göre sıralanması gerekiyor. Platformların tüketici tercihlerini yönlendirecek şekilde belirli değerlendirmeleri öne çıkarmaması veya geri plana atmaması öngörülüyor.

TAKİPÇİ VE YORUM SATAN SİTELERE DE ERİŞİM ENGELİ

Reklam Kurulunun incelemesinin bir diğer bölümünü internet üzerinden yapay etkileşim hizmeti sunan siteler oluşturdu. Takipçi, yorum ve benzeri etkileşimlerin ücret karşılığında satıldığı internet adresleri de Bakanlığın incelemesine dahil edildi.

Tüketicileri yanıltabilecek yapay etkileşimlerin mevzuata aykırı olduğuna karar veren Reklam Kurulu, çok sayıda internet adresi hakkında erişim engeli uygulanmasına karar verdi. Kararlar, e-ticaret platformlarının yanı sıra sahte etkileşimin kaynağını oluşturan hizmetleri de kapsadı.

KURALLARA UYMAYANLARA İDARİ YAPTIRIM UYGULANACAK

Ticaret Bakanlığı, Reklam Kurulunun tüketici değerlendirmelerine yönelik uygulamaları düzenli şekilde incelemeye devam ettiğini açıkladı. İncelemelerde satıcıların, hizmet sağlayıcıların ve ilgili platformların yürürlükteki düzenlemelere uygun hareket edip etmediği kontrol edilecek.

Mevzuata aykırı hareket ettiği belirlenen satıcı ve hizmet sağlayıcılar hakkında 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kapsamında idari yaptırım uygulanacak. Bakanlığın denetimleri kapsamında sahte değerlendirmeler, yorumların yayımlanma biçimi, sıralama sistemleri ve yapay etkileşim uygulamaları takip edilecek.