Dünyanın en büyük madencilik şirketindeki 113 taciz vakası doğrulandı, 109 kişi işten çıkarıldı Sözcü Gazetesi

Dünyanın en büyük madencilik şirketlerinden BHP, 2026 mali yılına ait yıllık raporunu yayımladı. Raporda, şirketin iş yeri davranışlarıyla ilgili kanallarına toplam 2 bin 563 bildirim ulaştığı belirtildi. Bu bildirimlerin yüzde 44,4'ünü saygısız davranış, taciz ve zorbalık şikâyetleri oluştururken, cinsel taciz bildirimlerinin payı yüzde 14,8 olarak hesaplandı.

BHP'ye yapılan cinsel taciz bildirimlerinin sayısı, 2025 mali yılındaki 429 seviyesinden 2026'da 380'e geriledi. Buna karşılık soruşturma sonucunda doğrulanan vaka sayısı 102'den 113'e yükseldi. Bu artış, toplam bildirimlerdeki gerilemeye rağmen sorunun çözüldüğü anlamına gelmediği şeklinde yorumlandı.

Doğrulanan vakalar, şirketin küresel operasyonlarında maden sahaları, ofisler ve iş yeri dışındaki şirket bağlantılı olayları kapsadı. BHP, vakaların hangi ülke veya tesiste yaşandığına ilişkin coğrafi dağılım paylaşmadı. Ancak rapor, cinsel taciz bildirimlerinin yüzde 56'sının çalışanlar adına yöneticiler ve ekip liderleri tarafından sisteme kaydedildiğini gösterdi.

Şirket, doğrulanan cinsel taciz vakalarından sorumlu 109 kişinin işine son verildiğini, yüklenici çalışanların sahadan uzaklaştırıldığını veya ilgili kişilerin süreç sırasında istifa ettiğini bildirdi. Irkçı taciz vakaları nedeniyle de 22 kişi işten çıkarıldı, sahadan uzaklaştırıldı veya görevinden ayrıldı.

Doğrulanan 113 vakanın 38'i cinselleştirilmiş veya uygunsuz fiziksel temasla ilgiliydi. Toplam 18 vaka cinsel içerikli saldırgan yorumlar, ısrarlı takip, istismara hazırlama veya görüntü temelli taciz olarak sınıflandırıldı. Kalan 56 vaka cinsel içerikli konuşmalar ve şakalar dahil diğer taciz biçimlerinden oluştu. Bir vakada ayrıca cinsiyete dayalı taciz tespit edilirken, şirket raporunda doğrulanan vakalar arasında cinsel saldırı olarak sınıflandırılmış olay bulunmadığı kaydedildi.

BHP verileri, her bildirimin resmî soruşturmayla sonuçlanmadığını da gösterdi. Şirket, 71 cinsel taciz bildirimini eğitim, arabuluculuk, yöneticilerin müdahalesi veya kolaylaştırılmış görüşme gibi soruşturma dışı yöntemlerle ele aldığını belirtti. Bir başka 104 bildirim ise yetersiz bilgi bulunması veya olaydan etkilenen kişinin soruşturmaya katılmak istememesi nedeniyle incelenemedi.

BHP raporundaki veriler, Avustralya’nın uzak bölgelerindeki maden sahalarında çalışma koşullarına ilişkin tartışmaların sürdüğü bir dönemde açıklandı. Uçakla gidilip gelinen bu tesislerde çalışanlar haftalar boyunca aynı alanda çalışıyor, konaklıyor ve sosyal hayatlarını sürdürüyor. Batı Avustralya Parlamentosunun 2022 tarihli incelemesi; fiziksel izolasyon, erkek çalışanların ağırlığı, katı hiyerarşi ve çalışanların yöneticilere bağımlılığı gibi etkenlerin cinsel taciz riskini artırdığını ortaya koymuştu.

Avustralya Eşit Fırsatlar Komisyonunun sunduğu verilerde, madencilik sektöründeki çalışanların yüzde 40’ının önceki beş yılda cinsel tacize maruz kaldığı belirtilmişti. BHP, Rio Tinto ve Fortescue’nun uzak maden sahalarındaki çalışma kültürüne ilişkin toplu davalarla karşı karşıya bulunması da sektör üzerindeki baskıyı artırıyor. Yargılama süreci devam eden bu davalardaki iddialar henüz mahkeme kararıyla kesinleşmiş değil.

BHP, şikâyetlerin şirket operasyonlarından bağımsız çalışan Etik ve Soruşturmalar ekibi tarafından değerlendirildiğini belirtti. Olaylardan etkilenen çalışanlara özel destek sağlandığı, izlenecek yöntemin kişinin tercihi ile olayın niteliği ve ağırlığına göre belirlendiği ifade edildi. Açıklanan rakamlar, madencilik sektöründe çalışan güvenliğinin yalnızca fiziksel kazalarla değil, iş yeri kültürü ve psikolojik güvenlikle birlikte ele alınması gerektiğine işaret ediyor.